«Δεν έχουμε την πολυτέλεια να παίξουμε άλλο. Το κόστος της ενέργειας που έχει εκτοξευθεί στα ύψη είναι τέτοιο που δεν μπορεί να σωρεύει και για τέταρτη χρονιά η ΔΕΥΑΡ ζημιά», τόνισε στα «Ρ.Ν.» ο Γ. Μαρινάκης
Σημαντικές αυξήσεις στα τιμολόγια νερού σε ό,τι αφορά την ύδρευση που για τους οικιακούς καταναλωτές φτάνουν το 16% και για τις επιχειρήσεις το 20%, καθώς και αναπροσαρμογές στα τιμολόγια άρδευσης και παράλληλες αυξήσεις των παγίων και στις δυο περιπτώσεις περιλάμβανε η χθεσινή απόφαση του Διοικητικού Συμβουλίου της ΔΕΥΑΡ. Μια απόφαση που για να τεθεί σε ισχύ απαιτεί την έγκριση της Δημοτικής Επιτροπής του δήμου Ρεθύμνης η οποία θα ακολουθήσει το επόμενο διάστημα.
Ειδικότερα, με βάση την απόφαση το πάγιο τέλος για τα τιμολόγια της ύδρευσης στα οικιακά αυξάνεται στα 6 ευρώ, ενώ για τις επιχειρήσεις στα 10 ευρώ και σε ό,τι αφορά την άρδευση το πάγιο τέλος αυξάνεται στα 3,5 ευρώ. Προβλέπονται μάλιστα ειδικά τιμολόγια για ΑμεΑ και πολύτεκνους, ενώ προνομιακή μεταχείριση θα έχουν για πρώτη φορά και οι τρίτεκνοι. Μάλιστα σύμφωνα με τα όσα ανέφερε στα «Ρ.Ν.» ο πρόεδρος της ΔΕΥΑΡ και δήμαρχος Ρεθύμνης, Γιώργος Μαρινάκης, εξετάζεται και «πριμ» συνέπειας για τους καταναλωτές εκείνους που θα καταβάλλουν στην ώρα τους τούς λογαριασμούς.
Οι αναπροσαρμογές αυτές κρίθηκαν αναγκαίες προκειμένου να μπορέσει η ΔΕΥΑΡ να είναι βιώσιμη και να αντιμετωπίσει το αυξημένο ενεργειακό κόστος της που εκτινάχθηκε από τα 2.865.485,65€ που ήταν στις 31/12/2021, σε 5.373.952,06€ στις 31/12/2022, σε 5.105.444,00€ στις 31/12/2023 και σε 4.496.776,29€ στις 31/12/2024, με αποτέλεσμα το ποσοστό της ενέργειας από 01/01/2021 ως και 31/12/2024 να έχει αυξηθεί κατά 56,93%.
Μάλιστα σύμφωνα με τη μελέτη βιωσιμότητας που έγινε, ο μέσος όρος συλλογής απαιτήσεων για τη ΔΕΥΑ Ρεθύμνου ανέρχεται σε 334,78 ημέρες για το 2024, στοιχείο που δείχνει ότι οι καταναλωτές δεν καταβάλλουν τους λογαριασμούς νερού εντός εύλογου χρονικού διαστήματος, με αποτέλεσμα να δημιουργείται πρόβλημα ρευστότητας σε βάθος χρόνου για την εταιρεία.
«Δεν έχουμε την πολυτέλεια να παίξουμε άλλο. Το κόστος της ενέργειας που έχει εκτοξευθεί στα ύψη είναι τέτοιο που δεν μπορεί να σωρεύει και για τέταρτη χρονιά η ΔΕΥΑΡ ζημιά. Κάθε χρονιά που περνάει είναι 3,7 εκατομμύρια περίπου η ζημιά της επιχείρησης, το μισθολογικό κόστος έχει κατέβει του 20%, ενώ κάποτε ξεπερνούσε το 30%, ενώ το ενεργειακό που ήταν 19% του κύκλου εργασιών έχει ανέβει σήμερα περίπου στο 39%», ανέφερε μιλώντας στα «Ρ.Ν.» ο Γ. Μαρινάκης.
Σημειώνεται ότι η αντιπολίτευση του δήμου διαφωνεί με τις αυξήσεις: «Στην πραγματικότητα, πρόκειται για καθαρή πολιτική επιλογή, που μεταφέρει για ακόμη μία φορά το βάρος στους δημότες, χωρίς να έχουν προηγηθεί ουσιαστικές μεταρρυθμίσεις στο ίδιο το σύστημα», αναφέρει η επικεφαλής της μείζονος αντιπολίτευσης του δήμου.
Οι αυξήσεις στα πάγια
Το πάγιο τέλος ύδρευσης – αποχέτευσης θα πρέπει να προσαρμοσθεί ως ακολούθως:
– στα 6,00 €/μήνα για τους τους οικιακούς χρήστες της ΔΕΥΑ Ρεθύμνου,
– στα 10,00 €/μήνα για τους χρήστες Δημοσίου, ΟΤΑ, ΝΠΔΔ, ΝΠΙΔ, Επαγγελματίες, Ξενοδοχεία κ.λπ. της ΔΕΥΑ Ρεθύμνου
Δεύτερον, η θεσμοθέτηση τέλους αντικατάστασης υδρομέτρου ανά μήνα που θα ανέρχεται σε 1,00 €/ μήνα και θα προορίζεται για αντικατάσταση υδρομέτρων νέας τεχνολογίας.
Συμφωνά με τον Γ. Μαρινάκη στο 16% ανέρχεται η αύξηση στην ύδρευση για τα οικιακά τιμολόγια τα οποία συμφώνα με τη μελέτη για μια μέση κατανάλωση 51 έως 100 κ.μ. από 1.59 (2025) θα ανέλθει στο 1.85 ευρώ το (2026) δηλαδή αύξηση περιόδου 16%, ενώ σε ό,τι αφορά τις επιχειρήσεις η αύξηση ανέρχεται σε 20% και συγκεκριμένα για κατανάλωση από 51-100 κ.μ. από 2.00 (2025) ανέρχεται σε 2.40 (2026). Σε ό,τι αφορά την άρδευση, όπως είπε ο κ. Μαρινάκης, όλα τα χωριά θα τιμολογούνται στο 0,30 ευρώ το κυβικό από 1-100 κ.μ. κατανάλωση, ενώ από 101 έως 300 κ.μ. στα 0,40 ευρώ κα από 301 και πάνω κ.μ. στα 0,80.
Να σημειώσουμε βέβαια ότι ένα μεγάλο μέρος, όπου υπάρχει συστηματική καλλιέργεια, -του Ανατολικού Ρεθύμνου -η άρδευση γίνεται μέσω του νερού από το Φράγμα των Ποταμών και τον ΟΑΚ και όχι από την ΔΕΥΑΡ.
«Είναι πολύ μεγαλύτερες οι κλίμακες στην άρδευση από ό,τι είναι στο πόσιμο νερό. Στο πόσιμο είναι πέντε κατηγορίες, πρώτα είναι στα 20 κυβικά, μετά είναι 50, μετά πάει 100, που το έκανα 120 για να δώσω και εκεί μία ώθηση βάση της μελέτης. Αύξησα την κλίμακα, την πήγα στα 120, αλλά μετά τα 120 φτιάξαμε μία νέα κλίμακα που θα είναι πολύ αυστηρότερη, διότι δυστυχώς υπάρχουν παράνομες τουριστικές επιχειρήσεις, που ακόμα δουλεύουν με οικιακό τιμολόγιο και δεν εννοώ τα νόμιμα ξενοδοχεία και τα νόμιμα Airbnb, είναι η αδήλωτη επιχειρηματικότητα που δημιουργεί υπερκατανάλωση του νερού, ιδιαίτερα τους θερινούς μήνες, που έχουμε και μεγάλη έλλειψη. Όποιος καταναλώνει περισσότερο, πληρώνει και περισσότερο», ανέφερε μιλώντας στα «Ρ.Ν.» ο πρόεδρος της ΔΕΥΑΡ Γ. Μαρινάκης.
Όπως εξήγησε ο πρόεδρος της ΔΕΥΑΡ και δήμαρχος Ρεθύμνης Γ. Μαρινάκης, απαραίτητη προϋπόθεση για να γίνει ο,τιδήποτε είναι να υπάρχει μελέτη βιωσιμότητας και μελέτη τιμολόγησης. «Αυτό είναι προαπαιτούμενο όχι μόνο για να κάνεις νέα τιμολόγηση, αλλά για να διατηρήσει η ΔΕΥΑ τη διαχειριστική επάρκεια, που πρώτη σε όλη την Ελλάδα πήραμε, αφού αυτήν τη στιγμή κανείς δήμος στην Ελλάδα δεν έχει πάρει διαχειριστική επάρκεια και από τις ΔΕΥΑ είναι πρώτο το Ρέθυμνο, έχουν ακολουθήσει άλλοι 35, η ΕΥΔΑΠ και η ΕΥΑΘ με πολύ μεγάλη καθυστέρηση μετά από το Ρέθυμνο».
Όπως υπογράμμισε ο κ. Μαρινάκης μιλώντας στα «Ρ.Ν.», η κατάσταση στη ΔΕΥΑΡ αυτή τη στιγμή είναι δεινή, γιατί έχει ένα τεράστιο χρέος στην ΔΕΗ. Διευκρίνισε ότι τα έργα που έχουν γίνει τα τελευταία χρόνια και όπως είπε ξεπερνούν τα 50 εκατομμύρια, – είναι άλλα 100 εκατομμύρια προγραμματισμένα, εκ των οποίων τα 50 θα γίνουν με το ολιστικό που αναμένεται η σχετική έγκρισή του – δεν έχουν γίνει με χρήματα των πολιτών αλλά με αξιοποίηση ευρωπαϊκών ή άλλων χρηματοδοτικών εργαλείων.
«Αν αυτά τα χρήματα είχαν χρεωθεί στους Ρεθεμνιώτες θα μιλούσαμε πραγματικά για μία τεράστια επιβάρυνση», είπε.
Ο Γ. Μαρινάκης με δεδομένες τις αντιδράσεις της αντιπολίτευσης αλλά και την έντασης που επικράτησε στη συνεδρίαση του Δ.Σ. έκανε λόγο για έλλειψη θεσμικότητας και αντίληψης της σοβαρότητας της υπόθεσης τονίζοντας χαρακτηριστικά «Αντί λοιπόν σήμερα, ενώ είχαμε δώσει έγκαιρα όλες τις μελέτες, να δεχθούμε κριτική επί των μελετών αυτών, οι παριστάμενοι επικεφαλής και των δύο παρατάξεων για άλλη μία φορά έκαναν επίδειξη της έλλειψης θεσμικότητας και της αντίληψης σοβαρότητας της υπόθεσης. Δεν έχουμε περιθώριο να παίξουμε άλλο με την τύχη της ΔΕΥΑ και κυρίως του τεράστιου έργου το οποίο έχει να επιτελέσει με εγκεκριμένα προγράμματα».
Σύμφωνα με τον δήμαρχο οι αυξήσεις είναι μονόδρομο για να μπορέσει η ΔΕΥΑΡ να ορθοποδήσει. Ήδη όπως επανέλαβε έχει εξασφαλίσει μέσα από τη συνεργασία της ΕΔΕΥΑ με το υπουργείο Εσωτερικών δέσμευση για να διατεθεί ένα κονδύλι στις ΔΕΥΑ προκειμένου να αποπληρώσουν ένα μεγάλο τμήμα του χρέους τους προς τη ΔΕΗ. «Αυτή όμως η δουλειά δεν έχει τελειώσει ακόμα, γιατί πρέπει να επικυρωθεί στις επόμενες εβδομάδες. Μέχρι τότε εμείς έχουμε συνυπολογίσει όλα αυτά τα θετικά που αναμένουμε και έχουμε προχωρήσει σε μία κοστολόγηση τέτοια που μόνο τους τιμαρίθμους των τελευταίων χρόνων να προσθέσουμε είναι μεγαλύτερη από αυτό. Σε κάποιες περιοχές όμως, όπως τα χωριά του Βρύσινα, υπάρχει μείωση στα τιμολόγιά τους στις καταναλώσεις, γιατί είχαν ενσωματωθεί τα περισσότερα από αυτά στα τιμολόγια της πόλης».
Επίσης, διευκρίνισε ότι σε όλες τις ευάλωτες ομάδες πληθυσμού υπάρχει προνομιακή μεταχείριση «και το αναγνωρίζει και ο σύλλογος των ΑμεΑ, είναι η καλύτερη πανελλήνια τιμολόγηση που υπάρχει», ενώ όπως είπε στις ομάδες αυτές προστέθηκαν και οι τρίτεκνοι. Όλες οι ομάδες έχουν πολύ μεγάλη έκπτωση επί του υπάρχοντος τιμολογίου και επί του παγίου. Παρόλα αυτά ο Γ. Μαρινάκης ήταν ξεκάθαρος και σαφής: «Δεν έχουμε την πολυτέλεια να παίξουμε άλλο. Το κόστος της ενέργειας που έχει εκτοξευθεί στα ύψη είναι τέτοιο που δεν μπορεί να σωρεύει και για τέταρτη χρονιά η ΔΕΥΑΡ ζημιά. Κάθε χρονιά που περνάει είναι 3,7 εκατομμύρια περίπου η ζημιά της επιχείρησης, το μισθολογικό κόστος έχει κατέβει του 20%, ενώ κάποτε ξεπερνούσε το 30%, ενώ το ενεργειακό που ήταν 19% του κύκλου εργασιών έχει ανέβει σήμερα περίπου στο 39%».
Ο δήμαρχος Ρεθύμνης και πρόεδρος της ΔΕΥΑΡ διευκρίνισε ότι θα εξεταστεί το προσεχές διάστημα να δοθεί «πριμ» συνέπειας: «Εκείνο που θα γίνει τους επόμενους μήνες, αφού δούμε πώς θα εξελιχθούν τα σενάρια με το Υπουργείο και με τη ΔΕΗ και αποσπάσουμε και δούμε και μία δυνατότητα βελτίωσης κατάστασης, θα δώσουμε όχι μείωση τιμολογίων, αλλά «πριμ» συνέπειας. Όποιος δηλαδή είναι συνεπής, που σήμερα σύμφωνα με τη μελέτη, η συνέπεια των Ρεθεμνιωτών είναι 350 μέρες, όταν αυτό βελτιωθεί και αποκτήσει η επιχείρηση τη ρευστότητα να αντιμετωπίζει το τρέχον ενεργειακό κόστος -δεν μπορεί να σωρεύει και άλλα χρέη, τότε θα χαθούν τα πάντα, άλλωστε είμαστε υποχρεωμένοι σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία, κάθε χρόνο να επικαιροποιούμε τη μελέτη και να την αναπροσαρμόζουμε. Αν έχουμε καλύτερα αποτελέσματα από όσα έχουμε υπολογίσει, προφανώς αυτό θα πάει υπέρ της κοινωνίας και σε έργο και σε οικονομικό όφελος».
Ε. Κουτσαλεδάκη: «Νερό ακριβότερο, απαντήσεις λιγότερες: όχι στις αυξήσεις χωρίς δικαιοσύνη και διαφάνεια»
Στη χθεσινή συνεδρίαση του Δ.Σ. της ΔΕΥΑΡ συμμετείχαν οι επικεφαλής της αντιπολίτευσης του δήμου Ρεθύμνης, Ε. Κουτσαλεδάκη και Μ. Μανουσογιάννης οι οποίοι δεν συμμετέχουν στο Δ.Σ. της επιχείρησης, ήθελαν ωστόσο να τοποθετηθούν για να διατυπώσουν τις αντιρρήσεις τους για τις αυξήσεις.
Η επικεφαλής της μείζονος αντιπολίτευσης του δήμου Ρεθύμνης, Ειρήνη Κουτσαλεδάκη, σε ανακοίνωσή της αναφέρει ότι:
«Η Δημοτική Αρχή Ρεθύμνου φέρνει προς έγκριση νέες αυξήσεις στα τιμολόγια της ΔΕΥΑΡ, παρουσιάζοντάς τες ως «μονόδρομο» για τη βιωσιμότητα της εν μέσω Παραμονή εορτών και φυσικής απουσίας της κ διευθυντρίας βασικής εισηγήτριας των!
Στην πραγματικότητα, πρόκειται για καθαρή πολιτική επιλογή, που μεταφέρει για ακόμη μία φορά το βάρος στους δημότες, χωρίς να έχουν προηγηθεί ουσιαστικές μεταρρυθμίσεις στο ίδιο το σύστημα.
• Πριν ζητηθούν περισσότερα από τους πολίτες, ποιά συγκεκριμένα μέτρα μείωσης κόστους εφαρμόστηκαν και με ποιά αποτελέσματα;
• Πόσο νερό χάνεται σήμερα στο δίκτυο και πότε θα μειωθούν οι απώλειες;
• Γιατί δεν παρουσιάστηκε κανένα εναλλακτικό σενάριο βιωσιμότητας χωρίς ή με ηπιότερες αυξήσεις;
• Τι ποσοστό των νέων εσόδων δεσμεύεται ρητά για έργα δικτύου;
• Πώς προστατεύεται ο μόνιμος κάτοικος σε έναν δήμο με έντονη τουριστική υπερκατανάλωση;
• Ποιό είναι το πραγματικό κοινωνικό αποτύπωμα των αυξήσεων;
Η αντιπολίτευση θα είναι παρούσα στον επανασχεδιασμό.
Δεν θα συναινέσει σε πρόχειρες αποφάσεις εις βάρος της κοινωνίας.
Οι αυξήσεις είναι οριζόντιες, κοινωνικά άδικες και χωρίς μετρήσιμες δεσμεύσεις απόδοσης.
Ο δημότης καλείται να πληρώσει εκ των προτέρων, χωρίς εγγύηση ότι το νερό θα γίνει φθηνότερο στη διαχείριση, το δίκτυο αποδοτικότερο ή η ΔΕΥΑ ενεργειακά βιώσιμη.
Το νερό είναι δημόσιο αγαθό, όχι απλός οικονομικός δείκτης.
Η θέση της Αντιπολίτευσης είναι ξεκάθαρη:
• Ναι στη βιωσιμότητα της ΔΕΥΑ
• Όχι στη βιωσιμότητα που επιβάλλεται μόνο με αυξήσεις».
Μάλιστα η παράταξη «Μαζί για την Αλλαγή» προτείνει τα παρακάτω:
• Σταδιακές και ελεγχόμενες αυξήσεις, όχι τιμολογιακό σοκ.
• Ξεκάθαρη διάκριση μόνιμης και τουριστικής κατανάλωσης.
• Ουσιαστικό κοινωνικό τιμολόγιο με πραγματικά κριτήρια.
• Λειτουργία με πρόγραμμα διεξαγωγής διαγωνισμών σε εκτέλεση έργων και προμηθειών και όχι απευθείας αναθέσεις αυτών σπασμωδικά. Έλεγχος μισθοδοσίας διευθυντικών στελεχών σε λογικά πλαίσια.
• Ρητή δέσμευση εσόδων για μείωση απωλειών και ενεργειακή αυτονομία.
• Ετήσια δημόσια λογοδοσία της ΔΕΥΑ στο Δημοτικό Συμβούλιο.
Τι δείχνουν τα στοιχεία για το ενεργειακό κόστος
Ο δαπάνες ενέργειας, εξαιτίας της ενεργειακής κρίσης εκτινάχθηκαν από τα 2.865.485,65 € που ήταν στις 31.12.2021, σε 5.373.952,06 € στις 31.12.2022, σε 5.105.444,00 € στις 31.12.2023 και σε 4.496.776,29 € στις 31.12.2024, με αποτέλεσμα το ποσοστό της ενέργειας από 01.01.2021 ως και 31.12.2024 να έχει αυξηθεί κατά 56,93%.
Ειδικότερα στο 1ο έτος του 2022 επήλθε αύξηση της τάξης του 87,54% στο κόστος ενέργειας, στο 2ο έτος 2023 επήλθε σωρευτική αύξηση της τάξης του 78,17% στο κόστος ενέργειας και στο 3ο έτος 2024 επήλθε σωρευτική αύξηση της τάξης του 56,93% στο κόστος ενέργειας. Η εν λόγω επιβάρυνση για την επιχείρηση ανήλθε συνολικά σε 6.379.715,40 €, που αναλύεται σε επιβάρυνση 2.508.466,41 € στο έτος 2022, σε επιβάρυνση 2.239.958,35 € στο έτος 2023 έναντι του της 01.01.2022 και σε 1.631.290,64 € στο έτος 2024 έναντι της 31.12.2021. Αποτέλεσμα της ανωτέρω αύξησης ήταν το ενεργειακό κόστος από 28,73% που ήταν στις 31.12.2021 επί των λειτουργικών δαπανών, να ανέλθει σε 37,13% στις 31.12.2024 επί των λειτουργικών δαπανών.
Παράλληλα σύμφωνα με τη μελέτη ο μέσος όρος συλλογής απαιτήσεων για τη ΔΕΥΑ Ρεθύμνου ανέρχεται σε 334,78 ημέρες για το 2024, στοιχείο που δείχνει ότι οι καταναλωτές δεν καταβάλλουν τους λογαριασμούς νερού εντός εύλογου χρονικού διαστήματος, με αποτέλεσμα να δημιουργείται πρόβλημα ρευστότητας σε βάθος χρόνου για την εταιρεία.
Όσον αφορά, στους δείκτες παραγωγικότητας η μελέτη διαπιστώνει ότι τα έσοδα ανά εργαζόμενο ξεπερνούν το ποσό των 121,09 χιλ. €/έτος, η κυκλοφορία του ενεργητικού ανέρχεται σε 10,68% συνόλου του ενεργητικού και ο δείκτης αξιοποίησης περιουσίας ανέρχεται σε 12,32% για την εταιρεία στο έτος 2024.
Τέλος στους δείκτες δαπανών προσωπικού, παρατηρείται ότι η συμμετοχή της μισθοδοσίας στο συνολικό κόστος λειτουργίας για την ΔΕΥΑ Ρεθύμνου ανέρχεται σε 18,67% στο 2024, που αποτελεί καλό δείκτη λειτουργίας της επιχείρησης.
