Την έντονη ανησυχία της Περιφέρειας Κρήτης για την υπό διαμόρφωση εμπορική συμφωνία μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των χωρών της Mercosur, εκφράζει με επιστολή του προς τον Υπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων Κωνσταντίνο Τσιάρα, ο Αντιπεριφερειάρχης Αγροτικής Οικονομίας, Σταύρος Τζεδάκης. Στην παρέμβασή του, ο Αντιπεριφερειάρχης επισημαίνει τους κινδύνους που ελλοχεύουν για τον πρωτογενή τομέα του νησιού, κάνοντας λόγο για συνθήκες αθέμιτου ανταγωνισμού εις βάρος των Ελλήνων και Κρητικών παραγωγών. Όπως τονίζει, η μαζική είσοδος αγροτικών προϊόντων από τρίτες χώρες, τα οποία παράγονται με χαμηλότερο κόστος και διαφορετικά περιβαλλοντικά, υγειονομικά και εργασιακά πρότυπα, απειλεί ευθέως τα προϊόντα που παράγονται υπό τους αυστηρούς ευρωπαϊκούς κανόνες.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στο γεγονός ότι προϊόντα με αναγνωρισμένη ποιότητα και γεωγραφική ταυτότητα δεν προστατεύονται επαρκώς στο πλαίσιο της συμφωνίας.
Χαρακτηριστικό είναι ότι, ενώ η Περιφέρεια Κρήτης διαθέτει 24 προϊόντα ΠΟΠ και 11 προϊόντα ΠΓΕ, με βάση την τρέχουσα συμφωνία ΕΕ-Mercosur προστατεύονται μόνο το ελαιόλαδο Σητείας ΠΟΠ και το ελαιόλαδο Κολυμπαρίου ΠΟΠ.
Εκτός λίστας προστασίας παραμένουν εμβληματικά προϊόντα του νησιού με ισχυρή εξαγωγική δυναμική, όπως:
- Το «Εξαιρετικό Παρθένο Ελαιόλαδο Κρήτη/Kriti» (ΠΓΕ).
- Η Γραβιέρα Κρήτης (ΠΟΠ).
- Το Πευκοθυμαρόμελο Κρήτης (ΠΟΠ).
- Η Σταφίδα Σουλτανίνα Κρήτης (ΠΓΕ) και ο Οίνος Κρήτης (ΠΓΕ).
Ο Σταύρος Τζεδάκης υπογραμμίζει πως οι εμπορικές συμφωνίες δεν πρέπει να αγνοούν τις πραγματικές ανάγκες των παραγωγών, καθώς η υποβάθμιση του πρωτογενούς τομέα πλήττει τη βιωσιμότητα της υπαίθρου, την επισιτιστική ασφάλεια και την παραμονή των νέων στον τόπο τους. «Ως Περιφέρεια Κρήτης ζητούμε να συμπεριληφθούν όλα τα ΠΟΠ και ΠΓΕ προϊόντα του νησιού μας, καθώς και να προστατευθούν όλα τα πιστοποιημένα προϊόντα της χώρας μας», καταλήγει στην επιστολή του ο Αντιπεριφερειάρχης.
Αναλυτικά ο Αντιπεριφερειάρχης αναφέρει στην επιστολή του:
«Η υπό διαμόρφωση συμφωνία μεταξύ της Ευρωπαϊκής Ένωσης και των χωρών της Mercosur προκαλεί έντονο προβληματισμό, ιδιαίτερα για περιοχές όπως η Κρήτη, όπου ο πρωτογενής τομέας αποτελεί βασικό πυλώνα της οικονομίας, της κοινωνικής συνοχής και ανάπτυξη της υπαίθρου.
Η μαζική είσοδος αγροτικών προϊόντων από τρίτες χώρες, με χαμηλότερο κόστος παραγωγής, διαφορετικά περιβαλλοντικά, υγειονομικά και εργασιακά πρότυπα, δημιουργεί συνθήκες αθέμιτου ανταγωνισμού για τους Έλληνες και Κρητικούς παραγωγούς. Προϊόντα που παράγονται με αυστηρούς ευρωπαϊκούς κανόνες καλούνται να ανταγωνιστούν εισαγόμενα αγαθά που δεν υπόκεινται στις ίδιες απαιτήσεις. Η Κρήτη διαθέτει ισχυρό χαρτοφυλάκιο ποιοτικών προϊόντων, πολλά από τα οποία είναι ΠΟΠ και ΠΓΕ, όπως είναι το ελαιόλαδο, το κρασί, τα τυροκομικά, το μέλι, οπωροκηπευτικά και αμπελοοινικά προϊόντα με έντονη εξαγωγική δυναμική. Ωστόσο, ακόμη και σήμερα, διαπιστώνεται ότι προϊόντα με αναγνωρισμένη ποιότητα και γεωγραφική ταυτότητα δεν προστατεύονται επαρκώς στο πλαίσιο διεθνών εμπορικών συμφωνιών.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί το «Εξαιρετικό Παρθένο Ελαιόλαδο Κρήτη/Kriti» το οποίο πρόσφατα απέκτησε αναγνώριση ΠΓΕ, χωρίς όμως να περιλαμβάνεται ρητά στους καταλόγους προστασίας της συμφωνίας ΕΕ-Mercosur. Το ίδιο ισχύει και για τη Γραβιέρα Κρήτης ΠΟΠ, το Πευκοθυμαρόμελο Κρήτης ΠΟΠ, τη Σταφίδα Σουλτανίνα Κρήτης ΠΓΕ, και τον Οίνο Κρήτης ΠΓΕ. Το γεγονός αυτό αναδεικνύει ένα γενικότερο πρόβλημα: οι εμπορικές συμφωνίες προχωρούν χωρίς να λαμβάνουν υπόψη τις πραγματικές ανάγκες των παραγωγών και των αγροτικών περιοχών. Η υποβάθμιση του πρωτογενούς τομέα δεν είναι μόνο οικονομικό ζήτημα. Αφορά τη βιωσιμότητα της υπαίθρου, τη διατήρηση της παραγωγικής δραστηριότητας, την επισιτιστική ασφάλεια και την παραμονή των νέων στον τόπο τους. Για την Κρήτη, μια τέτοια εξέλιξη θα είχε πολλαπλασιαστικές αρνητικές συνέπειες. Η Περιφέρεια Κρήτης διαθέτει 24 ΠΟΠ προϊόντα και 11 προϊόντα ΠΓΕ. Από αυτά σύμφωνα με την συμφωνία της EE-Mercosur, προστατεύονται μόνο το ΠΟΠ ελαιόλαδο Σητείας και το ΠΟΠ ελαιόλαδο Κολυμπαρίου. Ως περιφέρεια Κρήτης ζητούμε να συμπεριληφθούν όλα τα ΠΟΠ και ΠΓΕ προϊόντα του νησιού μας, καθώς και να προστατευθούν όλα τα πιστοποιημένα προϊόντα της χώρα μας».
