Από πέρυσι ο Σύλλογος Αρχιτεκτόνων Ρεθύμνου επισκέπτεται σχολεία του νομού με σκοπό την καλλιέργεια και ευαισθητοποίηση των μαθητών/τριών σε θέματα αρχιτεκτονικής και σεβασμού του δομημένου περιβάλλοντος
«Ο απώτερος σκοπός να δημιουργήσουμε πολίτες με ευαισθησία», τονίζει στα «Ρ.Ν.» ο πρόεδρος του Συλλόγου Αρχιτεκτόνων Στέφανος Σκανδάλης
Με έναν απλό και διασκεδαστικό τρόπο ο Σύλλογος Αρχιτεκτόνων Ρεθύμνου φέρνει την αρχιτεκτονική μέσα στις σχολικές τάξεις, «μετατρέποντας» τα θέματα της πολεοδομίας προσιτά στους μικρούς μαθητές και μαθήτριες, ως ένα αντικείμενο σημαντικό για τη διαμόρφωση των αυριανών ενεργών πολιτών και την ενίσχυση του σεβασμού μέσα στην κοινωνία προς τον άνθρωπο και το περιβάλλον.
Ήδη από πέρυσι τα μέλη του Συλλόγου, σε συνεργασία με τη Διεύθυνση Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Ρεθύμνου, επισκέπτονται σχολεία σε μια προσπάθεια «ανοίγματος» στην κοινωνία μέσα από δράσεις με βιωματικό χαρακτήρα, το παιχνίδι και τη συνεργασία μεταξύ των μαθητών/τριών.
Τις έννοιες του «σπιτιού» και της «γειτονιάς» μαθαίνουν τα παιδιά μέσα από τον διάλογο, κατασκευάζοντας μικρά σπιτάκια από χαρτί και δημιουργώντας όλοι μαζί μικρές «πόλεις» με μακέτες από χαρτί Α4 ζωγραφισμένα τα ίδια με ξυλομπογιές και λίγη φαντασία.
Τη συγκεκριμένη δράση ο Σύλλογος Αρχιτεκτόνων έχει ήδη πραγματοποιήσει σε σχολεία του Ρεθύμνου, όπως το Δημοτικό Γερανίου, το 15ο Δημοτικό Ρεθύμνου και το 4ο Νηπιαγωγείο, στην οποία οι μαθητές/τριες συμμετείχαν με μεγάλο ενθουσιασμό, όπως μετέφερε μιλώντας στα «Ρ.Ν.» ο πρόεδρος του Συλλόγου Στέφανος Σκανδάλης, ενώ σχεδιάζεται η δράση να επεκταθεί και στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση.
«Σαν Σύλλογος Αρχιτεκτόνων θεωρούμε ότι εάν θέλουμε να κάνουμε δράσεις που να έχουν κοινωνικό αντίκρισμα θα πρέπει να ξεκινήσουμε από την εκπαίδευση», σημείωσε ο κ. Σκανδάλης, ενώ πρόσθεσε: «Η κεντρική ιδέα είναι να δημιουργήσουμε αυριανούς πολίτες με καλλιέργεια και ευαισθησία πάνω στα θέματα της αρχιτεκτονικής κι αυτό πρέπει να ξεκινήσει από τρυφερή ηλικία εάν θέλουμε να δούμε αποτελέσματα. Εάν έχουμε ένα χωράφι στο οποίο θέλουμε να φυτέψουμε τριανταφυλλιές, πρώτα πρέπει να σκεφτούμε τι θα γίνει με τις τσουκνίδες. Το γεγονός ότι επί πολλά χρόνια κανείς δεν ασχολείται με την αρχιτεκτονική έχουν δημιουργηθεί τσουκνίδες. Πρέπει σιγά – σιγά να τις καθαρίσουμε, να βοηθήσουμε τα παιδιά να σκεφτούν αρχιτεκτονικά ώστε να δούμε κάποια στιγμή ένα καλύτερο δομημένο περιβάλλον».
Σε κάποιες ευρωπαϊκές χώρες, η εκπαίδευση γύρω από την αρχιτεκτονική και τον σχεδιασμό του χώρου είναι ήδη ενταγμένη στα σχολικά προγράμματα. Στην Ελλάδα, παρότι η ανάγκη είναι μεγάλη ειδικά σε τόπους όπως το Ρέθυμνο με έντονη οικοδομική δραστηριότητα η επαφή των μαθητών με αυτά τα θέματα είναι ανύπαρκτη.
Ο Σύλλογος Αρχιτεκτόνων Ρεθύμνου αναγνωρίζοντας αυτήν την ανάγκη με αυτήν την πρωτοβουλία δίνει τη δυνατότητα στους μαθητές να δουν τον χώρο γύρω τους αλλιώς, ως κάτι που τους ανήκει και τον σέβονται.
Με χαρτί, ξυλομπογιές και λουλούδια φτιάχνουν τη δική τους… «πόλη»
Με υλικά το χαρτί Α4, ξυλομπογιές, φύλλα και λουλούδια οι μικροί μαθητές έφτιαξαν τις δικές τους κατασκευές, καταλήγοντας να δημιουργήσουν μια ολόκληρη χάρτινη πόλη, όπως περιέγραψε ο κ. Σκανδάλης για τη δράση που πραγματοποίησαν ήδη σε κάποια σχολεία του Ρεθύμνου και πρόκειται να συνεχιστεί.
Μέσα από ερωτοαπαντήσεις οι μαθητές εξοικειώθηκαν με την έννοια της οικοδομικής και της οντολογίας της αρχιτεκτονικής και ποια είναι η διαφορά μεταξύ αυτών των δύο.
Ένα ανθρωπάκι Lego ήταν αυτό που έδινε την αίσθηση της ταύτισης με τους μαθητές και τι μπορεί να γίνει ώστε να προστατευτεί και να στεγαστεί, που με αυτόν τον τρόπο κατανόησαν τη διαφορά της οικοδομικής και της αρχιτεκτονικής.
«Βάλαμε το ανθρωπάκι πάνω στο τραπέζι μόνο του. Λέμε αυτό το ανθρωπάκι κρυώνει, ζεσταίνεται, φυσάει ο αέρας, δεν πρέπει να το προστατεύουμε από αυτό που συμβαίνει γύρω του; Πήραμε ένα Α4 και το διπλώσαμε στη μέση κατά μάκρος και το βάλαμε πάνω από το ανθρωπάκι ώστε να είναι προστατευμένο από τα καιρικά φαινόμενα. Όμως ρωτάμε τα παιδιά, περνάει καλά το ανθρωπάκι εκεί πέρα που έχει δύο πλάκες υπό γωνία να τον σκεπάζουν; Δεν αισθάνεται άσχημα, κάπως ασφυκτικά; Δεν θα ήταν καλύτερα εάν διπλώσουμε το Α4 και δημιουργήσουμε και κάποιους κάθετους τοίχους και να φτιάξουμε μια καλυβούλα; Οπότε δίπλωσαν περαιτέρω το χαρτί και δημιουργούσαν δύο κάθετους τοίχους και μια σκεπή. Ή εναλλακτικά παίρναμε το χαρτί και το κάναμε έναν θόλο», περιέγραψε ο κ. Σκανδάλης, ενώ συμπλήρωσε: «Οι μαθητές το καταλάβαιναν αμέσως ότι η οικοδομική είναι κάτι που προστατεύει, σου δίνει σωματική άνεση, αλλά δεν σου δίνει ψυχική ανάταση. Άρα στο πρώτο δεν κρυώνεις και δεν ζεσταίνεσαι. Αλλά στο δεύτερο, εκτός από το ότι δεν κρυώνεις και δεν ζεσταίνεσαι αισθάνεσαι και όμορφα. Διότι η αρχιτεκτονική δίνει δύο πράγματα, σωματική άνεση και ψυχική ανάταση. Εάν σταματήσουμε στη σωματική άνεση έχουμε μόνο οικοδομική. Εάν συνεχίσουμε και φτάσουμε στην ψυχική ανάταση έχουμε αρχιτεκτονική».
Ο κάθε μαθητής έκανε δικό του το μικρό σπιτάκι, όπως το ήθελε, με χρώμα, παράθυρα και λουλούδια, όπως σημείωσε ο κ. Σκανδάλης «αντανακλούσε την προσωπικότητα του παιδιού πλέον».
Έπειτα από αυτό διαμόρφωσαν και τον περιβάλλοντα χώρο, την αυλή μπροστά και πίσω, κατανοώντας τη σημασία της κοινωνικής επαφής, της επικοινωνίας με τη γειτονιά, αλλά και του παιχνιδιού στην αυλή.
Στο τέλος οι μαθητές τοποθέτησαν τα μικρά τους «σπίτια» το ένα δίπλα στο άλλο, δημιουργώντας μια «μεγάλη αυλή», όπως χαρακτηριστικά περιέγραψε ο κ. Σκανδάλης, η οποία έδινε το αίσθημα της πλατείας.
«Εμείς μόνο μαθαίναμε από αυτήν τη διαδικασία. Σε κάποιες περιπτώσεις έκαναν και σχολείο, πάρκο με τσουλίθρες, γύρω – γύρω όλοι κ.λπ. Σε άλλες περιπτώσεις προσθέτανε μια εκκλησία. Πλέον έφτιαχναν μια μικρή πόλη, με μίνι μάρκετ, με mall κ.ά.», σημείωσε ο κ. Σκανδάλης για την ανταπόκριση των μαθητών σε αυτήν τη δράση.
«Ο απώτερος σκοπός να δημιουργήσουμε πολίτες με ευαισθησία»
Όπως όλα τα ζώα, έτσι και ο άνθρωπος έχει έμφυτη τη διάθεση να δημιουργεί φωλιές, όπως σημείωσε ο κ. Σκανδάλης, όμως το σημαντικό κομμάτι είναι να γίνεται με τη σκέψη, την αγάπη και τον σεβασμό στις συνθήκες που τον περιβάλλουν.
«Ο απώτερος σκοπός είναι να ψηλαφήσουμε τα θέματα της αρχιτεκτονικής, να δημιουργήσουμε πολίτες με ευαισθησία πάνω στην αρχιτεκτονική. Αυτό πρέπει να γίνει με πολύ απλό και άμεσο τρόπο σε αυτές τις ηλικίες. Οι μαθητές είχαν ενθουσιαστεί, ειδικά με το θέμα να δημιουργήσουν μια πόλη που τους είχε συνεπάρει. Γιατί είναι κάτι συλλογικό, μιλούσαν μεταξύ τους, αντάλλαζαν απόψεις, δάνειζε ο ένας στο άλλον υλικά. Δημιουργήθηκαν σχέσεις αλληλοστήριξης, έσπασαν την ατομικότητα και έκαναν όλοι μαζί μια όμορφη πόλη. Αύριο δεν θα δεχτούν να καταστρέφεται η πόλη με διάφορους τρόπους. Θα έχουν άποψη», τόνισε ο κ. Σκανδάλης
Η δράση θα συνεχιστεί στα σχολεία του νομού Ρεθύμνου σε συνεργασία με τις Διευθύνσεις Εκπαίδευσης.
