Υπό έντονη πίεση το Ρέθυμνο
Σε ένα βαθιά κοινωνικό πρόβλημα εξελίσσεται η στεγαστική κρίση στη χώρα με τις επιπτώσεις να προεκτείνονται και σε άλλα επίπεδα της κοινωνικής ζωής των ατόμων πέραν φυσικά της αδυναμίας εξεύρεσης στέγης, βασικού αγαθού και δικαίωμα όλων. Αποκαλυπτική εξάλλου είναι και η έρευνα του Κέντρου Φιλελεύθερων Μελετών (ΚΕΦΙΜ) που ήρθε στη δημοσιότητα, η οποία μεταξύ άλλων αναφέρει ότι η Ελλάδα κατέγραψε το 2025 τη δεύτερη μεγαλύτερη ετήσια αύξηση ενοικίων στην Ευρωπαϊκή Ένωση, με ρυθμό +10,1%, πίσω μόνο από την Κροατία. Στα πορίσματα της έρευνας καταγράφονται συμπεράσματα τα οποία λίγο πολύ όλοι νιώθουν καθημερινά στο «πετσί» τους, τα οποία υποβαθμίζουν όλο και περισσότερο το βιοτικό επίπεδο των πολιτών, εντείνουν τις κοινωνικές ανισότητες και διαταράσσουν σημαντικά την κοινωνική συνοχή. Συγκεκριμένα, η έρευνα επισημαίνει ότι είναι αδύνατη η αυτονόμηση και ανεξαρτητοποίηση των νέων όταν για ένα μικρό διαμέρισμα δαπανάται τα δύο τρίτα του μισθού και από την άλλη τονίζεται ότι τα υψηλά ενοίκια φαίνεται να συρρικνώνουν την αγοραστική δύναμη των πολιτών, καθιστώντας δύσκολη όχι μόνο την αποταμίευση αλλά και την προμήθεια βασικών αγαθών πόσο μάλλον εν γένει την κατανάλωση. Επιπλέον, η έρευνα επισημαίνει ότι οι κοινωνικές και διαγενεακές ανισότητες εντείνονται με φόντο την αύξηση του κόστους στέγασης η οποία επιβαρύνει δυσανάλογα όσους δεν διαθέτουν ιδιόκτητη κατοικία και ακόμα, υπογραμμίζεται ότι η δυσκολία εξεύρεσης οικονομικής κατοικίας επηρεάζει σημαντικά και την απόφαση των εργαζομένων να μεταβούν κυρίως σε μεγάλα αστικά κέντρα όπου εντοπίζεται πιο έντονα το ζήτημα. Αυτά βέβαια και σε επίπεδο Ρεθύμνου είναι γνωστά ζητήματα. «Η αγορά των ενοικίων στο Ρέθυμνο είναι υπό έντονη πίεση. Γιατί οι τιμές αυξάνονται σε τέτοιους ρυθμούς που ξεπερνούν τις οικονομικές δυνατότητες πολλών νοικοκυριών και σε αυτό αναφέρομαι όχι μόνο στους φοιτητές αλλά και στους εργαζόμενους. Στο Ρέθυμνο οι επιπτώσεις είναι πιο έντονες γιατί έχουμε κάποιες παραμέτρους, όπως η αυξημένη τουριστική δραστηριότητα, δηλαδή η εξάπλωση των βραχυχρόνιων μισθώσεων, η περιορισμένη διαθεσιμότητα των κατοικιών για μακροχρόνια ενοικίαση, που οδηγούν σε σημαντικές αυξήσεις τιμών και ιδιαίτερα στο κέντρο της πόλης», επισημαίνει o Ανδρέας Ανδρουλιδάκης, ιδιοκτήτης κτηματομεσιτικού γραφείου στο Ρέθυμνο, ο οποίος περιγράφει τον κόσμο που ψάχνει σπίτι στο Ρέθυμνο, όπως τον βλέπει μέσα από την καθημερινή του επαφή με πελάτες «Απεγνωσμένο. Με όλη τη σημασία της λέξης. Είναι βαρύ αλλά είναι έτσι. Χρειάζονται άμεσες και συντονισμένες λύσεις», αναφέρει χαρακτηριστικά.
«Ασφυκτιούν» οι οικογένειες
Είναι χαρακτηριστικό όπως αναφέρει μιλώντας στα «Ρ.Ν.» ο Αντώνης Πάγκαλος, ιδιοκτήτης μεσιτικού γραφείου στην πόλη, ότι αυτή τη στιγμή οι διαθέσιμες κατοικίες προς ενοικίαση είναι κυρίως οι γκαρσονιέρες οι οποίες ξεκινάνε με τιμές από 350€ και φτάνουν ακόμα και τα 650€ (δυάρια με ένα δωμάτιο) και από εκεί και πέρα οι κατοικίες που μπορούν να εξυπηρετήσουν οικογένειες κυμαίνονται από 900€ μέχρι και 1.100€. Όλα αυτά εντός πόλεως. Για εκτός που είναι και εκεί που αποφασίζει τελικά να μείνει πολύς κόσμος κάνοντας μεγάλες εκπτώσεις στις ανάγκες και τις απαιτήσεις τους, οι τιμές μπορεί να είναι κάπου στα 200€ κάτω, αλλά βέβαια εκεί αυξάνονται άλλα έξοδα όπως των καυσίμων για τις μετακινήσεις. Όπως ο ίδιος τονίζει για τις οικογένειες ιδιαίτερα είναι πολύ δύσκολα τα πράγματα, ενώ υπάρχουν άνθρωποι που περιμένουν ακόμα και δύο χρόνια μέχρι να βρουν κάτι αξιοπρεπές για να στεγαστούν. «Οι οικογένειες που ψάχνουν περισσότερα δωμάτια είναι η κοινωνική ομάδα που ζορίζεται περισσότερο. Έχω ως πελάτες δύο οικογένειες που ψάχνουν τώρα δύο χρόνια. Βρίσκουνε σπίτια απλώς μια οικογένεια τώρα να έχει ενοίκιο 900€-1.000€-1.100€ δεν μπορούν να ανταπεξέλθουν. Άμα είναι ένας μισθός και παραπάνω είναι το ενοίκιό σου και έχεις ταυτόχρονα και το ρεύμα, το νερό, άλλα λειτουργικά έξοδα, βενζίνες, μιλάμε για πάνω από 2.000€ έξοδα τον μήνα. Χωρίς να μετρήσουμε το ότι μπορεί να πάει κάποιος να φάει έξω, να πάρει ένα δώρο, ένα ρούχο, τις «πολυτέλειες».
Από την πλευρά του ο κ. Ανδρουλιδάκης σχολιάζει αυτό το γεγονός αναφέροντας πως η στεγαστική κρίση μπαίνει ως ξεκάθαρο εμπόδιο στη δημιουργία οικογένειας, καθώς είναι πολύ δύσκολο με αυτές τις συνθήκες για ένα ζευγάρι να πάρει αυτή την απόφαση. «Δεν μπορεί ένα νέο ζευγάρι με αυτά τα δεδομένα να δημιουργήσει μια βάση, να πάει παρακάτω, να παντρευτεί, να κάνει μια οικογένεια. Αυτό δημιουργεί ένα κοινωνικό πρόβλημα. Δεν μπορούμε να αφήνουμε αυτά στην άκρη και να εστιάζουμε μόνο στο κομμάτι της στέγης. Αυτή τη στιγμή βιώνουμε μια στεγαστική κρίση η οποία έχει μεγάλες επιπτώσεις στο βιοτικό επίπεδο και στην πορεία των ανθρώπων», αναφέρει ο ίδιος χαρακτηριστικά.
Καταλυτική η απόφαση μετακίνησης στο Ρέθυμνο η εύρεση στέγης
Ταυτόχρονα, σημαντικό πλήγμα για το Ρέθυμνο και κάθε άλλη πόλη που βιώνει τις επιπτώσεις της στεγαστικής κρίσης είναι οι επαγγελματίες που δεν αποφασίζουν να έρθουν να εργαστούν εδώ λόγω αυξημένου κόστους στέγης. «Οι άνθρωποι που θέλουν να μείνουν και να εργαστούν στο Ρέθυμνο δεν μπορούν να βρουν σπίτι, οι επαγγελματίες δεν μπορούν να εξυπηρετηθούν γιατί δεν βρίσκουν προσωπικό λόγω των σπιτιών που δεν υπάρχει προσφορά για να διαμείνουν και υπάρχει τεράστιο πρόβλημα. Επιπλέον πλήττεται και το επιστημονικό προσωπικό. Δηλαδή γιατροί στο νοσοκομείο για παράδειγμα που επειδή δεν βρίσκουν προσιτή στέγη δεν αποφασίζουν να έρθουν να εργαστούν εδώ. Για αυτό μιλάμε για στεγαστική κρίση. Βάλλει όλες τις ομάδες. Είναι ευρύτερο το θέμα», περιγράφει ο κ. Ανδρουλιδάκης, ενώ ο κ. Πάγκαλος επισημαίνει ότι πολλοί στο Ρέθυμνο αναγκάζονται να κάνουν αρκετούς συμβιβασμούς προκειμένου τελικά να εξυπηρετηθούν. «Είναι μια δύσκολη περίοδος γενικά. Για όλα τα είδη ακινήτων. Είτε μιλάμε για ενοικίαση είτε για πώληση χωρίς να σημαίνει ότι δεν υπάρχουν ακίνητα, απλώς δυστυχώς αναγκάζεται ο κόσμος και συμβιβάζεται με αυτά που δεν θέλει για να έχει μια στέγη πάνω από το κεφάλι του».
Ο ίδιος μάλιστα επισημαίνει ότι ακόμα και τον Ιούνιο που πολλοί φοιτητές παραδοσιακά ξενοίκιαζαν και άφηναν τη στέγη τους για τους επόμενους οπότε υπήρχε μεγαλύτερη διαθεσιμότητα και άρα ήταν καλύτερα τα πράγματα για κάποιον που έψαχνε σπίτι, πλέον αυτό δεν υφίσταται τόσο καθώς ένα 60% των φοιτητών με το πέρας των σπουδών τους αποφασίζει πλέον να παραμείνει στο Ρέθυμνο.
Συνδυαστικά μέτρα
Κατά τον κ. Ανδρουλιδάκη το ζήτημα για να αντιμετωπιστεί απαιτείται να εφαρμοστούν συνδυαστικά μέτρα και όχι μεμονωμένα. «Θα πρέπει να υπάρχει μια ενίσχυση της προσφοράς των κατοικιών. Να υπάρχει μια ρύθμιση της βραχυχρόνιας μίσθωσης. Να υπάρχουν κίνητρα για μακροχρόνιες μισθώσεις. Και να υπάρξει και μια στοχευμένη στεγαστική πολιτική για διάφορες ομάδες είτε είναι ευάλωτες είτε όχι. Τα μέτρα πρέπει να εφαρμόζονται συνδυαστικά και όχι μεμονωμένα για να μπορούν να αποδώσουν», αναφέρει χαρακτηριστικά.
