Πάγιες οι διεκδικήσεις για την αναγνώριση των μαρτυρικών χωριών και των γερμανικών αποζημιώσεων
Σε κλίμα συγκίνησης ολοκληρώθηκε χθες η πανελλήνια συνάντηση μαρτυρικών πόλεων που πραγματοποιήθηκε στο Ρέθυμνο με αφορμή και τη συμπλήρωση 80ετών από τα Ολοκαυτώματα. Πρόκειται για μια πρωτοβουλία της Ένωσης Συντακτών Ημερήσιων Εφημερίδων Πελοποννήσου – Ηπείρου και Νήσων (ΕΣΗΕΠΗΝ). Εμπνευστής της πρωτοβουλίας αυτής ήταν το μέλος της Ένωσης, η ιστορικός και δημοσιογράφος Εύα Λαδιά.
![](https://rethnea.gr/wp-content/uploads/2024/08/viber_image_2024-08-23_21-04-44-986-600x428.jpg)
Χθες παρουσία εκπροσώπων από μαρτυρικά χωριά όλης της χώρας αλλά και των τοπικών αρχών του νομού καθώς και του περιφερειάρχη Κρήτης πραγματοποιήθηκε σχετικό συνέδριο στην αίθουσα του ωδείου.
Αντικείμενου του συνεδρίου ήταν η ανάδειξη της ιστορικότητας των μαρτυρικών χωριών σε όλη τη χώρα, η ενίσχυση της ιστορικής έρευνας, η αναγκαιότητα διεκδίκησης των αποζημιώσεων από τα εγκλήματα που διέπραξαν οι κατακτητές, καθώς και η μετάδοση της τοπικής ιστορίας στη νέα γενιά.
Κατά τη διάρκεια της εκδήλωσης τα μέλη της ΕΣΗΕΠΗΝ τίμησαν τον περιφερειάρχη Κρήτης Σταύρο Αρναουτάκη με την απονομή βραβείου για τη διαχρονική του συμβολή στη διατήρηση της ιστορίας στη μνήμη, καθώς στηρίζει κάθε πρωτοβουλία και δραστηριότητα που πραγματοποιείται και αφορά τα Ολοκαυτώματα.
![](https://rethnea.gr/wp-content/uploads/2024/08/viber_image_2024-08-23_21-04-44-674-600x450.jpg)
Τη συμβολή της περιφέρειας σε τέτοιου είδους προσπάθειες εξέφρασε ο περιφερειάρχης Κρήτης Σταύρος Αρναουτάκης, αναφέροντας σε δήλωσή του:
«Είναι ιδιαίτερα τιμητικό ένα Πανελλήνιο Συνέδριο για τα Ολοκαυτώματα να γίνεται εδώ στο Ρέθυμνο. Η παρουσία της Περιφέρειας είναι μαζί με όλους τους κατοίκους των χωριών που έχουν δεχτεί τόσους θανάτους από τον ναζισμό, από τους Γερμανούς και όλοι μαζί πρέπει να ενώνουμε τη φωνή να διεκδικούμε για τις αποζημιώσεις που πρέπει να είναι μια δίκαιη διεκδίκηση για όλους αυτούς τους ανθρώπους που σκοτώθηκαν για τη δική μας ελευθερία. Η Περιφέρεια Κρήτης θα είναι πάντα μαζί με όλους αυτούς τους ανθρώπους για τη διεκδίκηση αλλά και να γνωρίζουν οι νέες γενιές τι έχει γίνει πριν από 80 χρόνια. Από την πρώτη στιγμή, από το 2011, είναι δεδομένη η βούληση της Περιφέρειάς μας. Πάμε μαζί με όλους αυτούς τους ανθρώπους σε όλη την Κρήτη. Ήδη έχει περάσει ομόφωνα από τη Βουλή. Άρα χρειάζεται από πλευράς την κεντρικής εξουσίας, από όλο το πολιτικό σύστημα, να διεκδικούνται από τη Γερμανία αυτές οι αποζημιώσεις».
Από τη μεριά του ο ειδικός σύμβουλος του περιφερειάρχη Κρήτης σε θέματα ιστορίας και μνήμης Ολοκαυτωμάτων, Νίκος Μπιμπικάκης, σε δηλωσή του αναφέρθηκε στο τριήμερο συνέδριο ότι είναι μια ευκαιρία να διεκδικήσουν από το κράτος την αναγνώριση των μαρτυρικών χωριών και να τονίσουν την ανάγκη η νέα γενιά να γνωρίσει την ιστορία μέσα από το σχολείο: «Ένας από τους σκοπούς του συνεδρίου είναι να βγει ένα ψήφισμα προκειμένου να πάει στο κεντρικό κράτος, ξεκινώντας από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, στον πρωθυπουργό και στους αρμόδιους υπουργούς για να μπορέσουμε να διεκδικήσουμε κάποια πράγματα. Πρώτον να διεκδικήσουμε την ένταξη κάποιων μαρτυρικών χωριών και επίσημα στην Ελλάδα γιατί δεν γίνεται να ζητάμε αποζημιώσεις από τη Γερμανία και το ελληνικό κράτος να μην έχει αναγνωρίσει αυτά τα χωριά. Από εδώ πέρα πρέπει με μια φωνή όλοι να φωνάξουμε η ιστορία μας να μπει επιτέλους στα σχολεία και να ξεκινήσει αν προλαβαίνουμε από αυτόν τον Σεπτέμβριο να μεταλαμπαδευτεί σε όλα τα σχολεία της Ελλάδος. Ξεκινώντας από κάθε χωριό ξεχωριστά, σε δήμο, περιφέρεια και όλη την επικράτεια. Η Περιφέρεια Κρήτης και ο κ. Σταύρος Αρναουτάκης είναι η πρώτη από τις περιφέρειες της Ελλάδας που επέλεξε να υπάρχει αυτό το κομμάτι θεσμικά, κάτι το οποίο με έδωσε την ευκαιρία να ξεκινήσω να αναδύω την ιστορία της Κρήτης και άλλων μαρτυρικών πόλεων της Ελλάδας. Να είμαι ένας σύνδεσμος Κρήτης με άλλους μαρτυρικούς δήμους και περιφέρειες της Ελλάδας».
Η ιστορία πρέπει να παραμείνει ζωντανή
Η αντιπεριφερειάρχης Ρεθύμνου Μαρία Λιονή τόνισε σε δήλωσή της ότι η ιστορία πρέπει να μείνει ζωντανή, καθώς επίσης ανέφερε το ζήτημα των αποζημιώσεων από το γερμανικό κράτος: «Έχουμε τη χαρά και την τιμή να φιλοξενούμε εκπροσώπους από όλα τα μαρτυρικά χωριά της Ελλάδας, εκπροσώπους από την τοπική αυτοδιοίκηση για να τιμήσουμε τα Ολοκαυτώματα. Επίσης, ένα άλλο μεγάλο εθνικό ζήτημα αποτελεί και το θέμα των αποζημιώσεων από το γερμανικό κράτος για τους ανθρώπους που έχασαν δικούς τους ανθρώπους και βεβαίως καταστράφηκαν οι ζωές τους και οι περιουσίες τους. Είναι πολύ σημαντικό η ιστορία αυτή να μην ξεχαστεί, να μην δοθεί στη λήθη λόγω των επερχόμενων γενεών αλλά είναι καθολικό αίτημα να διδάσκεται η τοπική ιστορία σε όλα τα σχολεία έτσι ώστε τα νέα παιδιά να μαθαίνουν την ιστορία, διότι ο λαός που δεν ξέρει την ιστορία του είναι καταδικασμένος να χαθεί».
Για την πρωτοβουλία αυτού του συνεδρίου μίλησε ο δήμαρχος Ρεθύμνου Γιώργης Μαρινάκης: «Είναι χαρά μας που φιλοξενούμε στο Ρέθυμνο αυτή την πρωτοβουλία των μαρτυρικών τόπων που είναι πολλοί δυστυχώς στην πατρίδα μας. Είναι εδώ εκπρόσωποι από 28 μαρτυρικούς τόπους από όλη την Ελλάδα. Καταθέτουμε και την ιστορική μας μνήμη, αλλά κυρίως τη διάθεσή μας αυτή την ιστορία να την μεταφέρουμε στις επόμενες γενιές γιατί όλοι αυτοί οι άνθρωποι που μαρτύρησαν είχαν ένα αξιακό φορτίο το οποίο το υπερασπίστηκαν ακόμα και με τη ζωή τους. Τα προβλήματα και τα παραγωγικά αίτια που δημιουργούν αυτούς τους εθνικούς ολέθρους δεν έχουν εκλείψει τη σημερινή εποχή και πρέπει να τα ανιχνεύουμε σωστά και να διαχωρίζουμε τον πραγματικό πατριωτισμό από την πατριδοκαπηλία. Να πούμε «ναι» στη μνήμη. Να πούμε «ναι» στην ιστορία. «Ναι» στην τιμή σε εκείνους που είναι ένδοξοι και οφείλουμε να τους θυμόμαστε αλλά και θα πρέπει να ασχοληθούμε με τις νέες γενιές για να μπορέσουν να γίνουν φορείς αυτής της σπουδαίας κληρονομιάς».
«Αντάμωμα Μνήμης: Ολοκαυτώματα 80 χρόνια μετά»
Στην πρωτοβουλία της διοργάνωσης του τριήμερου Πανελλαδικού Συνεδρίου αναφέρθηκε ο αντιπρόεδρος της ΕΣΗΕΠΗΝ Αντώνης Παπουτσάκης, λέγοντας χαρακτηριστικά ότι πρόκειται για ένα «ιστορικό» συνέδριο: «Είναι ένα ιστορικό συνέδριο για την Κρήτη και για το Ρέθυμνο διότι διοργανώνεται για πρώτη φορά Πανελλήνιο Συνέδριο και δίνει την αφορμή σε δημάρχους και εκπροσώπους μαρτυρικών χωριών να έρθουν στο Ρέθυμνο για να καταθέσουν τις δικές τους μαρτυρίες και να δώσουν ένα έναυσμα και σε άλλες περιφέρειες της χώρας να οργανώσουν αντίστοιχα συνέδρια έτσι ώστε η φωνή, το δάκρυ να ακουστούν σε όλη τη χώρα».
Από τη μεριά της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Ένωσης Συντακτών (ΠΟΕΣΥ) στην οποία είναι μέλος η ΕΣΗΕΠΗΝ μίλησε ο έφορος του διοικητικού συμβουλίου Κώστας Βασιλάκης: «Μέσα από αυτό το συνέδριο είναι ευκαιρία να πούμε ότι δεν πρέπει να ξεχάσουμε και η μνήμη θα πρέπει να μείνει ολοζώντανη, διότι όπως λέει η γνωστή ρήση: «Ο φασισμός φυτρώνει στη δυστυχία, καλλιεργείται από την αμάθεια και ποτίζεται από το νερό της ιστορικής λήθης». Και αυτό θα πρέπει όλοι και κυρίως η πολιτεία, η οποία θα πρέπει σε όλα τα σχολεία να εντάξει ως κύριο μάθημα – στα δημοτικά, στα γυμνάσια και στα λύκεια – την τοπική ιστορία, να το κάνει κάποια στιγμή πράξη και όλοι να συμβάλλουν προς αυτή την κατεύθυνση. Η ΠΟΕΣΥ, είναι και θα είναι πάντα κοντά σε τέτοια ζητήματα, σε τέτοια αιτήματα και σε αυτές τις εκδηλώσεις που ενισχύουν την ιστορική μνήμη».
Ένα μείζον θέμα που συζητήθηκε στο συνέδριο και αποτελεί αίτημα όλων των εκπροσώπων των μαρτυρικών χωριών είναι η διεκδίκηση των αποζημιώσεων από το γερμανικό κράτος, που στα χρόνια της κατοχής προκάλεσαν αμέτρητες καταστροφές, καθώς και η δικαίωση για τις ζωές που χάθηκαν.
Όπως ανέφερε σε δηλωσή του ο γραμματέας του Εθνικού Συμβουλίου Διεκδίκησης των Γερμανικών Οφειλών Αριστοτέλης Συγγελάκης: «Στο Ρέθυμνο, στην ηρωική και μαρτυρική Κρήτη, η Βιάννος, τα Ανώγεια, τα χωριά του Κέδρους, η Κάνδανος, η Καλή Συκιά, όλα τα καμένα ηρωικά της Κρήτης συναντούν τα Καλάβρυτα, το Δίστομο, το Κομμένο, του Πύργους Εορδαίας, τα Κερδήλια, όλα τα δεκάδες, εκατοντάδες ελληνικά χωριά που συμβολίζουν το μεγαλείο της αντίστασης, της θυσίας και της κτηνωδίας του ναζισμού την οποία πλήρωσε πολύ βαριά ο ελληνικός λαός. Η χώρα μας δικαιούται να είναι υπερήφανη για όσα προσέφερε στην αντιφασιστική νίκη των λαών έχοντας καθοριστική συμβολή από τον αγώνα στο μέτωπο της Αλβανίας με τον παλλαϊκό ξεσηκωμό της Μάχης της Κρήτης και με το Έπος της Εθνικής Αντίστασης. Ο αγώνας για δικαιοσύνη και αποζημίωση, ο αγώνας για υπεράσπιση της ιστορικής μνήμης απέναντι στους επιλήσμονες της ιστορίας και τους παραχαράκτες της ιστορικής αλήθειας συνεχίζεται, κλιμακώνεται, εκφράζεται μέσα από τη διεκδίκηση των γερμανικών οφειλών. Θα μείνουμε σε αυτό το μετερίζι της τιμής μέχρι την τελική δικαίωση».