Δυσοίωνες είναι οι εκτιμήσεις επιχειρήσεων, νοικοκυριών και καταναλωτών για την οικονομική κατάσταση που θα επικρατήσει τους επόμενους μήνες στη χώρα μας. Παρά την μικρή αντιστροφή του κλίματος που καταγράφεται στην έρευνα του Ιδρύματος Οικονομικών και Βιομηχανικών Ερευνών (ΙΟΒΕ), λόγω της οικονομικής βοήθειας προς την Ελλάδα με την εκταμίευση της δόσης, η καταναλωτική εμπιστοσύνη παραμένει σε πολύ χαμηλά επίπεδα, οι προβλέψεις για αύξηση των πωλήσεων στο λιανικό εμπόριο είναι απαισιόδοξες, οι δυσμενείς προβλέψεις για τον κλάδο των κατασκευών εντείνονται σημαντικά, ο φόβος της ανεργίας μεγαλώνει, πρόθεση των πολιτών για αποταμίευση το επόμενο δωδεκάμηνο δεν υπάρχει, ενώ μεγαλώνει διαρκώς το ποσοστό των νοικοκυριών που δηλώνει ότι «μόλις τα βγάζει πέρα».
Οι Έλληνες παραμένουν οι πιο απαισιόδοξοι ευρωπαίοι, με τους Κύπριους να πλησιάζουν πλέον αρκετά, ενώ ακολουθούν η Ουγγαρία, η Πορτογαλία, η Βουλγαρία και η Ισπανία, σύμφωνα με την έρευνα του ΙΟΒΕ για το μήνα Δεκέμβριο του 2012.
Ειδικότερα, τα 4/5 των πολιτών κρίνουν ότι το επόμενο διάστημα η οικονομική τους κατάσταση θα επιδεινωθεί ελαφρά ή αισθητά, ενώ μόνο το 4-5% αναμένει το αντίθετο. Πολύ υψηλό παραμένει το ποσοστό των πολιτών που προβλέπει ότι η ανεργία θα αυξηθεί ελαφρά ή αισθητά τους προσεχείς δώδεκα μήνες, την ώρα που διευρύνεται το ποσοστό των νοικοκυριών που δηλώνει ότι «μόλις τα βγάζει πέρα». Αποτέλεσμα της συγκεκριμένης οικονομικής κατάστασης, είναι το 75% των ελληνικών νοικοκυριών να δηλώνει πως δεν θεωρεί καθόλου πιθανή την αποταμίευση το επόμενο 12μηνο.
Σε ότι αφορά τους επαγγελματικούς τομείς, παρότι το ΙΟΒΕ επισημαίνει στην έρευνά του πως η ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων με την τρόικα και η απόφαση του Eurogroup για την εκταμίευση της δόσης των 49,1 δισ. ευρώ, συμβάλλουν στη σταδιακή αντιστροφή του κλίματος, η καταναλωτική εμπιστοσύνη παραμένει σε πολύ χαμηλά επίπεδα, ενώ απαισιόδοξες είναι οι προβλέψεις για τους κλάδους του λιανικού εμπορίου, των κατασκευών και της βιομηχανίας.
– Στη Βιομηχανία, επιδεινώνονται οι προβλέψεις για τη βραχυπρόθεσμη εξέλιξη της παραγωγής.
– Στις Υπηρεσίες, οι εκτιμήσεις των επιχειρήσεων για την τρέχουσα δραστηριότητά τους υποχωρούν αισθητά.
– Στο Λιανικό Εμπόριο, ο δείκτης των εκτιμήσεων για τις τρέχουσες πωλήσεις βελτιώνεται, όμως οι δυσμενείς προβλέψεις για την εξέλιξη των πωλήσεων το επόμενο τρίμηνο παραμένουν στα ίδια σχεδόν επίπεδα. Ως προς την απασχόληση, οι σχετικές προβλέψεις μεταβάλλονται προς το χειρότερο σε σχέση με τον προηγούμενο μήνα, καθώς καμία επιχείρηση δεν αναμένει άνοδο από τις αρχές του έτους.
– Στις Κατασκευές, οι δυσμενείς προβλέψεις για το πρόγραμμα εργασιών των επιχειρήσεων εντείνονται σημαντικά, όπως και οι προσδοκίες για την απασχόληση του τομέα. Εννιά στις δέκα επιχειρήσεις του κλάδου προβλέπουν περαιτέρω μειώσεις στις προγραμματισμένες εργασίες τους, ενώ στις προσδοκίες για την απασχόληση, πάνω από τις μισές επιχειρήσεις αναμένουν πτώση, όταν μόλις το 3% αναμένει άνοδο. Τέλος, περιορίζεται στο 5% το ποσοστό των επιχειρήσεων που αναφέρουν απρόσκοπτη λειτουργία, με τα 3/5 των επιχειρήσεων να επισημαίνουν την ανεπαρκή χρηματοδότηση, το 22% τη χαμηλή ζήτηση και το 11% την ύφεση και τις τρέχουσες οικονομικές συνθήκες, τη γραφειοκρατία, τις μεγάλες εκπτώσεις και τις καθυστερήσεις πληρωμών, τις οφειλές του Δημοσίου, την υψηλή φορολογία ως τα κυριότερα λειτουργικά εμπόδια.
– Στην Καταναλωτική Εμπιστοσύνη, οι αρνητικές προβλέψεις για την οικονομική κατάσταση του νοικοκυριού αμβλύνονται ελαφρά, ενώ οι αντίστοιχες για την οικονομική κατάσταση της χώρας καταγράφουν βελτίωση. Από την άλλη πλευρά, τόσο η πρόθεση για αποταμίευση το επόμενο 12μηνο, όσο και οι δυσμενείς προβλέψεις για την εξέλιξη της ανεργίας επιδεινώνονται ελαφρά.
«Η ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων με την τρόικα, παρά τις σημαντικές επιβαρύνσεις που επιφέρουν σε μεγάλα τμήματα του πληθυσμού, επενέργησε ως ένα βαθμό κατευναστικά στη διάχυτη αβεβαιότητα των οικονομικών μονάδων για την πορεία της χώρας. Θα πρέπει να επισημανθεί ωστόσο ότι παρά τη βελτίωση, η καταναλωτική εμπιστοσύνη παραμένει σε πολύ χαμηλά επίπεδα, καθώς ο φόβος της ανεργίας είναι έντονος. Επιπροσθέτως, η απόφαση του Eurogroup για έγκριση της εκταμίευσης πόρων ύψους 49,1 δισ. ευρώ, τα οποία θα διοχετευθούν στην οικονομία στο πρώτο τρίμηνο του 2013, επιτρέπει την εξόφληση μέρους των ληξιπρόθεσμων οφειλών του Δημοσίου, τη συνέχιση της διαδικασίας ανακεφαλαιοποίησης των τραπεζών και τη μερική άρση της πιστωτικής ασφυξίας στην οικονομία» σημειώνει, μεταξύ άλλων, το ΙΟΒΕ.
Νοικοκυριά και επιχειρήσεις δεν «τα βγάζουν πέρα»
• Δυσμενείς προβλέψεις για το λιανικό εμπόριο και τον κλάδο των κατασκευών, σύμφωνα με έρευνα του ΙΟΒΕ
• Οι Έλληνες πιο απαισιόδοξοι Ευρωπαίοι – Δεν υπάρχει πρόθεση για νέες αγορές, μεγαλώνει ο φόβος της ανεργίας
Δυσοίωνες είναι οι εκτιμήσεις επιχειρήσεων, νοικοκυριών και καταναλωτών για την οικονομική κατάσταση που θα επικρατήσει τους επόμενους μήνες στη χώρα μας. Παρά την σταδιακή αντιστροφή του κλίματος που καταγράφεται στην έρευνα του Ιδρύματος Οικονομικών και Βιομηχανικών Ερευνών (ΙΟΒΕ), εξαιτίας της οικονομικής βοήθειας προς την Ελλάδα με την εκταμίευση της δόσης, η καταναλωτική εμπιστοσύνη παραμένει σε πολύ χαμηλά επίπεδα, οι προβλέψεις για αύξηση των πωλήσεων στο λιανικό εμπόριο είναι απαισιόδοξες, οι δυσμενείς προβλέψεις για τον κλάδο των κατασκευών εντείνονται σημαντικά, ο φόβος της ανεργίας μεγαλώνει, πρόθεση αποταμίευσης για το επόμενο δωδεκάμηνο δεν υπάρχει, ενώ μεγαλώνει διαρκώς το ποσοστό των νοικοκυριών που δηλώνει ότι «μόλις τα βγάζει πέρα».
Οι Έλληνες παραμένουν οι πιο απαισιόδοξοι Ευρωπαίοι, με τους Κύπριους να πλησιάζουν πλέον αρκετά, ενώ ακολουθούν η Ουγγαρία, η Πορτογαλία, η Βουλγαρία και η Ισπανία, σύμφωνα με την έρευνα του ΙΟΒΕ για το μήνα Δεκέμβριο του 2012. Η καταναλωτική εμπιστοσύνη κινείται ανοδικά συνολικά σε 14 ευρωπαϊκές χώρες τον Δεκέμβριο, ενώ θετικοί δείκτες καταγράφονται στην Σουηδία, την Φινλανδία και την Δανία. Αναλυτικότερα για την Ελλάδα:
– Εκτιμήσεις για την οικονομική κατάσταση των νοικοκυριών
Οι αρνητικές προβλέψεις των πολιτών τον Δεκέμβριο για την οικονομική κατάσταση του νοικοκυριού τους τους προσεχείς 12 μήνες εξομαλύνονται ελαφρά σε σχέση με τον προηγούμενο μήνα, με το σχετικό δείκτη να κινείται στις -65,5 μονάδες (από -67). Παρά τη βελτίωση, τα 4/5 των πολιτών κρίνουν ότι το επόμενο διάστημα η οικονομική τους κατάσταση θα επιδεινωθεί ελαφρά ή αισθητά, ενώ μόνο το 4-5% το τελευταίο δίμηνο αναμένει το αντίθετο. Οι σχετικοί δείκτες στην Ε.Ε. και Ευρωζώνη διαμορφώνονται στις -11,1 και -12,5 μονάδες.
– Οι προβλέψεις για την οικονομική κατάσταση της χώρας
Άνοδο 9 μονάδων καταγράφουν οι προβλέψεις για την οικονομική κατάσταση της χώρας το προσεχές 12μηνο. Το ποσοστό των καταναλωτών που προβλέπουν ελαφρά ή αισθητή επιδείνωση περιορίζεται στο 79% (από 84%) και ένα 9% (από 7%) αναμένει βελτίωση. Οι αντίστοιχοι δείκτες σε Ε.Ε. και Ευρωζώνη διαμορφώνονται στις -29,3 και -31,6 μονάδες.
– Το 75% δεν θεωρεί πιθανή την αποταμίευση
Το 75% των ελληνικών νοικοκυριών δεν θεωρεί καθόλου πιθανή την αποταμίευση το επόμενο 12μηνο (από 72%), ενώ ένα 11% τη θεωρεί και πάλι αρκετά ή πολύ πιθανή. Οι αντίστοιχοι δείκτες σε Ε.Ε. και Ευρωζώνη κινούνται στις -12,4 και -14,2 μονάδες.
– Επιδείνωση και στις δυσμενείς προβλέψεις για την εξέλιξη της ανεργίας
Ο δείκτης πρόβλεψης για την εξέλιξη της ανεργίας τους προσεχείς 12 μήνες ενισχύεται τον Δεκέμβριο ελαφρά, κινούμενος στις 82,8 μονάδες (από 81,0). Το ποσοστό των πολιτών που προβλέπει ότι η ανεργία θα αυξηθεί ελαφρά ή αισθητά παραμένει όμως στο 92% (από 90%), ενώ ένα 3-4% το τελευταίο δίμηνο κρίνει ότι θα παραμείνει αμετάβλητη. Οι αντίστοιχοι δείκτες σε Ε.Ε. και Ευρωζώνη ενισχύονται ήπια στις +43,5 και +47,9μονάδες.
– Ιστορικό χαμηλό στις προβλέψεις για σημαντικές αγορές
Η πρόθεση των καταναλωτών για σημαντικές αγορές τους προσεχείς 12 μήνες (επίπλων, ηλεκτρικών συσκευών κ.λπ.) κάμπτεται σημαντικά, με το σχετικό δείκτη να κινείται σε ιστορικά χαμηλή επίδοση. Τα 9/10 (από 82%) των καταναλωτών προβλέπουν ότι θα προβούν σε πολύ ή λίγο λιγότερες δαπάνες, και μόλις το 1% (από 4%) δηλώνει το αντίθετο.
– Άνοδος του ποσοστού εκείνων που «μόλις τα βγάζουν πέρα»
Ως προς τις εκτιμήσεις για την τρέχουσα οικονομική κατάσταση του νοικοκυριού, το ποσοστό των καταναλωτών που δηλώνει ότι «μόλις τα βγάζει πέρα» διευρύνεται στο 53% (από 46%), ενώ το αντίστοιχο εκείνων που αναφέρουν ότι αντλούν από τις αποταμιεύσεις τους περιορίζεται στο 17% (από 22%). Το 12% (από 10%) των καταναλωτών δηλώνει ότι αποταμιεύει λίγο ή πολύ, ενώ τέλος, το ποσοστό όσων αναφέρουν ότι έχουν χρεωθεί μειώνεται στο 17% (από 21%).
Η ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων με την τρόικα και η απόφαση του Eurogroup για την εκταμίευση της δόσης των 49,1 δισ. ευρώ, συμβάλλουν στη σταδιακή αντιστροφή του κλίματος, όπως επισημαίνει το ΙΟΒΕ, ωστόσο παρά τη βελτίωση, η καταναλωτική εμπιστοσύνη παραμένει σε πολύ χαμηλά επίπεδα, καθώς ο φόβος της ανεργίας είναι έντονος. Ειδικότερα, ανά τομέα η εικόνα έχει ως εξής:
– Στη Βιομηχανία, επιδεινώνονται οι προβλέψεις για τη βραχυπρόθεσμη εξέλιξη της παραγωγής, εξέλιξη όμως που αντισταθμίζεται από βελτίωση στις εκτιμήσεις για το τρέχον επίπεδο παραγγελιών και ζήτησης και τη σημαντική αποκλιμάκωση των αποθεμάτων
– Στις Υπηρεσίες, οι εκτιμήσεις των επιχειρήσεων για την τρέχουσα δραστηριότητά τους υποχωρούν αισθητά, εξέλιξη η οποία όμως αντισταθμίζεται από τη βελτίωση των προβλέψεων για τη βραχυπρόθεσμη ζήτηση και των εκτιμήσεων για την τρέχουσα ζήτηση.
– Στο Λιανικό Εμπόριο, ο δείκτης των εκτιμήσεων για τις τρέχουσες πωλήσεις βελτιώνεται, με τις προβλέψεις για τις βραχυπρόθεσμες προοπτικές των πωλήσεων να παραμένουν στα ίδια επίπεδα και τις εκτιμήσεις για τα αποθέματα να αποκλιμακώνονται. Η εορταστική περίοδος φαίνεται να προκάλεσε μικρή μόνο θετική μεταβολή στις εκτιμήσεις για τις τρέχουσες πωλήσεις, με τις σχετικές προβλέψεις για τις αρχές του νέου έτους να παραμένουν εξαιρετικά δυσμενείς.
Οι δυσμενείς προβλέψεις για την εξέλιξη των πωλήσεων το επόμενο τρίμηνο παραμένουν στα ίδια σχεδόν επίπεδα, ενώ ως προς την απασχόληση, οι σχετικές προβλέψεις μεταβάλλονται επί τα χείρω σε σχέση με τον προηγούμενο μήνα, με σταθερά καμία επιχείρηση από τις αρχές του έτους να μην αναμένει άνοδο.
– Στις Κατασκευές, οι δυσμενείς προβλέψεις για το πρόγραμμα εργασιών των επιχειρήσεων εντείνονται σημαντικά, όπως και οι προσδοκίες για την απασχόληση του τομέα. Ο Δείκτης Επιχειρηματικών Προσδοκιών στις Κατασκευές συνεχίζει την πτωτική του πορεία τον Δεκέμβριο και διαμορφώνεται στις 35,6 μονάδες (από 51,1 μονάδες), στη δεύτερη χαμηλότερη επίδοση του έτους μετά από εκείνη του Μαρτίου.
Στις Ιδιωτικές Κατασκευές εννιά στις δέκα επιχειρήσεις του κλάδου προβλέπουν περαιτέρω μειώσεις στις προγραμματισμένες εργασίες τους, ενώ στις προσδοκίες για την απασχόληση, πάνω από τις μισές επιχειρήσεις αναμένουν πτώση, όταν μόλις το 3% αναμένει άνοδο. Τέλος, περιορίζεται στο 5% το ποσοστό των επιχειρήσεων που αναφέρουν απρόσκοπτη λειτουργία, με τα 3/5 των επιχειρήσεων να επισημαίνουν την ανεπαρκή χρηματοδότηση, το 22% τη χαμηλή ζήτηση και το 11% την ύφεση και τις τρέχουσες οικονομικές συνθήκες, τη γραφειοκρατία, τις μεγάλες εκπτώσεις και τις καθυστερήσεις πληρωμών, τις οφειλές του Δημοσίου, την υψηλή φορολογία ως τα κυριότερα λειτουργικά εμπόδια.
– Στην Καταναλωτική Εμπιστοσύνη, οι αρνητικές προβλέψεις για την οικονομική κατάσταση του νοικοκυριού αμβλύνονται ελαφρά, ενώ οι αντίστοιχες για την οικονομική κατάσταση της χώρας καταγράφουν αξιοσημείωτη βελτίωση. Από την άλλη πλευρά, τόσο η πρόθεση για αποταμίευση το επόμενο 12μηνο, όσο και οι δυσμενείς προβλέψεις για την εξέλιξη της ανεργίας επιδεινώνονται ελαφρά.Στο περιεχόμενο της έρευνας του ΙΟΒΕ αναφέρονται τα εξής: «Ο Δείκτης Οικονομικού Κλίματος στην Ελλάδα κινείται ανοδικά και τον Δεκέμβριο, 5 μονάδες υψηλότερα σε σχέση με το Νοέμβριο, φθάνοντας στις 84,1 μονάδες, στο υψηλότερο επίπεδο της τελευταίας διετίας. Η άνοδος του δείκτη προέρχεται από την ανάκαμψη των προσδοκιών σε όλους τους τομείς, εκτός των Κατασκευών, αλλά και από τη βελτίωση στην καταναλωτική εμπιστοσύνη. Όπως είχε αναφερθεί ήδη από το προηγούμενο δελτίο συγκυρίας, η ολοκλήρωση των διαπραγματεύσεων με την τρόικα -παρά τις σημαντικές επιβαρύνσεις που επιφέρουν σε μεγάλα τμήματα του πληθυσμού- επενέργησε ως ένα βαθμό κατευναστικά στη διάχυτη αβεβαιότητα των οικονομικών μονάδων για την πορεία της χώρας. Επιπροσθέτως, η απόφαση του Eurogroup για έγκριση της εκταμίευσης πόρων ύψους 49,1 δισ. ευρώ, τα οποία θα διοχετευθούν στην οικονομία στο πρώτο τρίμηνο του 2013, επιτρέπει την εξόφληση μέρους των ληξιπρόθεσμων οφειλών του Δημοσίου, τη συνέχιση της διαδικασίας ανακεφαλαιοποίησης των τραπεζών και τη μερική άρση της πιστωτικής ασφυξίας στην οικονομία. Το πιο σημαντικό όμως είναι ότι αίρεται η νομισματική αβεβαιότητα, τουλάχιστον μεσοπρόθεσμα, ενώ επιβεβαιώνεται εμφατικά η βούληση των εταίρων μας για κοινή συμπόρευση στην επίλυση των δύσκολων προβλημάτων της χώρας. Η επιτυχής ολοκλήρωση του προγράμματος επαναγοράς ομολόγων, αλλά και η πρόσφατη αναβάθμιση της πιστοληπτικής ικανότητας της χώρας, επιβεβαιώνουν τη σταδιακή αντιστροφή του κλίματος και διεθνώς. Θα πρέπει να επισημανθεί ωστόσο ότι παρά τη βελτίωση, η καταναλωτική εμπιστοσύνη παραμένει σε πολύ χαμηλά επίπεδα, καθώς ο φόβος της ανεργίας είναι έντονος».