Στο Συμβούλιο Γεωργίας και Αλιείας που πραγματοποιήθηκε στις 23 Φεβρουαρίου 2026 συζητήθηκαν οι δαπάνες κοινής γεωργικής πολιτικής μετά το 2027.1 Οι υπουργοί συζήτησαν τις εθνικές συστάσεις για την ΚΓΠ που πρότεινε η Επιτροπή. Υπενθύμισαν επίσης την ανάγκη να διασφαλιστεί ότι οι συστάσεις αυτές είναι τεκμηριωμένες, ευθυγραμμισμένες με τις εθνικές προτεραιότητες και τις τοπικές ιδιαιτερότητες, καθώς και βασισμένες στα υφιστάμενα στρατηγικά σχέδια της ΚΓΠ. Θα πρέπει να έχουν ως στόχο να καθοδηγήσουν τα κράτη μέλη στην προετοιμασία των εθνικών σχεδίων δράσης τους και στην υλοποίηση των στόχων που σχετίζονται με την ΚΓΠ. Όμως κανείς δεν αναφέρεται στις δαπάνες που απαιτούνται.
Οι συζητήσεις επικεντρώθηκαν στο πεδίο εφαρμογής των συστάσεων, ιδίως στον ρόλο τους στη διαμόρφωση των παρεμβάσεων της ΚΓΠ, στην αλληλεπίδρασή τους με άλλους τομείς πολιτικής στο πλαίσιο των εθνικών και περιφερειακών σχεδίων εταιρικής σχέσης (ΕΠΜΣ), στο χρονοδιάγραμμα για την έγκρισή τους και στη συμμετοχή των κρατών μελών στη διαδικασία. Αυτό που επισημαίνουμε είναι η μεγάλη ατέλεια με την οποία πορεύεται πλέον, ελέω και των υπουργών γεωργίας της ΕΕ, η Κομισιόν.
Οι συστάσεις δεν μπορούν να ενισχύσουν την αποτελεσματικότητα και τη φιλοδοξία της μελλοντικής ΚΓΠ στο πλαίσιο του ΠΔΠ 2028-2034 αν δε μιλήσουμε και για τους απαραίτητους πόρους. Και εδώ είναι ακριβώς το επικίνδυνο σημείο. Για να κατανοήσουμε τι σημαίνουν δαπάνες για τη γεωργία ετοιμάσαμε τον συνοπτικό πίνακα που ακολουθεί και αφορά την εξέλιξη των δαπανών για την εφαρμογή της ΚΓΠ, τόσο κατά τις τρεις τελευταίες επταετίες όσο και για την πρόταση της Κομισιόν που είναι υπό διαπραγμάτευση για την επόμενη επταετία.
Δεν χρειάζεται να είναι κανείς ειδικός για να διαπιστώσει ότι η διαρκής και αισθητή μείωση των δαπανών της ΚΓΠ αγγίζει ορατά κατώτατα επίπεδα που δεν μπορούν πλέον να αντέξουν οι γεωργικοί πληθυσμοί. Μάλιστα ο τομέας της αγροτικής ανάπτυξης, βρίσκεται σε πλήρη σύγχυση με την περιφερειακή πολιτική και την πολιτική συνοχής, αφού θα μοιραστούν ίδια κονδύλια για άλλους στόχους. Θα δούμε με ευκολία δαπάνες που θα γινόταν για την ανάπτυξη των μεταφορών στις λεγόμενες εθνικές και περιφερειακές οδούς να ονοματίζονται επενδύσεις αγροτικής ανάπτυξης. Πρόκειται για μια αήθη αποδόμηση των αγροτικών δαπανών στο όνομα της νέας «κατευθυντήριας οδηγίας» για την εξοικονόμηση πόρων που θα απαιτηθούν ώστε να αυγατίσουν οι επενδύσεις της πολεμικής βιομηχανίας, μην τυχόν και βρεθούμε υπό ρωσική μπότα. Και ταυτόχρονα αγνοούν την αμερικάνικη μπότα που μάλλον οδεύει προς δυσοίωνες υποθέσεις εργασίας, όπως η επιβολή επαχθών δασμών, παρά την αντίδραση του ανώτατου δικαστηρίου των ΗΠΑ.
Στον παρακάτω πίνακα παρατηρούμε ότι η μείωση των δαπανών της γεωργίας έχει σχεδιαστεί με τρόπο που να δυσκολευτούν οι υπουργοί να αντιδράσουν.
Πίνακας εξελίξεων δαπανών γεωργίας και προτάσεις επόμενου Πολυετές Δημοσιονομικού Πλαισίου ΠΔΠ
(1) πρόταση Κομισιόν, 16/7/2025
(2) δεν δίνεται ως χωριστή δαπάνη EAFRD στην πρόταση
(3) Τα κονδύλια €87,4 δισ. ενισχύθηκαν και από το Next Generation EU (NGEU) κατά €8,1 δισ. μετά την πανδημία και έτσι έχουμε ένα σύνολο €95,5 δισ. για την Αγροτική Ανάπτυξη.
(4) Κονδύλι ειδικό για κρίσεις/ασφάλεια αγοράς €6,3 δισ.
Η αντίδραση του συμβουλίου αναμένεται χαλαρή, δεδομένου ότι οι κεντρικές χώρες έχουν ήδη επιβάλει τη δική τους προτεραιοποίηση, η οποία δεν μπορεί να επέλθει χωρίς μείωση των δαπανών στον τομέα της γεωργίας. Αυτό πρέπει να χρησιμεύσει ως στοιχείο προς τους υπουργούς της μεσογειακής πλευράς, στον βαθμό που διαθέτουν έστω και μικρή ικμάδα δύναμης, ώστε να αντιμετωπίσουν πολλές δυσχέρειες που συσσωρεύονται στον ορίζοντα της αγροτικής ανάπτυξης:
Βασικές συνιστώσες της προβληματικής του γεωργικού τομέα:
1. Οι συζητήσεις στο τελευταίο συμβούλιο πραγματοποιήθηκαν στο ευρύτερο πλαίσιο του καθορισμού της μελλοντικής κατεύθυνσης της ΚΓΠ, με τις εθνικές συστάσεις να τοποθετούνται ως μη νομικά δεσμευτικά μέσα που προσφέρουν καθοδήγηση πολιτικής.
2. Θα επιτρέπεται παράλληλα ευελιξία στα κράτη μέλη να προσαρμόζουν τις παρεμβάσεις στις μοναδικές τους συνθήκες και στις εθνικές και περιφερειακές ιδιαιτερότητές τους.
3. Οι συστάσεις πρέπει να ευθυγραμμίζονται με τα εθνικά προγράμματα μεταρρυθμίσεων και το ευρύτερο πλαίσιο της ΕΕ, διασφαλίζοντας τη συνοχή με άλλες πολιτικές της Ένωσης.
4. Ένα άλλο σημείο αφορά την αξιολόγηση της οδηγίας για τις αθέμιτες εμπορικές πρακτικές σύμφωνα με έκθεση που υπέβαλε η Επιτροπή. Ειδικά για το θέμα αυτό σημειώνουμε ότι παρέχει ένα ελάχιστο επίπεδο προστασίας για τους γεωργούς και τους μικρούς προμηθευτές σε όλα τα κράτη μέλη, συμβάλλοντας έτσι σε πιο ισότιμους όρους ανταγωνισμού.
5. Κανείς δεν αναφέρεται στους κινδύνους που θέτουν οι γενετικά τροποποιημένοι οργανισμοί ΓΤΟ.
6. Τα καρκινογόνα ζιζανιοκτόνα που μας επιβάλουν με τις τελευταίες εμπορικές συμφωνίας ή η ευρεία χρήση πρωτεϊνών από σκουλήκια και έντομα, έναντι παραδοσιακών ζωικών πρωτεϊνών απουσιάζουν από τους διαλόγους των υπουργών.
Οι συνθήκες της αγοράς δεν προοιωνίζονται θετικές για πολλά από τα κράτη μέλη της ΕΕ, μέσα στα οποία εντάσσεται και η Ελλάδα. Ο λόγος που οι κεντρικές χώρες της ΕΕ με περισσότερο ισχυρούς προϋπολογισμούς επιβάλουν τις προθέσεις τους σε βάρος των πλέον ασθενέστερων προϋπολογισμών και έτσι διαιωνίζεται μια ανισομερής κατάσταση που δεν ευνοεί τη μακροημέρευση της ΕΕ,
Πλήρης καταστρατήγηση των κανόνων της υγιούς ΚΓΠ.
