Για α κίνδυνο εισαγωγής της ευλογιάς των αιγοπροβάτων στην Κρήτη κάνει λόγο σε επιστολή του προς την πολιτική ηγεσία του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, ο Αντιπεριφερειάρχης Οικονομίας της Περιφέρειας Κρήτης, Σταύρος Τζεδάκης, εκφράζοντας την έντονη αντίθεση της Περιφέρειας Κρήτης στις επικαιροποιημένες οδηγίες για τη διακίνηση ζωοτροφών, λόγω των έκτακτων μέτρων για την ευλογιά των αιγοπροβάτων. Όπως επισημαίνεται μεταξύ άλλων, οι νέες οδηγίες δεν παρέχουν ουσιαστικές εγγυήσεις βιοασφάλειας και δεν διασφαλίζουν την αποτροπή εισαγωγής της νόσου στο νησί.
Απουσία ελεγκτικού μηχανισμού
Σύμφωνα με την Περιφέρεια Κρήτης, το προγενέστερο καθεστώς προέβλεπε μια ελεγχόμενη διαδικασία με:
- Υποβολή αίτησης στις αρμόδιες υπηρεσίες (ΔΑΟΚ/ΤΑΑΕ).
- Δέσμευση των ζωοτροφών και έκδοση ειδικής άδειας διακίνησης.
- Διενέργεια ελέγχων και πρόβλεψη καραντίνας των πρώτων υλών.
Αντιθέτως, οι νέες οδηγίες βασίζονται αποκλειστικά στην «καλή πρόθεση» παραγωγών και μεταφορέων. Οι προϋποθέσεις που τίθενται, όπως η επιλογή διαδρομών μακριά από εκτροφές και η απουσία στάσεων, θεωρούνται πρακτικά αδύνατο να ελεγχθούν διοικητικά. «Δεν υφίσταται λειτουργικός μηχανισμός που να πιστοποιεί ότι κατά μήκος των πραγματικών διαδρομών μεταφοράς δεν υπάρχουν εκτροφές αιγοπροβάτων. Οι οδηγίες βασίζονται σε δηλωτικές προθέσεις και όχι σε αντικειμενικά ελέγξιμες διαδικασίες, γεγονός που δημιουργεί σοβαρό κενό βιοσφάλειας», τονίζει ο Σταύρος Τζεδάκης.
Κίνδυνος για την κτηνοτροφία της Κρήτης
Η Περιφέρεια υπογραμμίζει επίσης ότι η νησιωτικότητα και οι αυστηροί έλεγχοι στα λιμάνια αποτελούν τη βασική «ασπίδα» προστασίας της Κρήτης. Η απελευθέρωση της διακίνησης ζωοτροφών χωρίς αυστηρό πλαίσιο αναιρεί την προληπτική θωράκιση του νησιού, με τον κίνδυνο εισαγωγής της νόσου να απειλεί με καταστροφή τον τοπικό κτηνοτροφικό κλάδο.
Αίτημα για άμεσες απαντήσεις
Με επιστολή προς τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Κωνσταντίνο Τσιάρα και τον Γενικό Γραμματέα Σπύρο Πρωτοψάλτη, η Περιφέρεια Κρήτης ζητά σαφή και τεκμηριωμένη απάντηση για τα εξής:
1. Με ποια συγκεκριμένα και δεσμευτικά μέτρα διασφαλίζεται ότι η διακίνηση ζωοτροφών δεν θα αποτελέσει οδό εισαγωγής της ευλογιάς στην Κρήτη;
2. Άμεση επανεξέταση των οδηγιών, καθώς κρίνονται ανεπαρκείς για την προστασία του νησιού.
Η παρέμβαση κοινοποιήθηκε επίσης στον Περιφερειάρχη Κρήτης Σταύρο Αρναουτάκη, στους Αντιπεριφερειάρχες των Περιφερειακών Ενοτήτων Νικόλαο Συριγωνάκη, Ιωάννη Ανδρουλάκη, Μαρία Λιονή και Νικόλαο Καλογερή, καθώς και στις αρμόδιες Διευθύνσεις Αγροτικής Ανάπτυξης και Κτηνιατρικής.
Αναλυτικά το κείμενο της επιστολής:
«Η Περιφέρεια Κρήτης εκφράζει την έντονη αντίθεσή της στις «Επικαιροποιημένες Οδηγίες για τη Διακίνηση Ζωοτροφών λόγω έκτακτων μέτρων περιορισμού της εξάπλωσης της ευλογιάς αιγοπροβάτων» με αρ. πρωτ. 335694/01-12-2025, καθώς οι οδηγίες αυτές δεν παρέχουν καμία ουσιαστική εγγύηση βιοασφάλειας και δε διασφαλίζουν επαρκώς την αποτροπή εισαγωγής της νόσου στο νησί.
Επισημαίνεται ότι στο προγενέστερο καθεστώς προβλεπόταν (υπ’ αρ. πρωτ. 248827/16-09-2025 έγγραφο ΥπΑΑΤ) συγκεκριμένη και ελεγχόμενη διαδικασία διακίνησης, με υποβολή αίτησης στην αρμόδια ΔΑΟΚ/ΤΑΑΕ, δέσμευση των ζωοτροφών, έκδοση άδειας διακίνησης και διενέργεια ελέγχων από τις αρμόδιες υπηρεσίες καθώς και πρόβλεψη αποθήκευσης (καραντίνας) πρώτων υλών έως τη λήξη των μέτρων στη ζώνη προστασίας/επιτήρησης προέλευσής τους.
Σύμφωνα με τις νέες οδηγίες, οι προϋποθέσεις που τίθενται για τη διακίνηση ζωοτροφών (προέλευση από περιοχές χωρίς αιγοπρόβατα, επιλογή διαδρομών μακριά από εκτροφές, απουσία στάσεων ή εκφορτώσεων) δεν είναι δυνατόν να επαληθευθούν ή να ελεγχθούν διοικητικά στην πράξη. Δεν υφίσταται λειτουργικός μηχανισμός που να πιστοποιεί ότι στους τόπους φόρτωσης, στις γειτνιάζουσες περιοχές ή κατά μήκος των πραγματικών διαδρομών μεταφοράς δεν υπάρχουν στάνες ή εκτροφές αιγοπροβάτων.
Κατά συνέπεια, οι οδηγίες βασίζονται σε δηλωτικές προθέσεις (στην καλή πρόθεση των παραγωγών/μεταφορέων) και όχι σε αντικειμενικά ελέγξιμες διαδικασίες, γεγονός που δημιουργεί σοβαρό κενό βιοασφάλειας με αποτέλεσμα οι ζωοτροφές να διακινούνται ανεξέλεγκτα εντός της Επικράτειας. Το κενό αυτό είναι ιδιαιτέρως κρίσιμο για την Κρήτη, όπου οι συνέπειες ενδεχόμενης εισαγωγής της νόσου θα ήταν καταστροφικές για τον κλάδο.
Η νησιωτικότητα της Κρήτης και οι αυστηροί έλεγχοι που πραγματοποιούνται στα λιμάνια του νησιού μέχρι σήμερα λειτουργούν ως βασικός παράγοντας επιδημιολογικής προστασίας, γεγονός που δεν λαμβάνεται επαρκώς υπόψη στις ανωτέρω οδηγίες. Η δυνατότητα ελεύθερης διακίνησης ζωοτροφών από την ηπειρωτική χώρα προς το νησί, χωρίς ειδικό και αυστηρότερο πλαίσιο, αναιρεί στην πράξη κάθε έννοια προληπτικής θωράκισης.
Υπό τα ανωτέρω δεδομένα, η Περιφέρεια Κρήτης ζητά σαφή και τεκμηριωμένη απάντηση στο εξής:
Με ποια συγκεκριμένα, ελέγξιμα και δεσμευτικά μέτρα διασφαλίζεται ότι η διακίνηση ζωοτροφών δεν θα αποτελέσει οδό εισαγωγής της ευλογιάς των αιγοπροβάτων στην Κρήτη;
Εν κατακλείδι, μέχρι την παροχή σαφών οδηγιών που να αίρουν τις ανωτέρω αδυναμίες, η Περιφέρεια Κρήτης επισημαίνει ότι οι υφιστάμενες οδηγίες δεν επαρκούν για την ουσιαστική προστασία του νησιού και χρήζουν άμεσης επανεξέτασης. Παρακαλούμε για τις άμεσες ενέργειές σας και την ενημέρωση των αρμόδιων υπηρεσιών μας».
