8 °C Rethymno, GR
17/01/2022

Άγιος Ιωάννης του Χλαρού, Αμαρίου, έτος 1607

Το παρακάτω έγγραφο που καταχωρείται αυτούσιο συμπεριλαμβάνεται στο βιβλίο που εξέδωσε το Πανεπιστήμιο Κρήτης στο Ρέθυμνο το έτος 1987, με τίτλο Μανώλης Βαρούχας – Νοταριακές Πράξεις – Μοναστηράκι Αμαρίου (1597-1613), με εκδότες τους WIM BAKKER – ARNOLD VAN GEMERT. Στη σελίδα 419 του βιβλίου αυτού είναι καταχωρημένη η υπ’ αριθ. 460 Νοταριακή Πράξη, (δηλ. Συμβολαιογραφική), με ημερομηνία 20-9-1607 και έχει σχέση με το χωριό Άγιος Ιωάννης Αμαρίου Ρεθύμνου.

Στο περιεχόμενο αυτής της Νοταριακής Πράξης αναφέρεται δυο φορές η τότε ονομασία του χωριού, ως Άγιος Ιωάννης του Χλαρού. Αναφέρεται επίσης στο κείμενο «παπά κυρ-Μάρκο Λίμα», που εκτιμάται ότι, αφενός μεν στο χωριό υπήρχε την εποχή εκείνη παπάς ονόματι Μάρκος Λίμας, αφετέρου δε ταυτίζεται με τοπωνύμιο της περιφέρειας του χωριού «Στου παπά-Μάρκο τσι πεζούλες ή στου παπά-Μάρκο τ’ αμπέλι».

Άλλο ένα επίσης σημαντικό στοιχείο που αναφέρεται στο κείμενο είναι η εκμίσθωση (ενοικίαση) μύλου «στ’ Αργιρού το Μίλο», υπολείμματα του οποίου σώζονται και σήμερα, καθώς και ομώνυμο τοπωνύμιο.

Αναφέρονται επίσης τα ονόματα: μισερ Τζουάνες Χορτάτζις υιός του μισερ – Άγγουσέλι, κυρ-Γεωργιλά, κυρ Κωσταντί Λίμα, κυρ-Τζανή, κυρ Μανολάς Βαρούχας Άνέστος και Κοσταντίς Βαρούχας ποται Γεώργι.

Περιορίστηκα μόνο σ’ αυτά τα στοιχεία, γιατί με μια προσεχτικότερη ανάγνωση και λεπτομερή ερμηνεία – κατανόηση από ειδικούς αυτού του κειμένου της Νοταριακής Πράξης, θα μπορούσαμε να βγάλομε και άλλα συμπεράσματα:

460

ΕΚΜΙΣΘΩΣΗ ΣΠΙΤΙΩΝ ΚΑΙ ΜΥΛΟΥ

Άγιος Ιωάννης του Χλαρού, 20.9.1607.

Εξοφληθη

1* , αχζ΄, μηνι Σεπτεβρίου κ΄, ινδικτιωνος ε΄, ε νίσο Κρίτις, δεστρέτο Ριθίμνις, στο χωρίο ις τον Άγιον Ίωάννη του Χλαρού, εις τιν κατικίαν του κατωγεγραμένου και ευλαβεστάτου παπά κυρ Μαρκ(ο) Λίμα, ομ[στις] /2 των ώδε κρασμένων και παρακαλεμένων μαρτυρων. Έδεκί ο μισερ Τζουάνες Χορτάτζις, υιός του μισερ-Άγγουσέλι, δίδι και κοτζενδέρι τα σπίτια του ποταί κυρ-Γεωργιλά, του κουνιάδ[ο]/3 του, τα οπία ήναι στο άνοθεν χωριο και ήναι πάρτε από κίνα χαλασμένα, του άνοθεν παπά κυρ-Μάρκο και του κυρ Κωσταντί Λίμα, του αδερφού του, μετά τούτι τι/4 κοντιτζιόν να ήναι οπλεγάδι να τα φθιάσου μέσα σε χρόνους γ΄ με οπλιγο να χροστού ογια νίκια τον άνοθεν σπιτίων, ήτζι το χαλας/5 μένω, οσαν και το γερόν, υπερπυρα δέκα το χρόνο και να τα κρατούσι χρόνους ιστ΄όξο απου τι χρονέα τιν οφετινή τα οπία υπερπυρα ι΄, τα νίκια, να τα κρα/6 τούσι ο άνοθεν ιερέας και ο άνοθεν κυρ – Κοσταντής δια ρεφατζιόν τον αγομέντο όπου θέλου κάμι στα λεγόμενα σπίτια, στιμάροντας κάθα αγομέντο όπου θέλου κάμι../7 Εκεί ακομί δίδι και κοτζενδέρι του άνοθεν κυρ-Κοσταντί και κυρ-Τζανή, του αδερφου του, το μίλο του άνοθέν του ποταί κουνιάδο, νοματισμένω στ’ Αργιρου το Μίλο, ύγου τι παρτεν/8 του όλι και ένα σοχωρι ομπρός το σπιτίο, να ήναι οπλεγάδι να δίδου κάθα χρόνο στάρι μουζουρια β΄μετριτό του άνοθεν μισερ – Τζουάνε κάθα μήνα Άγουστο, ξεκα/9 θαρίζοντας στις, όντεν ηθέλασιν βάλι πέτρα κενούργια στο λεγόμενω μίλο, να ήναι οπλεγάδος και ο άνοθεν μισερ-Τζουάνες να βάνι τι τρίτι σπέζα και ο ανοθεν/10 κυρ-Κοσταντίς με τον αδερφόν του τα δίο μερτικά. Και ούτος ήθελαν και επίησαν. Μαρτυραις κυρ Μανολάς Βαρούχας Άνέστος και Κοσταντίς Βαρούχας ποται Γεώργι.

2 του ποταί κυρ-Γεωργιλά: sc. Χορτάτση.

* Ο Σταύρος Φωτάκης είναι στρατηγός ε.α, συγγραφέας, στιχουργός