Οι διατάξεις των ΔΕΥΑ στον κώδικα της αυτοδιοίκησης βάζουν τέλος στη συζήτηση των αναγκαστικών συγχωνεύσεων
«Κλειδώνουν» οι διατάξεις για τις ΔΕΥΑ οι οποίες για πρώτη φορά θα περιλαμβάνονται στο κώδικα της τοπικής αυτοδιοίκησης. Ένας κώδικας που θα τεθεί σε δημόσια διαβούλευση σε ένα περίπου δεκαήμερο με σκοπό να ψηφιστεί τον Φεβρουάριο. Χθες στο υπουργείο Εσωτερικών βρέθηκε ο δήμαρχος Ρεθύμνης και πρόεδρος της ΕΔΕΥΑ Γ. Μαρινάκης, ο οποίος είχε πολύωρη συνεργασία με τον αρμόδιο υπουργό Θ. Λιβάνιο και τους συνεργάτες του με κύριο αντικείμενο συζήτησης της τελευταίες πινελιές για τα ζητήματα που αφορούν τις πολύπαθες δημοτικές επιχειρήσεις ύδρευσης και αποχέτευσης της χώρας. Επιχειρήσεις ανταποδοτικές, από τις πλέον ενεργοβόρες καθώς δουλεύουν διαρκώς γεωτρήσεις και βιολογικούς και οι οποίες τα τελευταία χρόνια είναι αντιμετωπίσιμες με τεράστια προβλήματα κυρίως οικονομικά και υποστελέχωσης που θέτουν υπό αμφισβήτηση τη βιωσιμότητά τους.
Ωστόσο η συνεργασία που υπήρξε τους τελευταίους μήνες μεταξύ των δυο πλευρών υπουργείο και ΕΔΕΥΑ και τις πιέσεις του προέδρου της Γ. Μαρινάκη να αναδείξει τα σοβαρά ζητήματα που υπάρχουν αλλά και την ανάγκη κρατικής υποστήριξης των ΔΕΥΑ φαίνεται πως θα έχει αίσιο τέλος. Εκτός από τις διατάξεις που περιλαμβάνονται στον κώδικα της αυτοδιοίκησης, υπάρχει δέσμευση του υπουργείου για εξασφάλιση ποσού ίσου με τα 200 εκ. ευρώ το οποίο θα διατεθεί στις ΔΕΥΑ με στόχο να αντιμετωπίσουν μέρος των οφειλών τους συνέπεια του υπέρογκου ενεργειακού κόστους.
Ο πρόεδρος της ΕΔΕΥΑ και δήμαρχος Ρεθύμνης απαντώντας σε σχετικό ερώτημα των «Ρ.Ν.», για το ποια η σημασία να ενταχθούν στον κώδικα της αυτοδιοίκησης οι διατάξεις που αφορούν στις ΔΕΥΑ, ήταν σαφής και ξεκάθαρος: Απομακρύνεται κάθε ενδεχόμενο συγχώνευσής τους όπως ήταν η περιρρέουσα συζήτηση όλο αυτό το διάστημα και επίσης μπαίνει φρένο σε κάθε συζήτηση περί ιδιωτικοποίησης του νερού. Μάλιστα όπως είπε ο ίδιος σε συνεργασία με το υπουργείο γίνεται τεράστια προσπάθεια για να αντιμετωπίσει το ενεργειακό κόστος με τη λιγότερη δυνατή οικονομική επιβάρυνση των πολιτών.
Αναφέρει χαρακτηριστικά στα «Ρ.Ν.» ο κ. Γ. Μαρινάκης: «Καταρχήν σημαίνει ότι φεύγει από την ατζέντα η κουβέντα των αναγκαστικών συγχωνεύσεων. Φεύγει από την ατζέντα να υπαχθούμε στην ΕΥΔΑΠ ή στη ΔΕΗ, φεύγει στην ουσία η ιδιωτικοποίηση από την όλη ιστορία και αυτό που μένει σε εμάς είναι να αποδείξουμε την υπευθυνότητά μας, ώστε να είναι βιώσιμες οι επιχειρήσεις μας και λειτουργικές και αποδοτικές. Γι’ αυτό επειδή το μεγάλο αγκάθι είναι το ενεργειακό κόστος, έχουμε στοχεύσει και στο χρέος που υπάρχει πώς να το μειώσουμε και πώς να εξορθολογήσουμε και τα τιμολόγια, ώστε να μη χρειάζεται να γίνονται υπέρογκες αυξήσεις και να μην δημιουργείται επιβάρυνση των πολιτών από το ενεργειακό κόστος, που είναι υποχρεωμένες οι επιχειρήσεις να επιβάλλουν, γιατί δεν είναι αλλιώς ανταποδοτικές. Γιατί οι ΔΕΥΑ, όπως και η καθαριότητα, όπως και ο ηλεκτροφωτισμός, όπως και η άρδευση πρέπει να είναι ανταποδοτικές λειτουργίες στην αυτοδιοίκηση».
Υπέρογκα τα ενεργειακά κόστη
Σύμφωνα μάλιστα με τη μελέτη που έχει γίνει για τη ΔΕΥΑ Ρεθύμνου οι δαπάνες ενέργειας, εξαιτίας της ενεργειακής κρίσης εκτινάχθηκαν από τα 2.865.485,65€ που ήταν στις 31.12.2021, σε 5.373.952,06€ στις 31.12.2022, σε 5.105.444,00€ στις 31.12.2023 και σε 4.496.776,29 € στις 31.12.2024, με αποτέλεσμα το ποσοστό της ενέργειας από 01.01.2021 ως και 31.12.2024 να έχει αυξηθεί κατά 56,93%. Ειδικότερα ο έτος 2022 επήλθε αύξηση της τάξης του 87,54% στο κόστος ενέργειας, το 2023 επήλθε σωρευτική αύξηση της τάξης του 78,17% στο κόστος ενέργειας και το έτος 2024 επήλθε σωρευτική αύξηση της τάξης του 56,93% στο κόστος ενέργειας. Η εν λόγω επιβάρυνση για την επιχείρηση ανήλθε συνολικά σε 6.379.715,40 €, που αναλύεται σε επιβάρυνση 2.508.466,41€ στο έτος 2022, σε επιβάρυνση 2.239.958,35€ στο έτος 2023 έναντι του της 01.01.2022 και σε 1.631.290,64€ στο έτος 2024 έναντι της 31.12.2021. Αποτέλεσμα της ανωτέρω αύξησης ήταν το ενεργειακό κόστος από 28,73% που ήταν στις 31.12.2021 επί των λειτουργικών δαπανών, να ανέλθει σε 37,13% στις 31.12.2024 επί των λειτουργικών δαπανών.
Είναι χαρακτηριστικό όπως είπε ο δήμαρχος πως για τη ΔΕΥΑ του Ρεθύμνου ότι το ενεργειακό χρέος έφτασε από 2,2 εκ. ευρώ που ήταν το 2020 στα 6 εκατομμύρια και σήμερα πλησιάζει τα 5 εκ. ευρώ: «Σήμερα είναι κάτι παρακάτω από 5 εκατομμύρια γύρω στο 4,8, τώρα που κλείνει η χρονιά θα έχουμε ακριβή νούμερα. Είναι πλέον δυσθεώρητα τα ύψη» σχολίασε ο κ. Μαρινάκης.
Σε ό,τι αφορά την κατανομή του ποσού των 200 εκ. ευρώ τα οποία θα διατεθούν για την ελάφρυνση του ενεργειακού κόστους των ΔΕΥΑ, συμφωνήθηκε ότι αυτή θα γίνει λαμβάνοντας υπόψη ως έτος αναφοράς το 2020 και την ενεργειακή επιβάρυνση που έχει σημειωθεί σε κάθε ΔΕΥΑ εκ τότε. Για τη ΔΕΥΑΡ η αύξηση αυτή είναι περίπου 10 εκατομμύρια ευρώ. Βάση τις εκτιμήσεις η Δημοτική Επιχείρηση υπολογίζεται ότι μπορεί να λάβει ένα 40 -50% των οφειλών αυτών από τον «κορβανά» των 200 εκ. ευρώ.
