31 °C Rethymno, GR
03/08/2021

BOAK-Προτάσεις-Λύσεις

Του ΜΑΝΩΛΗ ΚΡΕΒΑΤΣΟΥΛΗ*

Η δημοσίευση της χάραξης των ορίων του Βόρειου Οδικού Άξονα Κρήτης, έπεισε ακόμη και όσους -δικαιολογημένα- διατηρούσαν επιφυλάξεις για την υλοποίηση αυτού του μνημειώδους και, επί δεκαετίες, διεκδικούμενο από την κοινωνία της Κρήτης, έργου.

Είναι γεγονός πως ο νέος ΒΟΑΚ, εάν δεν υπάρξουν ανατροπές και καθυστερήσεις θα γίνει πραγματικότητα μετά από λίγα χρόνια. Ένας σύγχρονος αυτοκινητόδρομος, με προϋπολογισμό που θα υπερβεί τα δύο δισεκατομμύρια Ευρώ, ο οποίος θα ενώνει το νησί μας από τον Κίσσαμο ως τη Σητεία, προσφέροντας πολλαπλά αναπτυξιακά οφέλη σε επίπεδο οικονομίας, μεταφορών, ανάπτυξης τουρισμού, μείωσης χρόνου οδικών μετακινήσεων και το κυριότερο, ασφάλεια και μείωση των τροχαίων ατυχημάτων.

Πρόκειται για ένα απαιτητικό έργο, χρηματοδοτούμενο κατά το μεγαλύτερο μέρος του από την Ευρωπαϊκή Ένωση, με προδιαγραφές που ανταποκρίνονται στα πλέον σύγχρονα, ευρωπαϊκά και διεθνή, πρότυπα στην κατασκευή αυτοκινητοδρόμων.

Τα έργα που θα υλοποιηθούν θα είναι πρωτόγνωρα και το ένα θ’ αποτελεί συνέχεια και προϋπόθεση των άλλων.

Οι τεχνικές προδιαγραφές που προβλέπει η μελέτη του έργου είναι γενικώς πολύ καλές. Η όδευση στα περισσότερα σημεία του προς κατασκευή νέου οδικού δικτύου, κρίνεται άριστη. Ωστόσο, σε κάποιες περιοχές του Ρεθύμνου και ειδικά στο εκτενές τμήμα που περιλαμβάνεται από την περιοχή της Σκαλέτας μέχρι και τον κόμβο Αμαρίου, η θέση στην οποία χαράσσεται ο νέος ΒΟΑΚ, είναι προβληματική και κάθε άλλο παρά ευνοεί την ανάπτυξη των ευάριθμων, τουριστικά ανεπτυγμένων, περιοχών που περικλείονται σε αυτό, αφού ουσιαστικά θέτει σε αχρηστία πλήθος ιδιοκτησιών γης και κτιριακών υποδομών.

Αξιοποιώντας, λοιπόν, τη δυνατότητα κατάθεσης προτάσεων που μας παρέχει η δημόσια διαβούλευση για τη χάραξη του νέου ΒΟΑΚ, προτείνουμε στους μελετητές να εξετάσουν τη μετατόπιση των ορίων νοτιότερα στις συγκεκριμένες περιοχές, όπου η αξία γης είναι σαφώς χαμηλότερη και ο αριθμός των υφιστάμενων κτισμάτων, μικρότερος.

Κατ’ αυτόν τον τρόπο, αφενός θα μείνουν ανεπηρέαστες ιδιοκτησίες υψηλού κόστους και αφετέρου θα ενθαρρυνθεί η αξιοποίηση μεγαλύτερων εκτάσεων γης.

  • Μια απλή και εύκολη λύση, την οποία ενδεχομένως οι μελετητές δεν γνωρίζουν, είναι η αξιοποίηση του υφιστάμενου απαλλοτριωμένου αεροδιαδρόμου του Λατζιμά. Έτσι, αντί να διασχίζει ο νέος αυτοκινητόδρομος την περιοχή της Σκαλέτας απ’ άκρη σ’ άκρη και να διέρχεται από τις παρυφές των υφιστάμενων ξενοδοχειακών μονάδων, θα μπορούσε να γίνει χρήση τμήματος του αεροδιαδρόμου, μήκους έως και 2.200m, χωρίς να απαιτείται απαλλοτρίωση αφού ανήκει ήδη στο Ελληνικό Δημόσιο αλλά ούτε δαπανηρά και χρονοβόρα τεχνικά έργα αφού πρόκειται για επίπεδο τμήμα γης. Αν όμως για κάποιο λόγο π.χ. οικονομικό δεν θελήσουν οι μελετητές να αλλάξουν την όδευση της νέας εθνικής οδού, τότε θεωρώ ότι η κατασκευή σήραγγας στην περιοχή της Σκαλέτας είναι απαραίτητη προκειμένου τα υφιστάμενα ξενοδοχεία, ενοικιαζόμενες βίλες αλλά και κατοικίες να μην βρίσκονται ανάμεσα σε δύο εθνικούς δρόμους, που απέχουν μεταξύ τους λιγότερο από 200μ.

Λαμβάνοντας υπόψη τις ήδη εκδηλωθείσες αντιδράσεις των κατοίκων κι επαγγελματιών της περιοχής, οι οποίες πιθανότατα θα γενικευτούν και θα ενταθούν εφόσον επικρατήσει η υφιστάμενη χάραξη, είναι σχεδόν βέβαιο ότι θα προκύψουν καθυστερήσεις που θα αναχαιτίσουν την ομαλή κι εμπρόθεσμη εκτέλεση του σπουδαίου αυτού έργου. Εξέλιξη την οποία ουδείς επιθυμεί, δεδομένου ότι το έργο έχει αυστηρό χρονοδιάγραμμα εκτέλεσης και η παραβίαση του ενδεχομένως να θέσει σε κίνδυνο την απρόσκοπτη χρηματοδότησή του. Επιπλέον, είναι σημαντικό να λαμβάνονται υπόψη οι αντιδράσεις των αποδεκτών του έργου ιδιαίτερα δε όταν εκπορεύονται από ορθολογική προσέγγιση και αναπτυξιακό προσανατολισμό.

  • Μια άλλη λύση, άξια μελέτης, είναι να γίνει η χάραξη νοτιότερα της πόλης του Ρεθύμνου και μάλιστα σε όλο το τμήμα του οδικού δικτύου που περιλαμβάνεται μεταξύ κόμβου Αμαρίου και περιοχής Πετρέ. Έτσι, ο υφιστάμενος εθνικός δρόμος θα μπορούσε να αποτελέσει τον Περιφερειακό δρόμο Ρεθύμνου, που τόσο χρειάζεται για να ανακουφιστεί το κυκλοφοριακό πρόβλημα που ταλανίζει το αστικό, ως επί το πλείστον, κέντρο. Στόχος που θα επιτευχθεί με την κατασκευή ανισόπεδων κόμβων.

Στο σημείο δε, που η υφιστάμενη ΝΕΟ τέμνεται με την οδό Θεοτοκοπούλου, ένας κόμβος που θα συνδέει τόσο την πόλη με το ΒΟΑΚ όσο και ανεπτυγμένους Οικισμούς της ενδοχώρας όπως το Ρουσσοσπίτι, Χρωμοναστήρι, Αγία Ειρήνη κλπ., θα διασφάλιζε αναμφίβολα ικανοποιητική εκτόνωση του κυκλοφοριακού φόρτου που προκαλεί η απουσία της επιλογής οδικής μετακίνησης μέσω ενός περιφερειακού δρόμου.

Με αυτές τις πρωτόλειες σκέψεις, ολοκληρώνουμε την οφειλόμενη παρέμβαση μας στο νέο αναπτυξιακό άλμα που επίκειται στο νησί και το Νομό μας.

Προφανώς και είμαστε διαθέσιμοι να συζητήσουμε όλες τις τεχνικές προδιαγραφές των παραπάνω προτάσεων και να τις εμπλουτίσουμε, προκειμένου να τελειοποιηθούν σε επίπεδο σχεδιασμού και να καταστούν υλοποιήσιμες με αρτιότητα.

Εκτιμούμε πως οι μελετητές του κεφαλαιώδους αυτού έργου θα πρέπει να του προδώσουν, στο μέτρο του εφικτού, ακόμη πιο μακροπρόθεσμη προοπτική, προβλέποντας τις μελλοντικές ανάγκες ενός Νομού που διαγράφει μια ταχύτατη αναπτυξιακή πορεία, την οποία καθορίζει πλήθος παραγόντων, με κυριότερο, τη δυναμική των ίδιων των ανθρώπων του.

Επιχειρώντας την αξιολόγηση του σχεδιασμού και της μελέτης του έργου διαδικασία δύσκολη, απαιτητική και επίπονη, υποστηρίζουμε την αρτιότητα που τα χαρακτηρίζει.

Μοιραζόμαστε επίσης τη βεβαιότητα πως η ολοκλήρωση του έργου θα κάνει όλους τους εμπλεκόμενους υπερήφανους: Τον πρωθυπουργό κ. Κυριάκο Μητσοτάκη που το εμπνεύστηκε, στήριξε και ενέκρινε, τον νυν Υπουργό Μεταφορών και Υποδομών κ. Κώστα Καραμανλή και τον Κοινοβουλευτικό Εκπρόσωπο του Ρεθύμνου/Υφυπουργό κ.Γιάννη Κεφαλογιάννη που διεκδίκησαν και συνέβαλαν τα μέγιστα στην κατάκτηση και πραγμάτωσή του.

Υπερήφανη και δικαιωμένη θα αισθάνεται όλη η κοινωνία της Κρήτης, οι αυτοδιοικητικοί εκπρόσωποι, οι φορείς, οι επιχειρηματίες και οι απλοί πολίτες που με την ομοψυχία που επέδειξαν την προσήλωση στον κοινό στόχο, την επιμονή, την υπομονή και τη συναίνεση, κατόρθωσαν -όπως άλλωστε έχουν πράξει και στο παρελθόν- να εξασφαλίσουν ένα έργο ζωής, αντάξιο του παρόντος και του μέλλοντος του ευλογημένου αυτού τόπου.

 

* Ο Μανώλης Κρεβατσούλης είναι πολιτικός μηχανικός