«Χάρτης Καφενείων», Γιορτή Κρητικής Διατροφής και πιστοποίηση σήματος «Supporter» στο επίκεντρο δράσεων στο πλαίσιο της ανάδειξης της Περιφέρειας Κρήτης σε Ευρωπαϊκή Περιφέρεια Γαστρονομίας 2026
Αναπτυξιακό εργαλείο και ισχυρό ανταγωνιστικό πλεονέκτημα σε σχέση με άλλους προορισμούς πρέπει να θεωρείται η κρητική γαστρονομία, η οποία αποτελώντας διαχρονικά πόλο έλξης για τους επισκέπτες και πηγή έμπνευσης και δημιουργίας για τους ντόπιους καλείται σήμερα να αξιοποιηθεί και να αναδειχθεί ουσιαστικά, για μακροπρόθεσμο όφελος του τόπου. Πρόκειται για μία προσπάθεια πιστοποίησης και κεφαλαιοποίησης του γαστρονομικού πλούτου του νησιού, η οποία δεν μπορεί παρά να έρθει, μέσω της διασύνδεσης του πρωτογενή τομέα, με τον τουρισμό και την εστίαση. Η επιβεβαίωση της υψηλής ποιότητας της ντόπιας γαστρονομίας, αλλά κυρίως η δυνατότητα άμεσης σύνδεσής της με τις ανάγκες και τις επιδιώξεις των επισκεπτών είναι κεντρική επιδίωξη όλων των εμπλεκόμενων με το τουριστικό γίγνεσθαι του νησιού και ένα εγχείρημα που αναμένεται να στηριχθεί πιο ενεργά και κυρίως άμεσα. Εντός του 2026 αναμένεται η υλοποίηση σειράς δράσεων με αυτό ακριβώς τον σκοπό στο Ρέθυμνο και σε όλο το νησί, στο πλαίσιο της βράβευσης της Περιφέρειας Κρήτης και της ανάδειξής της σε Ευρωπαϊκή Περιφέρεια Γαστρονομίας 2026. Πυρήνας όλων των δράσεων η έμφαση στην ποιότητα, η ενίσχυση των τυποποιημένων κρητικών προϊόντων και ιδιαίτερα του ελαιόλαδου, διάθεση παραδοσιακών προϊόντων μέσω ξενοδοχείων και καταστημάτων εστίασης και η ευρύτερη δημιουργία ενός ενιαίου, αλληλοσυνεργαζόμενου, παραγωγικού και τουριστικού οικοσυστήματος.
Τα παραπάνω επισημάνθηκαν μεταξύ άλλων σε σχετική ενημερωτική Εσπερίδα που πραγματοποίησε χθες το απόγευμα στο Επιμελητήριο Ρεθύμνου, η Περιφέρεια Κρήτης και απευθυνόταν σε επαγγελματίες, φορείς και πολίτες. Στο πλαίσιο των δράσεων στις οποίες καλέστηκαν να συμμετέχουν οι επιχειρηματίες, συστήνονται πρωτοβουλίες όπως η καθιέρωση σήματος για τον κρητικό διατροφικό πολιτισμό και η διοργάνωση εκδηλώσεων, με κορυφαία για το Ρέθυμνο τη Γιορτή Κρητικής Διατροφής τον Ιούλιο. Στόχος είναι η ενίσχυση της αναγνωρισιμότητας της Κρήτης ως γαστρονομικού προορισμού και η ανάδειξη της αυθεντικότητας που τη χαρακτηρίζει, με βασική πρόκληση τη μετάβαση από μία θεωρητική αναγνώριση, σε μία πρακτική εφαρμογή, με έμφαση στη συνεργασία, την ποιότητα και τη βιωσιμότητα, ώστε η κρητική γαστρονομία να αποτελέσει βασικό μοχλό ανάπτυξης για το νησί.
«Θα δώσουμε τη δυνατότητα στα ξενοδοχεία και στα εστιατόρια να γίνουν πρέσβεις και υποστηρικτές της κρητικής διατροφής»
Ο Κυριάκος Κώτσογλου, αντιπεριφερειάρχης Τουρισμού ανέφερε μεταξύ άλλων σε δηλώσεις του: «Η γαστρονομία είναι μία από τις πιο βασικές συνιστώσες του Κρητικού τουρισμού και γενικότερα της Κρητικής ύπαρξης. Όταν κάποιος στο εξωτερικό ρωτάει τους λόγους που πρέπει να έρθει στην Κρήτη, η απάντηση είναι φύση, γαστρονομία, πολιτισμός και φιλοξενία από την καρδιά. Η Κρήτη δεν είναι γαστρονομικός παράδεισος το 2026 επειδή αναδείχθηκε από το Διεθνές Ινστιτούτο Γαστρονομίας Πολιτισμού Τεχνών και Τουρισμού ( ΙGCAT), αλλά είναι εδώ και 4.000 χρόνια. Αυτή η βράβευση μας δίνει τη δυνατότητα να βγούμε λίγο παραέξω και να κυνηγήσουμε την ανάδειξη του γαστρονομικού πολιτισμού μας, ο οποίος έχει καπελωθεί από την έννοια της Μεσογειακής διατροφής. Εμείς θα προσπαθήσουμε μέσα από μία σειρά δράσεις να κερδίσουμε το να καταλάβει ο κόσμος ότι το επίκεντρο της Μεσογειακής διατροφής είναι η Κρήτη. Θέλουμε να τους δώσουμε να καταλάβουν ότι εδώ πραγματικά υπάρχει μία τάση στην αυθεντικότητα και στην παράδοση», ενώ επίσης σχολίασε: «Θα δώσουμε την δυνατότητα στα ξενοδοχεία και στα εστιατόρια να γίνουν πρέσβεις και υποστηρικτές της κρητικής διατροφής, να το βάλουν στις ιστοσελίδες τους και στις κουζίνες τους. Με αυτόν τον τρόπο θα προσπαθήσουμε απέναντι στη λογική του κέρδους, που λέει πάρε ξένο, να βάλουμε κρητικό, για να μην χρειάζεται καν να εξάγουμε πράγματα. Θα κερδίσουμε έτσι σε επίπεδο φήμης, θα χάσουμε ίσως λίγο σε κέρδος, αλλά αν θέλεις να συνεχίσεις να παράγεις και να έχεις διαφορά σε διατροφική αξία και στον πολιτισμό σου, θα πρέπει να χρησιμοποιείς τα καλύτερα».
«Το 95% των ταξιδιωτών από την Αμερική αναζητά τη γαστρονομία»
Για αυτήν τη δυνατότητα απόκτησης ειδικού σήματος «supporter» της γαστρονομικής περιφέρειας που θα μπορούν να πάρουν οι επιχειρήσεις και τα ξενοδοχεία που θα συμμετέχουν στις δράσεις της Περιφέρειας, μίλησε επίσης ο Σπύρος Μπαλαντίνος, εντεταλμένος σύμβουλος σύνδεσης τουρισμού με τον πρωτογενή τομέα στην Περιφέρεια Κρήτης: «Θα υπογράψουν ένα σύμφωνο με την Περιφέρεια Κρήτης ότι θα τηρήσουν κάποιους κανόνες. Τα ξενοδοχεία για παράδειγμα θα πρέπει να εντάξουν τα all inclusive μία μέρα που θα είναι αποκλειστικά για κρητική κουζίνα, τα a la cart εστιατόρια θα πρέπει να έχουν μίνιμουμ πέντε πιάτα, θα πρέπει να γίνει μία συνεργασία με τρεις τοπικούς παραγωγούς σε μόνιμη βάση. Κάποια πράγματα, που ουσιαστικά είναι πράγματα που ήδη κάνουν οι περισσότεροι. Αυτό που θέλουμε είναι να τους ενεργοποιήσουμε και να το αναδείξουμε ακόμα περισσότερο και να καταλάβουν το ανταγωνιστικό πλεονέκτημα που δημιουργείται και οι υπόλοιποι φορείς και να ενταχθούν και εκείνοι». Αναφορικά τώρα με το αν έχουν εντοπιστεί αγορές με εκδηλωμένο υψηλό ενδιαφέρον για γαστρονομικό τουρισμό, ο κ. Μπαλαντινός ανέφερε: «Η γαστρονομία αποτελεί πλέον έναν πολύ δυνατό παράγοντα για την επιλογή του προορισμού, ειδικότερα για τις γενιές τις νέες που έρχονται. Έχουμε παρατηρήσει ότι η gen Z δεν θα μπει σε μία διαδικασία να φτιάξει ένα σπίτι ή μια οικογένεια, αλλά θα ταξιδέψουν πάρα πολύ. Αυτή η γενιά ψάχνει και την αυθεντική εμπειρία, ψάχνει να ζήσει σαν ντόπιος. Επίσης, το 95% των ταξιδιωτών από την Αμερική αναζητά τη γαστρονομία, το φαγητό, θέλουν να πάνε κάπου και να φάνε καλό φαγητό και θεωρούμε ότι μπορούν να μας δώσουν ένα πλεονέκτημα». Συνολικά 47 φορείς συμμετέχουν στην πρωτοβουλία της Περιφέρειας, σύμφωνα με όσα ανέφερε μεταξύ άλλων η Ειρήνη Χουδετσανάκη, πρόεδρος της Αγροδιατροφικής Σύμπραξης της Περιφέρειας Κρήτης: «Στην πραγματικότητα, είναι μια συνεργασία όπου θέλουμε υποστηρικτές για να στηρίξουμε τα τοπικά προϊόντα και την τοπική παραγωγή. Είναι πολύ σημαντικό, λοιπόν, αυτή η συνεργασία να αποδώσει καρπούς για να μπορούμε να σκεφτούμε και την επόμενη μέρα και στον πρωτογενή τομέα και στον τουρισμό. Υπάρχει ένα καλεντάρι στην ιστοσελίδα της ευρωπαϊκής γαστρονομικής περιφέρειας, όπου εκεί, είναι όλες οι εκδηλώσεις που θα κάνει όλη η Κρήτη. Άρα, η περιφέρεια Κρήτης αγκαλιάζει όλους τους φορείς και πάμε όλοι μαζί σε κοινό στόχο».
Κατά τον χαιρετισμό του στην εκδήλωση, ο πρόεδρος του Επιμελητηρίου Ρεθύμνου Γιώργος Γιακουμάκης ανέφερε: «Η συμμετοχή μας ως Επιμελητήριο Ρεθύμνης στην ομάδα φορέων του έργου «Κρήτη Ευρωπαϊκή Περιφέρεια Γαστρονομίας 2026», αποτελεί για εμάς ένα σημαντικό γεγονός. Κι αυτό γιατί η συγκεκριμένη, σημαντική διάκριση του νησιού ισχυροποιεί σε παγκόσμιο επίπεδο την εικόνα της γαστρονομικής μας ταυτότητας. Αυτή η μοναδικότητα της κρητικής γαστρονομίας, εκτός από ένα βασικό στοιχείο του πολιτισμού μας και παράγοντας ευζωίας, αποτελεί ένα σπουδαίο ανταγωνιστικό χαρτί για το τοπικό επιχειρείν».
«Χάρτης των Καφενείων» και γιορτή Κρητικής Διατροφής
Σε αρκετές ήδη δράσεις που αφορούν την κρητική γαστρονομία συμμετέχει το Σωματείο Εστίασης Ρεθύμνου, με μία από τις πιο κορυφαίες να αποτελεί ο «Χάρτης των Καφενείων», μία προσπάθεια χαρτογράφησης των υφιστάμενων καφενείων στα χωριά του νομού Ρεθύμνου και αποτύπωσης του συνόλου των χαρακτηριστικών τους, για τη διατήρηση της Κρητικής παράδοσης. Όπως ανέφερε μεταξύ άλλων, ο Μιχάλης Χάσικος, πρόεδρος του συλλόγου: «Με την βοήθεια του ΠΛΟΗΓΟΥ ξεκινάμε σιγά-σιγά στα 300 χωριά του Ρεθύμνου, με καθηγητές κοινωνιολογίας, μηχανικούς, αρχιτέκτονες και γλωσσολόγους, ώστε να καταγραφούν σαν ιστορικά μνημεία τα καφενεία. Θα προσπαθήσουμε να τα διατηρήσουμε ως έχουν και να προκύπτουν συνεχώς πάνω σε αυτά τα δεδομένα, δηλαδή να δούμε πώς είναι η αρχιτεκτονική τους, πώς συμπεριφέρεται ένας καφετζής και γενικότερα όλο το πλαίσιο του καφενείου». Μεγάλη και τιμητική είναι η διάκριση της Περιφέρειας συνολικά για όλο το νησί και μία διάκριση που τόσο ο σύλλογος Ξενοδόχων Ρεθύμνου, όσο και ο Σύνδεσμος Ξενοδόχων Κρήτης έχουν σκοπό να στηρίξουν. Όπως ανέφερε μεταξύ άλλων σε δηλώσεις του, ο Νίκος Κουμνάς, πρόεδρος του Συλλόγου ξενοδόχων Ρεθύμνου: «Είμαστε υποχρεωμένοι ανεξάρτητα ο κάθε νομός να επιδείξει ουσιαστικά τη δύναμη της γαστρονομίας μας και στους επισκέπτες μας, αλλά και στους μόνιμους κατοίκους, γιατί πραγματικά τα τελευταία χρόνια η γαστρονομία μας έχει απογειωθεί. Το σίγουρο είναι ότι την τελευταία πενταετία, για να μην πω δεκαετία, όλοι οι ξενοδόχοι οι οποίοι πραγματικά τιμούν την κρητική γαστρονομία έχουν εντάξει σε όλους τους τομείς των επιχειρήσεών τους, τοπικά προϊόντα, όπως μέλι, κρασί, ακόμα και νωπό κρέας. Εννοείται θα επιδιώξουμε έτσι ώστε όλα τα ξενοδοχεία του νομού μας και του νησιού μας έστω και λίγο να εντάξουν την κρητική γαστρονομία στις δραστηριότητές τους, έτσι ώστε ο Ευρωπαίος και ο Παγκόσμιος πελάτης που θα έρθει στην Κρήτη φέτος, πραγματικά να πάρει μία μικρή γεύση». Ιδιαίτερα σημαντική για το Ρέθυμνο και την προβολή των τοπικών προϊόντων είναι η Γιορτή Κρητικής διατροφής, η οποία σύμφωνα με τον κ. Κουμνά θα ξεκινήσει φέτος στις 3 Ιουλίου. «Είμαστε σε πάρα πολύ εντατικές συζητήσεις με την Περιφέρεια, με το Επιμελητήριο, με τον δήμο, ο σύλλογος Ξενοδόχων και το Σωματείο Εστίασης, όλοι μαζί για να καταλήξουμε σε ποιες δράσεις θα δώσουν χρώμα στη γιορτή Κρητικής διατροφής, ώστε να καταστεί σύγχρονη και να συνεχίσουμε από εδώ και πέρα ώστε να αναδείξουμε την Κρητική γαστρονομία», σχολίασε τέλος ο κ. Κουμνάς.
Τέλος, κομβικό και καθοριστικό σημείο για την επιτυχία του εγχειρήματος χαρακτήρισε την ένωση του τουρισμού με τον πρωτογενή τομέα, η Ελευθερία Γερμανάκη, υπεύθυνη του οργανοληπτικού εργαστηρίου, συντονίστρια του Παγκρήτιου οργανισμού και μέλος ΔΣ του συνδέσμου τυποποιητών Κρήτης. Όπως ανέφερε: «Είναι ένα κομμάτι που πάσχουμε και αυτή είναι μία ευκαιρία για να δώσουμε βήμα στα προϊόντα και σε συνδυασμό με την εστίαση να τα προβάλουμε τα αποτελεσματικά και να μειώσουμε ενδεχομένως και το ενεργειακό αποτύπωμα τόσο από τις εξαγωγές αλλά κυρίως να γνωρίζουν οι επισκέπτες το προϊόν μας και να το καταναλώνουν». Επιπλέον, η κ. Γερμανάκη σημείωσε: «Δεν χρησιμοποιούμε, σε ικανοποιητικό βαθμό τουλάχιστον προϊόντα τοπικά. Ακριβώς. Είναι πολύ σημαντική η τυποποίηση των τοπικών προϊόντων και η συνεργασία και θα αφήσει οικονομικό αποτέλεσμα στον τόπο, ιδιαίτερα στο ελαιόλαδο – το τυποποιημένο, επώνυμο ελαιόλαδο. Υπάρχει πολύ χαμηλή κατανάλωση και δεν επικοινωνείται πουθενά».
