Μεγάλες δυσκολίες στην εύρεση ειδικευμένου εργατικού δυναμικού – Τα «βαλιτσάκια» σημαντικό πρόβλημα για τον κλάδο
Αισθητή και αναγκαία η τόνωση της πελατείας από τον τουρισμό
Συχνότερους πελάτες με υψηλότερες απαιτήσεις όσον αφορά τον καλλωπισμό και την έμφαση στη λεπτομέρεια είναι η νέα τάση που καταγράφεται στα κουρεία και τα κομμωτήρια της πόλης, τα οποία αυξάνονται σε αριθμό στο Ρέθυμνο, διατηρώντας ωστόσο σταθερή τη ζήτηση από ντόπιους άντρες, γυναίκες και κυρίως παιδιά. Το κούρεμα συνεχίζει να αποτελεί μία παροχή οικονομικά προσιτή για τον περισσότερο κόσμο, με τα πρότυπα, τα οποία προβάλλονται τόσο στον ψηφιακό, όσο και στον πραγματικό κόσμο να κατευθύνουν τον πελάτη και να διαμορφώνουν τις επιθυμίες του. Σχεδόν ανά δύο εβδομάδες πηγαίνει σε ένα κουρείο της πόλης ο μέσος άντρας πελάτης, ανανεώνοντας το ραντεβού του κάθε φορά που επισκέπτεται το τοπικό κομμωτήριο, την ώρα που οι ανήλικοι, κυρίως παιδιά γυμνασίου και λυκείου αποτελούν την πιο συχνή πελατεία. Παρά τον αυξανόμενο ρυθμό με τον οποίο ανοίγουν τα σύγχρονα κομμωτήρια και κουρεία στην πόλη, γεγονός που εντείνει σαφώς τον ανταγωνισμό, οι επιχειρηματίες δυσκολεύονται να βρουν εξειδικευμένο προσωπικό και καλούνται να ανανεώσουν το εργατικό δυναμικό τους ανά τακτά χρονικά διαστήματα. Επιπλέον, τα λεγόμενα «βαλιτσάκια», άτυπης μορφής επιχειρήσεις που δουλεύουν σε κλειστούς, αφανείς χώρους, όπως σπίτια και αυλές και προσφέρουν αναπόφευκτα οικονομικότερες τιμές είναι ένας παράγοντας που έχει επιπτώσεις στον κλάδο και την πελατεία, αλλά ουσιαστικά πρόκειται για ένα φαινόμενο, που «πάντα υπήρχε και πάντα θα υπάρχει», όπως ανέφεραν μεταξύ άλλων μιλώντας στα «Ρ.Ν.» επιχειρηματίες της περιοχής. Σημαντική ώθηση στον κλάδο έχει δώσει και ο τουρισμός, με τους ξένους επισκέπτες να απευθύνονται συχνά στα τοπικά κουρεία και κομμωτήρια, ζητώντας παροχές που στις χώρες τους είναι αρκετά πιο ακριβές.
Πελατειακή κίνηση και νέες τάσεις: Οι άντρες στο προσκήνιο
Τα τελευταία χρόνια, το ανδρικό κοινό έχει αποκτήσει κυρίαρχο ρόλο στην πελατεία των κουρείων, ακολουθώντας τάσεις που επιβάλλουν συχνές επισκέψεις και αυξημένες απαιτήσεις. Όπως επεσήμανε μεταξύ άλλων μιλώντας στα «Ρ.Ν.», ο Νεκτάριος Καραγιάννης, πρόεδρος του Συλλόγου Κομμωτών Κουρέων του Νομού Ρεθύμνου «Νάρκισσος»: «Ο αντρικός πληθυσμός πλέον καλλωπίζεται πολύ περισσότερο. Το γεγονός αυτό έχει οδηγήσει σε μία «στροφή προς τα παραδοσιακά κουρεία», με τις νέες τεχνικές και την εξειδικευμένη φροντίδα να απαιτούν από τους επαγγελματίες διαρκή προσαρμογή». Ο Λευτέρης Χατζηδάκης, ιδιοκτήτης κουρείου στο κέντρο της πόλης, τόνισε με τη σειρά του ότι «Η συχνότητα που έρχεται ο πελάτης είναι αρκετά μεγαλύτερη, κάθε 10 με 15 μέρες». Παράλληλα, όπως ανέφερε, το κατάστημά του έχει επιδιώξει να διατηρεί «όλο το φάσμα των ηλικιών» στο πελατολόγιό του, από παιδιά μέχρι ηλικιωμένους. Οι ανήλικοι, ιδιαίτερα μαθητές Γυμνασίου και Λυκείου, αναδεικνύονται σε ένα από τα πιο σταθερά κοινά, με εμφανή επιρροή από influencers και μέσα κοινωνικής δικτύωσης, οι οποίοι ουσιαστικά κατευθύνουν τις επιλογές τους. Ανάλογη εμπειρία κατέθεσε και ο Βασίλης Σπυριδάκης, επίσης ιδιοκτήτης κουρείου στο Ρέθυμνο: «Οι πελάτες έρχονται εδώ και ξέρουν ότι μπορούν να μιλήσουν άνετα, να πουν δύο κουβέντες». Για τον ίδιο, το κουρείο αποτελεί ταυτόχρονα χώρο υπηρεσίας και κοινωνικής επαφής. «Ουσιαστικά το κουρείο αποτελεί και έναν τόπο κοινωνικοποίησης». Η αυξημένη σημασία της εμπειρίας και του χώρου αντανακλάται και στις επιλογές των πελατών, όπως τόνισε ο κ. Καραγιάννης, «Υπάρχει ένας συνδυασμός: Είναι ο χώρος, να αισθανθώ άνετα και με τον κομμωτή μου, να κουβεντιάσω, δεύτερον αξιολογώ τη δουλειά του και τρίτη έρχεται η τιμή».
Εξειδικευμένο προσωπικό: Ένα διαρκές ζητούμενο
Παρά τη ζήτηση, τα κουρεία και τα κομμωτήρια του Ρεθύμνου καλούνται να ανταπεξέλθουν σε μία συνεχιζόμενη πρόκληση: Την έλλειψη εξειδικευμένου προσωπικού. Όπως υπογράμμισε ο κ. Καραγιάννης, «Υπάρχει τεράστιο πρόβλημα στο εξειδικευμένο προσωπικό. Μόλις κάποιο από τα παιδιά αισθανθεί αυτοπεποίθηση και ασφάλεια, ανοίγει το δικό του κουρείο». Η συνέπεια είναι οι επιχειρήσεις να «λειτουργούν μόνο με τον ιδιοκτήτη ή το πολύ με έναν υπάλληλο ακόμα». Αντίστοιχα, ο κ. Χατζηδάκης σημείωσε: «Δεν μπορείς να βρεις εύκολα, παλιά πήγαινε ο κόσμος και ζητούσε να εργαστεί στο κουρείο, πλέον κυνηγάει ο καταστηματάρχης να βρει άτομα». Αν και ο ίδιος έχει καταφέρει να διατηρεί μια σταθερή ομάδα, η αναζήτηση νέου προσωπικού παραμένει διαρκής, την ώρα που η μισθολογική κλίμακα έχει παρουσιάσει σχετική βελτίωση, όπως αναγνώρισε ο κ. Καραγιάννης: «Πλέον στο μισθολογικό είναι πολύ καλύτερη η κατάσταση από ότι παλαιότερα. Και οι μισθοί έχουν ανέβει, η ασφαλιστική κάλυψη είναι πλέον υποχρεωτική», συμπληρώνοντας ωστόσο ότι «θα μπορούσε να υπάρχει ένα επιπλέον κίνητρο», εντοπίζοντας στη νοοτροπία εργαζομένων και εργοδοτών ένα σημαντικό εμπόδιο για την περαιτέρω ανάπτυξη.
Ανταγωνισμός, «βαλιτσάκια» και ο ρόλος του τουρισμού
Σε ένα περιβάλλον με αυξανόμενο αριθμό καταστημάτων, ο ανταγωνισμός δεν περιορίζεται μόνο στις τιμές και τις υπηρεσίες. Η άτυπη παροχή υπηρεσιών από μη αδειοδοτημένους επαγγελματίες, γνωστή στην αγορά ως «βαλιτσάκια», επηρεάζει την πελατεία και δημιουργεί προβλήματα νομιμότητας. «Το καρκίνωμα δεκαετιών στη δουλειά μας, παλαιότερα ήταν μικρό, αλλά πλέον είναι μεγάλο. Το να έρθει κάποιος να σε κουρέψει σπίτι σου είναι εντάξει, αλλά δεν σταματάει ποτέ εκεί. Είναι παροχή υπηρεσιών και δεν είναι μόνο το κούρεμα, αλλά είναι και οι βαφές στις γυναίκες. Υπάρχει ένα μεγάλο κενό και πρόβλημα», ανέφερε ο κ. Καραγιάννης. υπογραμμίζοντας το εύρος της παράτυπης δραστηριότητας. Ταυτόχρονα, η τουριστική κίνηση φέρνει ανάσα στις επιχειρήσεις, με διαφορετική ένταση ανάλογα την περίοδο και το είδος των υπηρεσιών. «Ο τουρισμός εντείνει τη ζήτηση, αλλά παρατηρούμε και εκεί μία αλλαγή, είναι διαφορετικής ποιότητας ο τουρισμός πλέον», επεσήμανε ο κ. Καραγιάννης. Ο κ. Χατζιδάκης επιβεβαίωσε με τη σειρά του πως «Έχει αυξηθεί η κίνηση και λόγω τουρισμού, μας έχει βοηθήσει και σίγουρα ακόμα και αυτό το λίγο που υπάρχει είναι αναγκαίο». Την ίδια άποψη συμμερίζεται και ο κ. Σπυριδάκης, αν και στη δική του περίπτωση η επιχείρηση στηρίζεται κυρίως σε μόνιμους κατοίκους του Ρεθύμνου. Τέλος, αξίζει να σημειωθεί και η ενεργειακή επιβάρυνση, καθώς, όπως σημειώνει ο κ. Καραγιάννης, «Τα κομμωτήρια δαπανούν πάρα πολλή ενέργεια, τα πιστολάκια καταναλώνουν πάρα πολύ ρεύμα», γεγονός που αυξάνει το λειτουργικό κόστος σε μια ήδη απαιτητική οικονομική συγκυρία. Ουσιαστικά τα κουρεία και τα κομμωτήρια του Ρεθύμνου βρίσκονται σήμερα σε μια φάση μετασχηματισμού, όπου η αυξημένη πελατεία και οι νέες τάσεις συμβαδίζουν με τις προκλήσεις της αγοράς εργασίας, την ανάγκη διαρκούς επιμόρφωσης και την αναμέτρηση με άτυπους ανταγωνιστές. Με τον τουρισμό να αποτελεί έναν ακόμα κρίσιμο παράγοντα, οι επαγγελματίες του κλάδου καλούνται να ισορροπήσουν ανάμεσα στην παράδοση, τη μόδα και τις σύγχρονες απαιτήσεις των πελατών τους.
