Έχω σιχαθεί να βλέπω γέρους, που ονειρεύονται πολέμους, να στέλνουν νέους να σκοτώνονται. Τάδε έφη ο Αμερικανός πολιτικός των Δημοκρατικών, γερουσιαστής της Νότιας Ντακότα και υποψήφιος για την προεδρία των ΗΠΑ το 1972 Τζορτζ Μακ Γκόβερν. Ο Καρλ φον Κλάουζεβιτς Πρώσος στρατηγός και ο σημαντικότερος ίσως θεωρητικός του πολέμου στη δυτική ιστορία, τον περιέγραψε ονομαστά ως τη «συνέχεια της πολιτικής με άλλα μέσα».
Είναι αναμφισβήτητο γεγονός ότι στη γη ο ένας πόλεμος διαδέχεται τον άλλον, ανάλογα με τα συμφέροντα των μεγάλων του πλανήτη και με θύματα κυρίως νέους και άμαχο πληθυσμό. Για χρόνια παρακολουθούμε την αντιπαλότητα του Ισραήλ με το Ιράν και τελευταία η όλη αντιπαλότητα έχει εισέλθει σε μια κρίσιμη φάση μετά τη συντονισμένη στρατιωτική επιχείρηση των ΗΠΑ και του Ισραήλ, με τις κωδικές ονομασίες «Επική Οργή» ή «Βρυχηθμός του Λιονταριού», που ξεκίνησε πριν μερικές μέρες και παραπέμπει στη «συνέχεια της πολιτικής με άλλα μέσα!».
Σε έναν πόλεμο κανένας δεν μπορεί να προβλέψει τις εξελίξεις, οι οποίες πολλές φορές είναι έξω από κάθε λογική. Στο σημερινό πεδίο πολεμικών επιχειρήσεων του κόλπου και με βάση πάντα τις δηλώσεις και αναλύσεις ειδικών, αλλά και σύμφωνα με δηλώσεις του Ντόναλντ Τράμπ, οι επιχειρήσεις μπορεί να διαρκέσουν τουλάχιστον πέντε εβδομάδες, με πιθανό ορίζοντα ολοκλήρωσης τον Απρίλιο του 2026. Ο Στόχος είπε είναι ο αφοπλισμός και η στρατηγική των ΗΠΑ επικεντρώνεται στην καταστροφή των πυρηνικών υποδομών και του βαλλιστικού οπλοστασίου του Ιράν, ώστε να εξουδετερωθεί η απειλή για το Ισραήλ και τις αμερικανικές βάσεις. Παρότι εξετάζεται το ενδεχόμενο αποστολής χερσαίων δυνάμεων, διεθνείς αναλυτές επισημαίνουν ότι μια πλήρης εισβολή θα ήταν εξαιρετικά δαπανηρή και δύσκολη λόγω του ανάγλυφου της χώρας και του πληθυσμού των 90 εκατομμυρίων Ιρανών.
Σε κάθε πόλεμο υπάρχουν γεωπολιτικές και οικονομικές επιπτώσεις. Αν ο πόλεμος συνεχιστεί για πολύ, η ενεργειακή κρίση είναι προ των πυλών. Το Ιράν είχε προειδοποιήσει για κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ, που ήδη έκανε, απ΄ όπου διακινείται πάνω από το 30% της ημερήσιας παραγωγής πετρελαίου στον πλανήτη, γεγονός που άμεσα προκάλεσε άλμα στις τιμές του πετρελαίου και του χρυσού. Μια πιθανή περιφερειακή ανάφλεξη δεν μπορεί να αποκλειστεί, αφού υπάρχει έντονη ανησυχία για επέκταση της σύγκρουσης στον Λίβανο, λόγω της Χεζμπολάχ, και στον κόλπο. Ο καρντάσης μας, η Τουρκία, που θέλει πάντα να είναι μέσα σε κάθε γεωπολιτικοστρατιωτικό παιχνίδι, χαρακτηρίζει τις επιθέσεις «παράνομες» ξεχνώντας βέβαια την εισβολή στην Κύπρο. Παράλληλα το ΝΑΤΟ έχει δηλώσει ότι δεν θα εμπλακεί άμεσα, δεν παραλείπει όμως να στηρίζει τις ενέργειες των ΗΠΑ και του Ισραήλ.
Άλλος ξεκάθαρος στόχος των ΗΠΑ, με επίσημες δηλώσεις του Τράμπ, είναι ότι επιθυμούν αλλαγή του θεοκρατικού τυραννικού καθεστώτος στο Ιράν. Και εδώ οι διεθνείς αναλυτές εκτιμούν ότι, ναι μεν το χτύπημα στοχεύει στην κατάρρευση του καθεστώτος των Αγιατολάδων, αλλά με τους μηχανισμούς που διαθέτουν, όπως κάθε ολοκληρωτικό καθεστώς, είναι εξαιρετικά δύσκολη η πτώση τους.
Οι επιπτώσεις της σύγκρουσης δεν θα μπορούσαν να μην επηρεάσουν και τη χώρα μας. Με το που ξεκίνησε, προκλήθηκαν άμεσες και σοβαρές πιέσεις στην ελληνική οικονομία, με επίκεντρο το ενεργειακό κόστος και τον πληθωρισμό. Με την έναρξη της σύγκρουσης Η τιμή του πετρελαίου αυξήθηκε 8% φτάνοντας τα 79 δολάρια και οι διεθνείς αναλυτές προειδοποιούν ότι μπορεί να φτάσει έως και τα 100 δολάρια, εάν η σύγκρουση επεκταθεί, ενώ το Ιράν ήδη ανακοίνωσε ότι έκλεισε τα Στενά του Ορμούζ, με τις ανάλογες επιπτώσεις στη διακίνηση πετρελαίου.
Αναπόφευκτα οι τιμές στην Ελλάδα παρουσίασαν αύξηση πάνω από 6% αμέσως μετά την έναρξη του πολέμου. Το πετρέλαιο θέρμανσης εννοείται πως θα πάρει την ανιούσα επηρεάζοντας έτσι το κόστος διαβίωσης των νοικοκυριών μέχρι το τέλος της σεζόν. Είναι αυτονόητο ότι η άνοδος των τιμών του πετρελαίου απειλεί την πρόοδο στη συγκράτηση του πληθωρισμού στη χώρα μας. Για τον τουρισμό που είναι η κινητήριος δύναμη της οικονομίας μας οι ειδικοί λένε ότι δεν θα υπάρξει πρόβλημα προς το παρόν, αλλά κανένας δεν μπορεί να προεξοφλήσει τίποτα σε τέτοιες καταστάσεις.
Η χώρα μας διαθέτει, όπως όλες οι χώρες, κάποια στρατηγικά αποθέματα πετρελαίου, για παν ενδεχόμενο, που επαρκούν για περίπου τρεις μήνες, αλλά αυτό δεν εγγυάται τίποτα, αν συνεχιστεί για πολύ καιρό η πολεμική σύγκρουση και δεν ομαλοποιηθεί ξανά η αγορά πετρελαίου.
Όσο για την Κρήτη και την ανησυχία για την εμβέλεια των ιρανικών πυραύλων, απ΄ όσα ειπώθηκαν από ειδικούς αναλυτές, είναι μάλλον αδύνατον να μπορέσουν να περάσουν οι ιρανικοί πύραυλοι από τόσες χώρες του κόλπου, με τις βάσεις των Αμερικανών και την προηγμένη αμυντική προστασία που έχουν, για να χτυπήσουν την Κρήτη. Εν αναμονή των εξελίξεων κάθε λογικός άνθρωπος εύχεται να σταματήσει αυτός ο πόλεμος, ο οποίος όπως και όλοι οι υπόλοιποι, μόνο καταστροφές και θανάτους αθώων θα φέρει.
* Ο Βαγγέλης Παπαδάκις είναι π. διευθυντής του 1ου Γυμνασίου Ρεθύμνου -Ε:11 Φυσικής αγωγής
