Επιτρέψτε μου σήμερα να ασχοληθώ με την ετυμολογία του τοπωνυμίου «Χουμέρι», επειδή το Χουμέρι Μυλοποτάμου είναι ο τόπος καταγωγής μου και επειδή έχω μιαν ιδιαίτερη (και θεωρώ ενδιαφέρουσα) άποψη.
– Ταυτόσημο τοπωνύμιο «Χουμέρι» υπάρχει επίσης στον νομό Ηρακλείου. Σε απόσταση τριών χιλιομέτρων βορειοδυτικά του Αρκαλοχωρίου, μέσα σε καταπράσινο, έφορο κάμπο βρίσκεται ο μικρός, αγροτικός οικισμός «Χουμερίου», ο οποίος αριθμούσε 97 κατοίκους το 2011. Οι αρχαιότερες σωζόμενες αναφορές του χωριού, εντοπίζονται σε έγγραφα ενετικής περιόδου, όπου ήδη εμφανίζεται με το σημερινό του όνομα.
– Υπάρχει επίσης στην Κρήτη και ο τύπος «Χουμεριάκος» (ή το Χουμεριάκο). Είναι και αυτό ένα παραδοσιακό χωριό και έδρα ομώνυμης κοινότητας του δήμου Αγίου Νικολάου και της τέως Επαρχίας Μιραμπέλλου στην Περιφερειακή Ενότητα Λασιθίου της Κρήτης.
Μέχρι σήμερα η ετυμολογία του τοπωνυμίου θεωρείται αβέβαιη. Ο Στέφανος Ξανθουδίδης εικάζει ότι μπορεί να έχει αραβική προέλευση, ίσως από την περίοδο της Αραβοκρατίας στην Κρήτη, αν και δεν υπάρχουν σαφείς αποδείξεις, παρά μόνο η θέση της «Χουμεριανής Κεφάλας» που υποδηλώνει παλαιότερη σύνδεση. Το τοπωνύμιο ίσως διατηρήθηκε από την εποχή της Κυριαρχίας των Σαρακηνών στην Κρήτη, παρατηρεί ο Ξανθουδίδης.
Αραβική Υπόθεση: Μια άλλη θεωρία προτείνει μια αραβική ρίζα, δεδομένης της ιστορικής παρουσίας των Αράβων στην Κρήτη. Γενικά, η ακριβής προέλευση παραμένει ασαφής και αποτελεί αντικείμενο εικασιών.
Θα διατυπώσω εδώ την δική μου, προσωπική άποψη: Θεωρώ πιθανή και βάζω εδώ για συζήτηση την εξής υπόθεση: Πιθανόν το «Χουμέρι» προέρχεται από το ίδιο το όνομα του Ομήρου στις Λατινογενείς γλώσσες, δηλαδή HOMER. Το αρχικό Η του HOMER οφείλεται στο ότι το ΟΜΗΡΟΣ στην Ελληνική είναι δασυνόμενο όνομα. Ως γνωστό, στην ελληνική το «Η» στην αρχή των λέξεων δήλωνε τον εκπνέοντα ήχο.
Εάν τα παραπάνω ισχύουν, μπορούμε να πούμε ότι στην μεν Ελεύθερνα σώζονται αυτούσιες οι πυρές τις οποίες σύμφωνα με τις περιγραφές του Ομήρου άναβαν οι Έλληνες για την καύση των νεκρών τους, στο δε τοπωνύμιο «Χουμέρι» σώζεται το ίδιο το όνομα του Ομήρου!. Άλλωστε η απόσταση του Χουμερίου από την Ελεύθερνα είναι μόλις 10 χιλιόμετρα.
Αντίστοιχα το «Χουμεριάκος» (Χουμεριάκο) στην Περιφερειακή Ενότητα Λασιθίου μπορεί να ετυμολογείται ως «Ομηρικός» (Ομηρικό).
