Τη σχολή υφαντικής του ορεινού δήμου καθώς και τον αρχαιολογικό χώρο της Ζωμίνθου επισκέφθηκε η υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη
Τα Ανώγεια, συνιστούν έναν τόπο στενά συνδεδεμένο με την τέχνη της υφαντικής. Ο αργαλειός κατείχε πάντοτε μια θέση στα σπίτια και οι περισσότερες γυναίκες είχαν την τεχνογνωσία να φτιάχνουν υφαντά με ιδιαίτερα χρώματα, παραστάσεις και σχέδια τόσο για χρηστικούς σκοπούς όσο και διακοσμητικούς. Μπορεί η τέχνη αυτή ανά τα χρόνια να χάθηκε, ιδίως ο χειρισμός του αργαλειού, από το 2007 όμως όπως δήλωσε ο Σωκράτης Κεφαλογιάννης στη Μίρκα Οικονομοπούλου στην εκπομπή «Magazino Creta» της Τηλεόρασης Creta, γίνονται προσπάθειες αναβίωσης της εν λόγω τέχνης στα Ανώγεια με αποκορύφωμα πια το 2021 όπου και η τοπική αυτοδιοίκηση βρήκε συμπαραστάτη το υπουργείο Πολιτισμού και έτσι εκκίνησε το εγχείρημα της ίδρυσης της Σχολής Υφαντικής στα Ανώγεια.
Πρόκειται για μια σχολή πλέον που λειτουργεί από το υπουργείο Πολιτισμού με το ΚΕΔΙΒΙΜ του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής και χρηματοδοτείται από το Ταμείο Ανάκαμψης. Ένα εκπαιδευτικό πρόγραμμα που εντάσσεται στο πλαίσιο της ευρύτερης Δράσης του υπουργείου Πολιτισμού με τίτλο: «Αναζωογόνηση των τοπικών χειροτεχνικών μονάδων ως κινητήρια δύναμη της ανάπτυξης» του Εθνικού Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας Ελλάδα 2.0. και όπως χαρακτηριστικά ανέφερε ο κ. Κεφαλογιάννης «υπάρχει καθολική συμμετοχή, από άκρη σ’ άκρη στην Κρήτη για τη συγκεκριμένη σχολή». Μάλιστα, όπως είχαν γράψει τα «Ρ.Ν.» στο πρόγραμμα της Σχολής συμμετέχει κόσμος όλων των ηλικιών ο οποίος έρχεται από το Ηράκλειο ακόμη και τη Σητεία στα Ανώγεια για να παρακολουθήσει τα πρακτικά μαθήματα.
Το πρόγραμμα σπουδών της σχολής περιλαμβάνει θεωρητική και εργαστηριακή κατάρτιση και στόχο έχει να προσφέρει στους συμμετέχοντες θεωρητικές γνώσεις σε τομείς που αφορούν στην ιστορία της υφαντικής, την επεξεργασία των πρώτων υλών αλλά και σε τομείς που αφορούν γενικότερα σε θέματα επιχειρηματικότητας και διαχείρισης της πολιτιστικής κληρονομιάς. Στο εργαστηριακό κομμάτι του προγράμματος οι συμμετέχοντες γνωρίζουν τις διάφορες τεχνικές ύφανσης, επεξεργασίας των πρώτων υλών και μεθόδους βαφικής.
«Κάναμε προσπάθειες να μπορέσουμε να αναδείξουμε, να «ξαναγεννήσουμε» την τέχνη της υφαντικής ως μια πηγή πλούτου για την περιοχή μας σαν μια διαδικασία που κυρίως ασχολούνται οι γυναίκες αλλά και να δώσουμε και μια νέα διάσταση στις λαθεμένες πρακτικές που αφορούν τη διαχείριση του μαλλιού. Όντως είχε περάσει προ πολλού η επεξεργασία του μαλλιού σαν διαδικασία, το μαλλί πλέον το διαχειριζόμαστε σαν απόβλητο, θεωρούσα ότι πρέπει να ξαναμπεί στην παραγωγική διαδικασία. Κύλησαν πολλά χρόνια, πολλές προσπάθειες και της δημοτικής αρχής, μέχρι το 2021 όπου βρήκαμε συμπαραστάτη το υπουργείο Πολιτισμού με αυτή τη δράση η οποία χρηματοδοτήθηκε από το Ταμείο Ανάκαμψης η οποία θα αποτελέσει οδηγό για τα επόμενα χρόνια. Η φιλοδοξία μας είναι πέρα από την αποφοίτηση των σπουδαστών στο τρέχον ακαδημαϊκό έτος να μπορέσουμε να διασφαλίσουμε τη συνέχιση της σχολής αλλά και την εξωστρέφεια των παραγόμενων προϊόντων και των σπουδαστών ώστε να αποτελέσουν μια νέα πηγή οικονομίας και πλούτου για την ορεινή Κρήτη, τον Ψηλορείτη και τα Ανώγεια», σημειώνει ο κ. Κεφαλογιάννης.
Μάλιστα το υψηλό ενδιαφέρον για τη Σχολή ιδίως των νέων γενεών αποδεικνύει την ανάγκη του κόσμου όχι μόνο να αναβιώσει τις παραδόσεις του τόπου του αλλά και να τις αξιοποιήσει ενσωματώνοντάς τις σε καινοτόμα επιχειρηματικά εγχειρήματα. «Θεωρώ ότι τον επόμενο χρόνο οι αιτήσεις θα είναι πολλαπλάσιες», δηλώνει χαρακτηριστικά ο κ. Κεφαλογιάννης.
Εξ αφορμής πάντως αυτής της συνεργασίας του δήμου Ανωγείων με το υπουργείο Πολιτισμού, η Λίνα Μενδώνη, υπουργός Πολιτισμού, που βρίσκεται στην Κρήτη πραγματοποιώντας συναντήσεις εργασίας επισκέφτηκε τα Ανώγεια την Πέμπτη. Όπως ανέφερε ο δήμαρχος Ανωγείων στο πλαίσιο της συζήτησης αναδείχθηκε η προοπτική ένταξης της τέχνης της υφαντικής στην άυλη πολιτιστική κληρονομιά.
Αλλά η συζήτηση δεν έμεινε εκεί. Σύμφωνα με τον κ. Κεφαλογιάννη αναδείχθηκε και η προοπτική αναγνώρισης των υφαντών ως προϊόντα προστατευόμενης ονομασίας προέλευσης (ΠΟΠ): «Γίνεται προσπάθεια να εγγραφεί η υφαντική στην άυλη πολιτιστική κληρονομιά, ωστόσο κατά την επίσκεψη της υπουργού αναδείχθηκε και μια άλλη δυνατότητα, το να πιστοποιηθούν ως ΠΟΠ τα παραγόμενα προϊόντα. Θεωρώ ότι ανοίγεται μια πολύ αισιόδοξη διαδικασία», τόνισε ο δήμαρχος Ανωγείων. Ήδη υπάρχει στενή συνεργασία με τους καθηγητές Γιώργο Παναγιάρη, καθηγητή και Πρόεδρο στο Τμήμα Συντήρησης Αρχαιοτήτων και Έργων Τέχνης του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής, τη Γλυκερία Καραγκούνη, αναπληρώτρια καθηγήτρια Επιχειρηματικότητας, Καινοτομίας και Τεχνολογιών Παραγωγής στο Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας και την Άννα Καρατζάνη, Επίκουρη Καθηγήτρια στο Τμήμα Συντήρησης Αρχαιοτήτων και Έργων Τέχνης του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής.
Επίσκεψη και στην αρχαία Ζώμινθο
Στο πλαίσιο της επίσκεψης της υπουργού στα Ανώγεια, παράλληλα έγινε και μια επιτόπια αυτοψία στην αρχαία Ζώμινθο το μινωικό ανακτορικό συγκρότημα, το οποίο ανασκάφηκε από τον Γιάννη Σακελλαράκη και την Επίτιμη Έφορο Αρχαιοτήτων Δρ. Έφη Σαπουνά-Σακελλαράκη. Η υπουργός Πολιτισμού δεν έκρυψε την ικανοποίησή της αλλά και τον ενθουσιασμό της καθώς, όπως είπε το μεγαλύτερο πλήρως αναπτυγμένο αστικό κέντρο που έχει ανακαλυφθεί ποτέ σε τόσο μεγάλο υψόμετρο, είναι πλέον ανοιχτό για τους επισκέπτες. Η κ. Μενδώνη αποκάλυψε επίσης ότι η Ζώμινθος θα αποτελέσει σύντομα τμήμα της αλυσίδας των μνημείων Παγκόσμιας Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO, καθώς τα στοιχεία που αφορούν την ένταξη της εξετάζονται ήδη από την αρμόδια Επιτροπή του διεθνούς Οργανισμού.
