11 °C Rethymno, GR
27/02/2021

Κώστα Φουρναράκη «Ιστορικό Αρχείο Κρήτης – Εκατό χρόνια προσφοράς»

Του ΣΗΦΗ ΜΙΧΕΛΟΓΙΑΝΝΗ*

Ο πολύ γνωστός και διακεκριμένος φιλέλληνας καθηγητής της Νεοελληνικής και Βυζαντινής Ιστορίας, Γλώσσας και Λογοτεχνίας και μελετητής του Ν. Καζαντζάκη, Ρόντρικ Μπήτον, μας λέει σε μια συνέντευξή του ότι ο δικός του ήρωας των Περσικών Πολέμων είναι ο Ηρόδοτος.

Μας λέει ακριβώς: «Ο δικός μου ήρωας είναι ο Ηρόδοτος. Ναι μεν χωρίς τη συμβολή του Λεωνίδα στις Θερμοπύλες και του Θεμιστοκλή στη Σαλαμίνα δεν θα είχε επιτευχθεί η νίκη κατά των Περσών, όμως, χωρίς τον Ηρόδοτο δεν θα γνωρίζαμε τίποτα». Δόξα και τιμή λοιπόν και στους ιστορικούς που φυλάττουν τις δικές τους Θερμοπύλες.

Εκτός από τους διακεκριμένους και αναγνωρισμένους ιστορικούς, υπάρχουν και οι αφανείς, θα έλεγα, ήρωες. Είναι οι επιστήμονες και όλοι όσοι έχουν αφιερώσει τη ζωή τους στη διαφύλαξη των κειμηλίων, ημερολογίων και αρχείων της Ιστορίας, όπως βέβαια και στην ταξινόμηση, διαχείριση, την έρευνα και την μελέτη τους.

Οι άνθρωποι αυτοί συνήθως υπηρετούν στα Ιδρύματα των Ιστορικών Αρχείων και με το έργο τους διευκολύνουν τους ιστορικούς ερευνητές, όντας ιστορικοί ερευνητές και οι ίδιοι.

Ο Κώστας Φουρναράκης, διδάκτορας φιλολογίας, αναδεικνύει, ακολουθώντας τη σκέψη της σχολής του καθηγητή Ρ. Μπήτον, με το πολύ καλαίσθητο βιβλίο, που υπογράφει, με τον τίτλο «ΙΣΤΟΡΙΚΟ ΑΡΧΕΙΟ ΚΡΗΤΗΣ, Ένα πνευματικό Ίδρυμα – Εκατό χρόνια προσφοράς», που είναι έκδοση του Συλλόγου «Φίλοι Ιστορικού Αρχείου Κρήτης», δύο ΝΕΟΥΣ ΗΡΩΕΣ της Ιστορίας της Κρήτης.

Αυτοί δεν είναι άλλοι από τους δύο ιδρυτές και θεμελιωτές του Ιδρύματος του Ιστορικού Αρχείου Κρήτης. Οι άνθρωποι αυτοί άφησαν εποχή, όπως λέμε, με τη δράση τους. Ξεπέρασαν μύριες όσες δυσκολίες και μύρια εμπόδια, για να στεγάσουν και να διαφυλάξουν τους θησαυρούς της Ιστορίας μας. Το έργο τους και η δράση τους είναι ένας μεγάλος ηρωικός άθλος.

Ο ένας είναι ο Ν. Ι. Παπαδάκης, ο πρώτος χρονικά, με την εποχή του. Ο άλλος, ο δεύτερος χρονικά, είναι ο Ν. Β. Τωμαδάκης, ο γνωστός μετέπειτα καθηγητής στο Πανεπιστήμιο, με τη δική του εποχή. Ο Κώστας Φουρναράκης με την ανωτερότητα των αισθημάτων του, διερμηνεύει όχι μόνο τη δική του, αλλά και την ευγνωμοσύνη όλων μας προς τους δύο θεμελιωτές του Ιστορικού Αρχείου Κρήτης.

Ο Κώστας Φουρναράκης υπηρετεί σήμερα ως αρχειονόμος στο Ιστορικό Αρχείο Κρήτης. Άλλωστε ο καθηγητής Μπήτον μας λέει ότι η Φιλολογία και Ιστορία δεν πρέπει να στέκονται χωριστά. Στο παρελθόν και στην περίοδο 2011 – 2016 υπήρξε προϊστάμενος στο Ι.Α.Κ. Με το έργο του στην Υπηρεσία του Ι.Α.Κ. συνέβαλε στην εξωστρέφεια και στην καλύτερη επαφή του Ιδρύματος με την κοινωνία των Χανίων και ολόκληρης της Κρήτης. Οι δημοσιεύσεις που πραγματοποιήθηκαν με τη φροντίδα του τα τελευταία χρόνια από το Ι.Α.Κ. είναι: το «Βουκολικόν», η φωτοαναστατική έκδοση του πρώτου τόμου των «Ασμάτων Λαϊκών Κρητών», τα «Θούρια», σε συνεργασία με τον καθηγητή μουσικής Ανδρέα Γιακουμάκη, τα «Εκκλησιαστικά μελοποιήματα» σε συνεργασία με τη Μητρόπολη Ρεθύμνης και Αυλοποτάμου, όλα τα παραπάνω από το αρχείο Παύλου Βλαστού και «Η Κρητικοπούλα» του Χατζή Μιχάλη Γιάνναρη, σε συνεργασία με το Ναυτικό Μουσείο Κρήτης.

Αξίζουν θερμά συγχαρητήρια στον συγγραφέα Κώστα Φουρναράκη αλλά και στο Σύλλογο «Φίλοι του Ιστορικού Αρχείου Κρήτης» με πρόεδρο τον Γιάννη Πλατσιδάκη για το σπουδαίο έργο που μας πρόσφεραν, το οποίο περιέχει την ιστορία του Ι.Α.Κ. και με ωραίες φωτογραφίες, κειμήλια, θησαυρούς και πρόσωπα της Ιστορίας της Κρήτης.

Η Κρήτη με το αιώνιο αγωνιστικό και αντιστασιακό της πνεύμα, την πίστη και την λατρεία της στην ιδέα της Ελευθερίας, όπως την εκφράζει και ο μεγάλος Νίκος Καζαντζάκης με το πνεύμα και το στοχασμό του συνολικού έργου του, έμεινε όρθια μέσα στην Ιστορία.

Με τον αγώνα της και τις επαναστάσεις της του 19ου αιώνα (1821, 1841, 1866, 1878, 1889, 1896-1898) η Κρήτη δεν ενίκησε μόνο τους Τούρκους κατακτώντας την απελευθέρωσή της, αλλά πέτυχε και την Ένωσή της με την μητέρα πατρίδα, την Ελλάδα. Η Κρήτη ενίκησε και την πανίσχυρη Αγγλική διπλωματία, που την ήθελε να μείνει αυτόνομη, για να είναι υποχείρια στην Αγγλία.

Το βιβλίο αυτό υπενθυμίζει και βροντοφωνάζει για την ανάγκη αντάξιας στέγασης του Ιστορικού Αρχείου Κρήτης. Δεν είναι αρκετός και κατάλληλος ο χώρος του. Το Ι.Α.Κ. ήδη στενάζει από τα υπάρχοντα κειμήλια και αρχεία. Υπάρχουν όμως και αναξιοποίητοι θησαυροί της Ιστορίας της Κρήτης σε αποθήκες και ιδιωτικά γραφεία που θα έπρεπε να συγκεντρωθούν στο Ι.Α.Κ. Έχομε όλοι μας χρέος να είμαστε συμπαραστάτες στο Ιστορικό Αρχείο Κρήτης για την επιτέλεση των σκοπών του.

 

* O Σήφης Μιχελογιάννης, είναι πρώην βουλευτής Χανίων, πρόεδρος Ελληνικού Τμήματος Διεθνούς Εταιρείας Φίλων Νίκου Καζαντζάκη