Οι γιορτές πλησιάζουν και οι δρόμοι της εμπορικής αγοράς του Ρεθύμνου έχουν φορέσει τα γιορτινά τους προσκαλώντας έμμεσα τον κόσμο να έρθει να κάνει μια βόλτα στα μαγαζιά και να ψωνισει και όχι μόνο. Όπως εξηγούν οι έμποροι στα «Ρ.Ν.» αυτή είναι μια περίοδος που διαχρονικά οι εισπράξεις είναι οι καλύτερες όλης της χρονιάς για τα καταστήματα του Ρεθύμνου, όμως φέτος η απώλεια των αγροτικών επιδοτήσεων από τις τσέπες των παραγωγών δεν έχει αφήσει ανεπηρέαστα και τα ταμεία των εμπόρων, όπως οι ίδιοι επισημαίνουν. Η γενικότερη οικονομική στενότητα και ανασφάλεια έχουν περιορίσει τους καταναλωτές στο να αγοράσουν τα απαραίτητα, ωστόσο οι έμποροι τονίζουν πως ενδεχομένως από την επόμενη εβδομάδα που θα έχει καταβληθεί και το δώρο των Χριστουγέννων στους μισθωτούς υπαλλήλους να «ανέβει» κάπως η κίνηση. Σε κάθε περίπτωση, το εορταστικό ωράριο των καταστημάτων του Ρεθύμνου είναι ήδη σε ισχύ από τη Δευτέρα και οι έμποροι προσπαθούν παρά την ήπια προς το παρόν κίνηση στα μαγαζιά να διατηρήσουν την αισιοδοξία τους, όπως αναφέρει χαρακτηριστικά στα «Ρ.Ν.» και η Αθηνά Τσικιντίκου, πρόεδρος Εμπορικού Συλλόγου Ρεθύμνου: «Η κίνηση είναι ακόμα υποτονική. Περιμένουμε ότι όσο πλησιάζουμε στην Παραμονή Χριστουγέννων η κίνηση θα κορυφωθεί. Ούτως ή άλλως τα Χριστούγεννα πάντα είναι η καλύτερη περίοδος αγοραστικής δύναμης των καταναλωτών και είσπραξης των καταστημάτων. Η απόκλιση ευελπιστούμε θα είναι μικρότερη από αυτό που φαίνεται αυτή τη στιγμή στην αγορά ως εικόνα». Όπως επισημαίνει και ο γενικός γραμματέας του Εμπορικού Συλλόγου Ρεθύμνου, Γιώργος Λιόκαλος η αγοραστική κίνηση φέτος κυμαίνεται στα ίδια επίπεδα με πέρυσι, ενώ όπως παρατηρεί ο καλός καιρός αυτών των ημερών είναι σύμμαχος των εμπόρων. «Αν και είναι ακόμη σχετικά νωρίς για την εξαγωγή ασφαλών συμπερασμάτων σχετικά με την αγοραστική κίνηση, καθώς το εορταστικό ωράριο βρίσκεται σε ισχύ μόλις δύο ημέρες, μέχρι στιγμής φαίνεται ότι η αγορά κινείται στα περσινά επίπεδα. Σίγουρα, θετικό ρόλο διαδραματίζει και ο καλός καιρός, ο οποίος λειτουργεί ως σύμμαχος της αγοράς. Όπως συνηθίζεται, η αγοραστική κίνηση ενισχύεται μετά την καταβολή του δώρου στους μισθωτούς, ενώ έως τότε παραμένει συγκρατημένη. Παρά τα προβλήματα που αντιμετωπίζουν οι καταναλωτές και σε συνδυασμό με τη μέτρια τουριστική σεζόν, εκτιμώ – και ελπίζω – ότι θα υπάρξει μια μικρή, μονοψήφια αύξηση των εσόδων», σχολιάζει σχετικά ο γενικός γραμματέας του Εμπορικού Συλλόγου Ρεθύμνου.
Αγροτικές ενισχύσεις – Λιανεμπόριο: Εύλογο το άγχος στην αγορά
Δεδομένου ότι στο Ρέθυμνο απασχολούνται χιλιάδες αγρότες οι οποίοι στηρίζουν ενεργά την εμπορική αγορά του Ρεθύμνου αλλά και του γεγονότος ότι μεγάλο μέρος του εισοδήματος στον αγροτικό κόσμο στηρίζεται από τις αγροτικές ενισχύσεις, οι εξελίξεις με τις πληρωμές, οι καθυστερήσεις και η αβεβαιότητα γύρω από αυτές έχουν επηρεάσει σε μεγάλο βαθμό την τοπική αγορά. Χαρακτηριστικά ο κ. Λιόκαλος αναφέρει: «Οι δικαιούχοι των επιδοτήσεων στον νομό Ρεθύμνου εκτιμάται ότι ανέρχονται σε περίπου 10.000 άτομα, γεγονός που σημαίνει ότι ένα μέρος των ενισχύσεων που θα κατευθυνόταν στην αγορά παραμένει «στον αέρα». Πρόκειται για ένα σεβαστό ποσοστό που ενισχύει την τοπική οικονομία και η αβεβαιότητα γύρω από την καταβολή του δημιουργεί εύλογο άγχος στην αγορά».
Από την πλευρά του ο κ. Πολιουδάκης τονίζει: «Τα χρήματα των επιδοτήσεων θα λείψουν από την εμπορική αγορά, θα είναι πολλά και θα φανεί αυτό. Ειδικά μετά τις γιορτές που θα γίνει απολογισμός του χρόνου θα φανεί αυτό αρκετά, ειδικά στην αγορά του Ρεθύμνου. Πολλά από αυτά τα χρήματα «έπεφταν» κάθε χρόνο στην αγορά και ήταν μια «τονωτική ένεση» για το λιανεμπόριο. Τώρα θα λείψουν αυτά τα χρήματα και θα είναι πρόβλημα».
Παρότι έχουν καταβληθεί κάποια χρήματα, ο ίδιος επισημαίνει ότι η αβεβαιότητα για το τι μέλει γενέσθαι λειτουργεί ανασταλτικά για τον κόσμο στο να κάνει το «παραπάνω έξοδο» που τόσο ανάγκη έχει το εμπόριο. «Ο κόσμος είναι συγκρατημένος. Με το να μην έχουν πάρει τις επιδοτήσεις που περιμένουν και αυτοί που περιμένουν να πάρουν που δεν ξέρουν πόσα θα πάρουν και αν θα πάρουν, είναι συγκρατημένοι στις αγορές τους ήδη. Θέλουν να δουν αν θα πάρουν και τι θα πάρουν και μετά να κατέβουν να ψωνίσουν».
Παρά την «τόνωση» τα προβλήματα πιέζουν
Ο εμπορικός κόσμος του Ρεθύμνου ενδεχομένως να ενισχυθεί κάπως από τις εορτές. Παρά την τόνωση ωστόσο της αγοράς από την κίνηση των Χριστουγέννων και της Πρωτοχρονιάς οι δυσκολίες που αντιμετωπίζει η μικρομεσαία επιχειρηματικότητα συνεχίζουν να πιέζουν τα τοπικά καταστήματα τα οποία δεν είχαν και τον καλύτερο τζίρο κατά τη θερινή σεζόν – περίοδος κρίσιμη κάθε χρόνο για την αγορά μιας και βασίζεται πάρα πολύ σε αυτήν για την επιβίωσή της. Οι προσδοκίες επομένως για τα Χριστούγεννα τα φετινά είναι ακόμα περισσότερες. «Θέλουμε να πιστεύουμε ότι η χρονιά θα κλείσει καλύτερα. Όπως ξέρουμε η σεζόν δεν πήγε πολύ καλά για τα εμπορικά καταστήματα. Και για αυτό περιμένουν οι καταστηματάρχες τώρα την περίοδο των εορτών να δουλέψουν και να βγάλουν κάποιες από τις υποχρεώσεις τους. Όπως ξέρουμε τώρα στο κλείσιμο του χρόνου υπάρχουν πολλές υποχρεώσεις οικονομικές, φορολογικές, ασφαλιστικές», επισημαίνει ο κ. Πολιουδάκης.
Από την πλευρά του ο κ. Λιόκαλος τονίζει: «Οι προσδοκίες των εμπόρων είναι, φυσικά, ένα γεμάτο ταμείο, το «ξεστοκάρισμα» των καταστημάτων τους και οι καλοί πελάτες. Ωστόσο, τα προβλήματα των μικρών επιχειρήσεων είναι πολλά και, κάθε χρόνο, αντί να επιλύονται, προστίθενται νέα».
Ο ίδιος επισημαίνει μεταξύ άλλων ότι το υψηλό κόστος λειτουργίας των καταστημάτων, η μη πρόσβαση σε χρηματοδότηση, η αυξημένη φορολογία, ο έντονος ανταγωνισμός από μεγάλες αλυσίδες και e-shops, η αλλαγή καταναλωτικών συνηθειών (online αγορές, προσφορές), οι αυξημένες ψηφιακές υποχρεώσεις, η ανεπαρκής κατάρτιση ή συχνή εναλλαγή προσωπικού, είναι μερικά σοβαρά ζητήματα που αντιμετωπίζει η μικρομεσαία επιχειρηματικότητα λειτουργώντας ανασταλτικά στην επιβίωση και ανάπτυξή της. Η περίοδος που έρχεται μετά τις εορτές αναμένεται δύσκολη όπως όλοι ομολογούν ωστόσο όπως τονίζει η κ. Τσικιντίκου, το τι ενέργειες θα γίνουν από πλευράς Εμπορικού Συλλόγου για την υποστήριξη και ενίσχυση των επιχειρήσεων θα εξεταστεί εν καιρώ.
