Το Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης του Πανεπιστημίου Κρήτης οργανώνει για πρώτη φορά αγγλόφωνο πρόγραμμα στο πλαίσιο του θεσμού COIL, που επικεντρώνεται σε θεωρητικές και εφαρμοσμένες προσεγγίσεις της ενσυνειδητότητας στην εκπαίδευση
Οι μαθησιακές και παιδαγωγικές ανάγκες μία σχολικής τάξης απαιτούν από τον σημερινό εκπαιδευτικό εξοικείωση με ψηφιακά εργαλεία, ικανότητα αυτοδιαχείρισης και οργάνωσης του σχολικού περιβάλλοντος και δημιουργία ενός ασφαλούς πλαισίου, κατά το οποίο ενθαρρύνεται η ανάπτυξη δεξιοτήτων. Την ίδια ώρα, η διαπολιτισμική εκπαίδευση, η εισαγωγή καινοτόμων μεθόδων στη διδασκαλία και η συνεργατική μάθηση για την καλλιέργεια επικοινωνίας και κριτικής σκέψης είναι επίσης άξονες στους οποίους κινείται ένα αξιόπιστο και ανταποκρινόμενο στις αυξανόμενες απαιτήσεις, σημερινό εκπαιδευτικό σύστημα. Σε αυτό το πλαίσιο προετοιμασίας των εκπαιδευτικών του μέλλοντος, το Πανεπιστήμιο Κρήτης και συγκεκριμένα το Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης οργανώνουν για πρώτη φορά ένα αγγλόφωνο πρόγραμμα – μάθημα, που συνδέει φοιτητές και διδάσκοντες από διαφορετικές χώρες, μέσω οργανωμένων διαδικτυακών και μαθησιακών δράσεων. Πρόκειται για ένα νέο κομμάτι στο πρόγραμμα σπουδών που εντάσσεται στο μοντέλο COIL, εστιάζει στην ενσυνειδητότητα των εκπαιδευτικών (με τίτλο «Mind Full or Mindful? Mindfulness in Education») και είναι προϊόν συνεργασίας τριών Πανεπιστημίων, του CUNY University της Νέας Υόρκης, του Chanakya University της Ινδίας και του Πανεπιστημίου Κρήτης. Το μοντέλο COIL δίνει ιδιαίτερη έμφαση στη διαπολιτισμική εκπαίδευση, φέρνοντας σε επαφή φοιτητές από διαφορετικά πολιτισμικά και ακαδημαϊκά πλαίσια και εξυπηρετώντας την ανταλλαγή εμπειριών, την κατανόηση διαφορετικών εκπαιδευτικών προσεγγίσεων και την ανάπτυξη δεξιοτήτων επικοινωνίας και συνεργασίας σε διεθνείς ομάδες. Παράλληλα, η αξιοποίηση ψηφιακών πλατφορμών και εργαλείων λειτουργεί σαν ένα υποστηρικτικό δίκτυο εξοικείωσης των φοιτητών με σύγχρονες μορφές εξ αποστάσεως συνεργασίας, οι οποίες αποτελούν πλέον βασικό στοιχείο της ακαδημαϊκής και επαγγελματικής ζωής.
Το μάθημα υλοποιείται για πρώτη φορά στο Πανεπιστήμιο Κρήτης και δίνει την ευκαιρία για κοινές δραστηριότητες φοιτητών από τρία διαφορετικά μέρη στον κόσμο. Μέσα από τη συνεργασία σε κοινά έργα και συζητήσεις, οι φοιτητές έχουν τη δυνατότητα να αποκτήσουν διεθνή ακαδημαϊκή εμπειρία, να εξοικειωθούν με ψηφιακά εργαλεία μάθησης και να αναπτύξουν δεξιότητες που απαιτεί το σύγχρονο παγκοσμιοποιημένο περιβάλλον. Το μάθημα, το οποίο αναμένεται να ξεκινήσει από την ερχόμενη εβδομάδα, διδάσκεται από την καθηγήτρια Ελένη Βασιλάκη σε συνεργασία με την Κατερίνα Βάσιου, καθώς και με τον καθηγητή David Manier από το CUNY University της Νέας Υόρκης και τον καθηγητή Ashok H.S. από το Chanakya University της Ινδίας. Η πρωτοβουλία αυτή αποτελεί ένα σημαντικό βήμα για τη διεθνοποίηση των σπουδών στο Πανεπιστήμιο Κρήτης, καθώς ενισχύει τις διεθνείς συνεργασίες και διευρύνει τις ευκαιρίες συμμετοχής των φοιτητών σε διεθνή ακαδημαϊκά δίκτυα. Παράλληλα, αναδεικνύει τον ρόλο των ψηφιακών εργαλείων στη σύγχρονη εκπαιδευτική διαδικασία και συμβάλλει στην ανάπτυξη μιας πιο ανοικτής και διασυνδεδεμένης πανεπιστημιακής κοινότητας. Το COIL ουσιαστικά δεν αντικαθιστά τη διεθνή κινητικότητα, όπως τα προγράμματα Erasmus, αλλά τη συμπληρώνει, προσφέροντας το βήμα σε πολύ περισσότερους φοιτητές να αποκτήσουν διεθνή εμπειρία μέσα από την ψηφιακή συνεργασία και τη συν-διδασκαλία από καθηγητές διαφορετικών χωρών. Παράλληλα, σύμφωνα με την διεθνή βιβλιογραφία, τέτοιου είδους μαθήματα ενισχύουν τη διαπολιτισμική κατανόηση, την ενεργό συμμετοχή και την ανάπτυξη δεξιοτήτων συνεργασίας. Το μάθημα εστιάζει στην έννοια της ενσυνειδητότητας (mindfulness) στην εκπαίδευση, δηλαδή στην ικανότητα του ατόμου να στρέφει συνειδητά την προσοχή του στην παρούσα στιγμή, με στάση αποδοχής και χωρίς κριτική. Η καλλιέργεια της ενσυνειδητότητας συμβάλλει στη βελτίωση της συγκέντρωσης, της συναισθηματικής ρύθμισης και της ευημερίας τόσο των μαθητών όσο και των εκπαιδευτικών, δημιουργώντας ένα πιο υποστηρικτικό και θετικό σχολικό περιβάλλον. Παράλληλα, το Παιδαγωγικό Τμήμα Δημοτικής Εκπαίδευσης οργανώνει το πρώτο του αγγλόφωνο μάθημα και θα το εντάξει πιλοτικά στο πλαίσιο του θεσμού COIL (Collaborative Online International Learning) μολις εγκριθεί από τη Συγκλητο του Πανεπιστημίου Κρήτης, με τίτλο «B01 12: Mind Full or Mindful? Mindfulness in Education»
«Σημαντικό βήμα για τη διεθνοποίηση των σπουδών στο Πανεπιστήμιο Κρήτης»
Τα μαθήματα για το COIL ξεκινούν από την επόμενη εβδομάδα και πρόκειται να διεξάγονται σε ώρες που εξυπηρετούν τους φοιτητές και των τριών χωρών. Η Ινδία, η Ελλάδα και η Αμερική έχουν μάλιστα σημαντικές διαφορές, καθώς η Νέα Υόρκη βρίσκεται 7,5 ώρες πίσω από την Ελλάδα, ενώ η Ινδία 3,5 ώρες μπροστά. Συνεπώς τα μαθήματα θα πραγματοποιούνται είτε πολύ νωρίς το πρωί, είτε πολύ αργά το βράδυ. «Ουσιαστικά έχουμε τρία Πανεπιστήμια με τους καθηγητές τους και τους φοιτητές τους. Αυτό είναι μία πολύ αυθεντική, διεθνής εμπειρία μάθησης, που καλλιεργεί δεξιότητες όπως είναι η διαπολιτισμική επικοινωνία, που χρειαζόμαστε περισσότερο από ποτέ τώρα και καλλιεργεί επίσης την διεθνή συνεργασία. Ο λόγος που επιλέχθηκε το Πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης είναι γιατί αυτοί πρώτοι το 2000 ξεκίνησαν το COIL. Από τότε έχουν δημιουργήσει έναν κόμβο ανάπτυξης αυτού του μοντέλου και συνεργάζονται με εκατοντάδες πανεπιστήμια σε όλο τον κόσμο. Οπότε είμαστε πάρα πολύ τυχεροί που έχουμε αυτήν την συνεργασία και επίσης επιλέξαμε το Ινδικό Πανεπιστήμιο γιατί έχει ισχυρή ερευνητική δραστηριότητα στους τομείς της ψυχολογίας και της εκπαίδευσης», ανέφερε μεταξύ άλλων μιλώντας στα «Ρ.Ν.», η κ. Βασιλάκη. Στο πλαίσιο του μαθήματος, οι συμμετέχοντες θα εργάζονται μαζί σε δραστηριότητες και ομαδικά έργα με στόχο την συνεργασία, την κριτική σκέψη και την προσαρμοστικότητα σε ένα παγκόσμιο περιβάλλον μάθησης. «Το COIL δεν αντικαθιστά τη διεθνή κινητικότητα, την συμπληρώνει. Δίνει την δυνατότητα σε περισσότερους φοιτητές και φοιτήτριες να έχουν την διεθνή εμπειρία, όταν δεν μπορούν να ταξιδέψουν στο εξωτερικό. Θα έλεγα ότι είναι μία μορφή διεθνοποίησης των σπουδών μέσα στο ίδιο το Πανεπιστήμιο. Το μάθημα είναι ανοικτό για όλα τα τμήματα και όλους τους φοιτητές σε Ρέθυμνο και Ηράκλειο και επίσης συμμετέχουν φοιτητές Erasmus, που έρχονται στο Πανεπιστήμιο Κρήτης Η πρωτοβουλία αυτή εντάσσεται και στα πλαίσια της στρατηγικής διεθνοποίησης του Πανεπιστημίου Κρήτης και η πρωτοβουλία αυτή έχει υποστηριχθεί πολύ από την Πρυτανεία», συμπλήρωσε η κ. Βασιλάκη. Μάλιστα, όπως επεσήμανε, το καλοκαίρι θα διατίθεται σε όλους τους φοιτητές του Πανεπιστημίου Κρήτης ένα δωρεάν μάθημα από το Πανεπιστήμιο της Νέας Υόρκης, εστιασμένο και πάλι στα σύγχρονα εκπαιδευτικά περιβάλλοντα. «Η υλοποίηση του μαθήματος αποτελεί ένα σημαντικό βήμα για τη διεθνοποίηση των σπουδών στο Πανεπιστήμιο Κρήτης και απαίτησε σημαντική οργανωτική προετοιμασία. Παρά τις προκλήσεις που προκύπτουν από τις διαφορετικές ζώνες ώρας, τα ακαδημαϊκά συστήματα και τις πολιτισμικές προσεγγίσεις, η εμπειρία αυτή συμβάλλει ουσιαστικά στην ανάπτυξη διεθνών συνεργασιών», ανέφερε επίσης η κ. Βασιλάκη.
Διαπολιτισμική συνεργασία, επικοινωνία και κριτική σκέψη
Η ικανότητα ενός ατόμου να στρέφει την προσοχή του συνειδητά στις εμπειρίες του παρόντος είναι σύμφωνα με την κ. Βασιλάκη, ο ορισμός της ενσυνειδητότητας, που ουσιαστικά είναι ο κεντρικός άξονας του προγράμματος. «Μιλάμε δηλαδή για την ικανότητά του εκπαιδευτικού να στρέφεται στο εδώ και τώρα, να ασχολείται με αυτό που κάνει τώρα. Αυτό είναι πάρα πολύ σημαντικό για τους εκπαιδευτικούς και για την εκπαίδευση των μαθητών μέσα στην τάξη. Οι φοιτητές μας θα εκπαιδευτούν σε απλές πρακτικές που μπορούν να χρησιμοποιήσουν μέσα στη σχολική τάξη, για να βοηθήσουν τους μαθητές τους να εστιάσουν την προσοχή τους σε αυτό που κάνουν εκείνη την στιγμή, να μην σκέφτονται άλλα πράγματα, να μην διασπάται η προσοχή τους», ανέφερε. Μάλιστα, η διεθνής βιβλιογραφία αποδεικνύει ότι οι εκπαιδευτικοί αναπτύσσουν συστηματικά και με συνέπεια ενσυναίσθηση, υψηλά επίπεδα συγκέντρωσης, εγκράτεια και διαχείριση συναισθημάτων και αυτογνωσία, μειώνοντας παράλληλα το άγχος ή τον θυμό. «Έχουμε πολύ καλή λειτουργία του εγκεφάλου, με αποτέλεσμα το γνωστικό σύστημα να λειτουργεί πολύ καλά, να αποθηκεύει τις πληροφορίες, να τις ανακαλεί και γενικά να βελτιώνεται η διδασκαλία μέσα στη σχολική τάξη». Το μάθημα, σύμφωνα με την κ. Βασιλάκη στοχεύει περισσότερο στην ανάπτυξη της διαπολιτισμικής συνεργασίας, που θα επιτευχθεί μέσα από την αξιοποίηση των ψηφιακών εργαλείων, τα οποία θα συμβάλλουν και στην διεθνοποίηση των σπουδών. «Το Πανεπιστήμιο Κρήτης έχει και την τεχνογνωσία και τις υποδομές να υποστηρίξει τέτοια μαθήματα. Το ενδιαφέρον σε αυτά τα μαθήματα είναι ότι οι φοιτητές μας, εκτός από την κοινή παρακολούθηση των μαθημάτων, στη συνέχεια χωρίζονται σε ομάδες και αναλαμβάνουν κοινά πρότζεκτ. Δηλαδή οι φοιτητές του Πανεπιστημίου Κρήτης, με τους φοιτητές από τα άλλα δύο Πανεπιστήμια, θα κάνουν κοινές εργασίες», υπογράμμισε και τέλος ανέφερε η κ. Βασιλάκη: «Αυτό είναι πολύ σημαντικό και για την ανάπτυξη διαπολιτισμικής συνεργασίας και για τη επικοινωνία και την ανάδειξη της κριτικής σκέψης. Εμείς είμαστε ένα παιδαγωγικό τμήμα και αυτές οι δεξιότητες είναι το Α και το Ω του προγράμματος σπουδών μας».
