Τρείς σημαντικές δράσεις έχουν προκηρυχθεί μέχρι σήμερα από την Περιφέρεια Κρήτης, στο πλαίσιο του Προγράμματος «ΚΡΗΤΗ» 2021-2027 και υλοποιούνται σε συνεργασία με την Αναπτυξιακή Κρήτης και είναι οι εξής:
• «Ενίσχυση Κοινωνικών Επιχειρήσεων» – στάδιο υλοποίησης
• «Ενίσχυση εξωστρέφειας επιχειρήσεων» – στάδιο υποβολής αίτησης χρηματοδότησης με καταληκτική ημερομηνία την 6η Φλεβάρη
• «Επιχειρώ Πράσινα στην Κρήτη» – πρόκειται να ανοίξει η πλατφόρμα υποβολής αίτησης χρηματοδότησης την 30η Ιανουαρίου και καταληκτική ημερομηνία είναι η 2 Απριλίου.
Και τα τρία προγράμματα αποτελούν σημαντικά χρηματοδοτικά εργαλεία για το επιχειρείν του νησιού, καθώς οι στόχοι τους συνιστούν κρίσιμους άξονες για τις επιχειρήσεις που θέλουν να ενισχύσουν τη θέση τους, αλλά και να χτίσουν ακόμα πιο ισχυρά θεμέλια για τη βιωσιμότητά τους, σε έναν κόσμο που όλο και γίνεται πιο ανταγωνιστικός και οι απαιτήσεις αυξάνονται. Η ενίσχυση της δικτύωσης και εξωστρέφειας των επιχειρήσεων που θα επωφεληθούν από αυτές τις δράσεις, η συμμετοχή σε εκθέσεις σε Ελλάδα και εξωτερικό, η πράσινη μετάβαση, η μείωση του περιβαλλοντικού αποτυπώματός, ο εκσυγχρονισμός του παραγωγικού τους εξοπλισμού, είναι μερικές από τις σημαντικές στοχοθεσίες που έχουν συνολικά τα προγράμματα αυτά. Το αξιοσημείωτο βέβαια είναι πως με το πρόγραμμα «Ενίσχυση Κοινωνικών Επιχειρήσεων» για πρώτη φορά σε επίπεδο χώρας ενισχύονται χρηματοδοτικά αποκλειστικά κοινωνικές επιχειρήσεις.
Μιλώντας στα «Ρ.Ν.» ο Αριστείδης Φραγκάκης, γενικός διευθυντής της Αναπτυξιακής Κρήτης, εξηγεί ότι σε επόμενο σύντομο χρονικό διάστημα αναμένεται να προκηρυχθεί ακόμα μια δράση από την Περιφέρεια Κρήτης η οποία θα αφορά εκσυγχρονισμό επιχειρήσεων: «Αναμένουμε ακόμα μια δράση που θα βγει –εκτιμούμε μέχρι τον Φλεβάρη, πάλι από την Περιφέρεια Κρήτης- και θα αφορά εκσυγχρονισμό υφιστάμενων επιχειρήσεων. Εξετάζουμε μήπως μπει και κάποια κατηγορία για υπό σύσταση».
Για πρώτη φορά επιδότηση σε ξενοδοχεία
Η δράση «Επιχειρώ Πράσινα στην Κρήτη» η οποία θα ανοίξει στις 30 Ιανουαρίου και οι υποψήφιοι επενδυτές θα μπορούν να υποβάλλουν πρόταση μέχρι 2 Απριλίου, στόχο έχει, όπως σημειώνει ο κ. Φραγκάκης, να βοηθήσει τις επιχειρήσεις μέσω αντίστοιχων δαπανών να μειώσουν το περιβαλλοντικό αποτύπωμα της δραστηριότητάς τους, ενώ με την επιλεξιμότητα δαπανών κυκλικής οικονομίας (πρέπει να είναι σε ποσοστό τουλάχιστον 5% επί του επιχορηγούμενου προϋπολογισμού) θα εισάγει για πρώτη φορά το μοντέλο παραγωγής-κατανάλωσης που εστιάζει στην επαναχρησιμοποίηση, επισκευή, ανακύκλωση και ανακατασκευή προϊόντων, το οποίο σύμφωνα με τον κ. Φραγκάκη δεν είναι τόσο διαδεδομένο στη χώρα μας.
Ο προϋπολογισμός της δράσης είναι στα 5 εκ. ευρώ «αλλά εκτιμούμε ότι θα ανέβει και αυτό θα κριθεί κυρίως με τον αριθμό των υποβολών που θα γίνουν», σχολιάζει ο γενικός διευθυντής της Αναπτυξιακής Κρήτης, ενώ το ποσοστό της επιδότησης είναι στο 60% με μέγιστο προϋπολογισμό τις 300.000 ευρώ. «Δηλαδή επιχορηγεί μέχρι 180.000 ευρώ δημοσία δαπάνη», εξηγεί ο κ. Φραγκάκης. Ανάμεσα στις επιλέξιμες δαπάνες είναι, όπως λέει ο ίδιος, οι λεγόμενες «διεργασίες φιλικές προς το περιβάλλον» οι οποίες θα πρέπει να βρίσκονται σε ποσοστό τουλάχιστον 60% επί του επιχορηγούμενου προϋπολογισμού, ενώ επιλέξιμες θα είναι και οι δαπάνες ψηφιακού εξοπλισμού γραφείου, συστήματα αυτοματισμού, ειδικά συστήματα πληροφορικής, παραγωγικός ηλεκτρονικός εξοπλισμός, φωτοβολταϊκοί σταθμοί, συστήματα αποθήκευσης για την παραγωγή ηλεκτρικής ενέργειας, ηλεκτρικά μεταφορικά μέσα, κτιριακές παρεμβάσεις για την εξοικονόμηση ενέργειας, όπως οι θερμοπροσόψεις, κ.ά. Επιπλέον, το πρόγραμμα θα επιτρέπει και ένα 7% επί των επιλέξιμων άμεσων δαπανών του επενδυτικού σχεδίου, να είναι οι λεγόμενες «έμμεσες δαπάνες» που έχουν καθιερωθεί τα τελευταία χρόνια στα προγράμματα ΕΣΠΑ, και είναι κάτι σαν «δώρο» όπου ο επενδυτής δεν χρειάζεται για αυτό το ποσό να παρουσιάσει παραστατικά. Η διάρκεια υλοποίησης του προγράμματος για όσους εγκριθούν θα είναι οι 24 μήνες από την ημερομηνία έγκρισης.
Το ενδιαφέρον, ωστόσο, με αυτό το πρόγραμμα, όπως σημειώνει ο κ. Φραγκάκης, είναι ότι για πρώτη φορά ένα πρόγραμμα απευθύνεται και στον ξενοδοχειακό κλάδο, ο οποίος έμενε εκτός των ΕΣΠΑ δράσεων οι οποίες εστίαζαν συνήθως σε επιπλωμένα διαμερίσματα, βίλες και μικρά καταλύματα (της κατηγορίας των κλειδιών), ενώ τώρα αυτό το πρόγραμμα έρχεται να ενισχύσει και τον κλάδο των ξενοδοχείων και παρόμοιων καταλυμάτων. «Για πρώτη φορά οι ΚΑΔ 55.1 ο οποίος αφορά ξενοδοχεία και παρόμοια καταλύματα και ο 55.3 είναι επιλέξιμοι. Η συγκεκριμένη κατηγορία (ο 55.1) δεν έχει επιχορηγηθεί μέχρι τώρα και αποφασίστηκε να ενταχθεί στο πρόγραμμα», αναφέρει χαρακτηριστικά ο κ. Φραγκάκης.
ΕΣΠΑ ειδικά για κοινωνικές επιχειρήσεις
Το πρόγραμμα «Ενίσχυση Κοινωνικών Επιχειρήσεων» που βρίσκεται αυτή τη στιγμή στο στάδιο της υλοποίησης, συνιστά μια δράση που απευθύνεται αποκλειστικά σε φορείς Κοινωνικής και Αλληλέγγυας Οικονομίας (Κ.ΑΛ.Ο.). Το πρόγραμμα αυτό προκηρύχθηκε πέρυσι και σε αυτό, όπως αναφέρει στα «Ρ.Ν.» ο κ. Φραγκάκης, έχουν εγκριθεί από το Ρέθυμνο 13 επενδυτικά σχέδια, ενώ σε επίπεδο Κρήτης οι προτάσεις που έχουν εγκριθεί είναι 87 στο σύνολο.
Η συγκεκριμένη δράση έρχεται όχι μόνο να δημιουργήσει ένα γόνιμο έδαφος ανάπτυξης αυτού του τύπου επιχειρηματικότητας η οποία είναι εξαιρετικά σημαντική για τις τοπικές κοινωνίες και τα χωριά της Περιφέρειας, αλλά και να δώσει βοήθεια και κίνητρο στους ωφελούμενους στο να συνεχίσουν τη δραστηριότητά τους και με το πέρας της υλοποίησης του προγράμματος.
Σύμφωνα με τον γενικό διευθυντή της Αναπτυξιακής Κρήτης, επειδή ακριβώς οι κοινωνικές επιχειρήσεις στη χώρα μας αντιμετωπίζουν ακόμη πολλά προβλήματα σε σχέση με τις συμβατικού τύπου επιχειρήσεις, η δράση σχεδιάστηκε στο να προσφέρει πολλές ευκολίες στους ωφελούμενους δίνοντάς τους την ευκαιρία να θεμελιώσουν τη βιωσιμότητά τους μέσω του προγράμματος.
Για παράδειγμα, το πρόγραμμα έδωσε βήμα στις οικογενειακές επιχειρήσεις καθώς όπως εξηγεί ο ίδιος, «δεν απαγόρευσε τη σύσταση κοινωνικών επιχειρήσεων με πρώτου βαθμού συγγένεια μεταξύ των μελών. Δηλαδή πολλές τέτοιες επιχειρήσεις είναι στην ουσία οικογενειακές». Επιπλέον, όπως εξηγεί ο κ. Φραγκάκης στη συγκεκριμένη δράση οι επενδυτές έχουν την ευκαιρία να χρησιμοποιήσουν σημαντικό μέρος της επιδότησής τους (το 40% του μισθολογικού κόστους) κατά πως επιθυμούν (πάντα για την επιχείρηση) χωρίς να παρουσιάσουν παραστατικά, πράγμα εξαιρετικά βοηθητικό.
Τέλος, ειδικά για αυτού του τύπου επιχειρήσεις που συχνά δεν πληρούν τραπεζικά κριτήρια οπότε η χρηματοδότησή τους είναι ανέφικτη, υπάρχει το εργαλείο που έχει δημιουργηθεί από το Επιμελητήριο Ηρακλείου, το Κέντρο Υποστήριξης Μικροπιστώσεων. Όπως εξηγεί ο κ. Φραγκάκης, πρόκειται για μια καινοτόμο δράση η οποία στοχεύει να δώσει πρόσβαση χρηματοδότησης σε επιχειρήσεις όπως οι κοινωνικές, οι οποίες μέσω του Κέντρου μπορούν να λάβουν μικροδάνεια για να καλύψουν δαπάνες όπως αγορά εξοπλισμού, προμήθειες και πρώτες ύλες, λειτουργικά έξοδα, μισθολογικό κόστος, επενδύσεις μικρής κλίμακας, καθώς και ενέργειες προώθησης και ανάπτυξης.
Σύμφωνα με τον κ. Φραγκάκη, η δημιουργία του Κέντρου Υποστήριξης Μικροπιστώσεων αποτελεί μία από τις σημαντικότερες νέες υπηρεσίες του Επιμελητηρίου Ηρακλείου, καθώς:
• Καλύπτει το κενό χρηματοδότησης για μικρές και πολύ μικρές επιχειρήσεις που δεν πληρούν τραπεζικά κριτήρια.
• Παρέχει ολοκληρωμένη υποστήριξη για τα μικροδάνεια 3.000 έως 25.000 ευρώ που διαχειρίζεται η Ελληνική Αναπτυξιακή Τράπεζα (HDB).
• Τα επιτόκια είναι: 2,5% για την Γυναικεία και 4% για την Γενική επιχειρηματικότητα
• Ενδείκνυται για κεφάλαια κίνησης και μικρή επένδυση σε πάγιο εξοπλισμό
• Είναι χωρίς εμπράγματες εξασφαλίσεις
• Η περίοδο χάριτος ορίζεται στους έξι μήνες
• Έχει ταχύτατες διαδικασίες εκταμίευσης
Όπως τονίζει, το Κέντρο μπορεί να υποστηρίξει και μέλη Επιμελητηρίων άλλων νομών όπως του Ρεθύμνου, ενώ το ενδιαφέρον μέχρι στιγμής είναι αρκετά υψηλό: «Οι πληροφορίες που έχω είναι ότι έχουν υποβληθεί πάνω από 100 αιτήσεις μέχρι τώρα», σημειώνει ο κ. Φραγκάκης χαρακτηριστικά.
