Δημοσιεύτηκε η νέα Κοινή Υπουργική Απόφαση για την προληπτική πυροπροστασία ιδιοκτησιών, τις υποχρεώσεις καθαρισμού οικοπεδικών και λοιπών ακάλυπτων χώρων, καθώς και τη λειτουργία του Εθνικού Μητρώου Τήρησης Μέτρων Προληπτικής Πυροπροστασίας Ιδιοκτησιών.
Η ΚΥΑ εξειδικεύει τις διατάξεις του ν. 4662/2020 με τις κύριες αλλαγές που εισάγονται με το νόμο 5281/2026 (Α’ 28) και θέτει σαφείς κανόνες για την πρόληψη πυρκαγιών, ενισχύοντας τον έλεγχο, τη διαφάνεια και την αποτελεσματικότητα των παρεμβάσεων από τους αρμόδιους φορείς.
Υποχρεώσεις καθαρισμού και προθεσμίες
Οι ιδιοκτήτες, νομείς, επικαρπωτές και μισθωτές ακινήτων υποχρεούνται να προβαίνουν σε καθαρισμό των οικοπέδων και εκτός σχεδίου με κτίσμα καθώς και ακάλυπτων χώρων από την 1η Απριλίου έως τις 15 Ιουνίου κάθε έτους, καθώς και στη συντήρησή τους καθ’ όλη τη διάρκεια της αντιπυρικής περιόδου (έως 31 Οκτωβρίου).
Οι υποχρεώσεις αφορούν ιδίως περιοχές εντός σχεδίου, εντός ορίων οικισμών, καθώς και εκτάσεις σε ακτίνα έως 100 μέτρων από αυτές, εφόσον δεν υπάγονται στη δασική νομοθεσία.
Υποβολή δήλωσης καθαρισμού
Μετά την ολοκλήρωση των εργασιών, οι υπόχρεοι οφείλουν να υποβάλλουν έως τις 15 Ιουνίου υπεύθυνη δήλωση στην ειδική ηλεκτρονική πλατφόρμα του Υπουργείου https://akatharista.apps.gov.gr . Προβλέπεται επίσης δυνατότητα υποβολής μέσω ΚΕΠ και Πυροσβεστικών Υπηρεσιών σε περιπτώσεις αντικειμενικής αδυναμίας.
Εργασίες καθαρισμού
Οι απαιτούμενες εργασίες περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων:
• Απομάκρυνση ξηρής βλάστησης και φυτικών υπολειμμάτων
• Κλάδεμα δέντρων και αραίωση θάμνων
• Συλλογή και μεταφορά υλικών καθαρισμού
• Απομάκρυνση εύφλεκτων υλικών και απορριμμάτων
• Διατήρηση χαμηλού φορτίου καύσιμης ύλης καθ’ όλη την περίοδο υψηλού κινδύνου
Έλεγχοι και κυρώσεις
Οι Δήμοι αξιοποιούν το Εθνικό Μητρώο για την υποστήριξη των ελέγχων, ενώ το Πυροσβεστικό Σώμα διενεργεί ελέγχους αποκλειστικά κατόπιν καταγγελίας κατά την αντιπυρική περίοδο.
Σε περιπτώσεις μη συμμόρφωσης προβλέπονται κυρώσεις ως εξής:
Για μη υποβολή δήλωσης:
• 500 ευρώ, εφόσον δεν έχει πραγματοποιηθεί ούτε καθαρισμός ούτε υποβολή δήλωσης
• 100 ευρώ, εφόσον έχει πραγματοποιηθεί καθαρισμός αλλά δεν έχει υποβληθεί δήλωση
• Για μη καθαρισμό οικοπέδου/ακάλυπτου χώρου σε 1 ευρώ ανά τετραγωνικό μέτρο, με ελάχιστο ποσό 200 ευρώ και ανώτατο όριο 2.000 ευρώ
• Αυτεπάγγελτος καθαρισμός από τον δήμο με καταλογισμό δαπάνης
• Ποινικές κυρώσεις σε περίπτωση ψευδούς δήλωσης (φυλάκιση τουλάχιστον 6 μηνών και χρηματική ποινή 5.000 ευρώ)
Ενίσχυση πρόληψης και συντονισμού
Στόχος είναι η έγκαιρη προετοιμασία ενόψει της αντιπυρικής περιόδου και η ουσιαστική μείωση του κινδύνου εκδήλωσης και εξάπλωσης πυρκαγιών.
Το Υπουργείο καλεί όλους τους πολίτες και τους αρμόδιους φορείς να συμβάλουν ενεργά στην εφαρμογή των μέτρων, επιδεικνύοντας υπευθυνότητα και συνεργασία για την προστασία της ανθρώπινης ζωής, της περιουσίας και του φυσικού περιβάλλοντος.
Συστάσεις στους πολίτες
Ο αρμόδιος αντιδήμαρχος Πολιτικής Προστασίας και Κλιματικής Αλλαγής, Γιώργος Σκορδίλης, εν όψει και της νέας αντιπυρικής περιόδου που ξεκινά επίσημα την Παρασκευή 1η Μαΐου, καλεί τους πολίτες να είναι προσεκτικοί και να προχωρήσουν άμεσα στον καθαρισμό των οικοπέδων τους αλλά και στη δήλωση του καθαρισμού προκειμένου να αποφύγουν τα «τσουχτερά» πρόστιμα. Επισημαίνει ότι το φετινό καλοκαίρι προβλέπεται δύσκολο και απαιτεί την προσοχή και την επαγρύπνηση όλων. «Είμαστε έτοιμοι να ξεκινήσουμε την αντιπυρική περίοδο όπου προβλέπεται να είναι πολύ δυσκολότερη φέτος λόγω της υψηλής βλάστησης, συνέπεια των τελευταίων βροχών, αλλά και της θερμοκρασίας της θάλασσας που βρίσκεται σε υψηλότερα επίπεδα από κάθε άλλη φορά. Οπότε φέτος προβλέπεται ένα θερμότερο καλοκαίρι», ανέφερε μιλώντας στα «Ρ.Ν.» και απευθυνόμενος στους πολίτες τους κάλεσε «να προσπαθήσουν να καθαρίσουν τα ακίνητά τους οι υπόχρεοι. Είναι κρίμα στις δύσκολες σημερινές συνθήκες να πληρώνει κάποιος πρόστιμα για μια διαδικασία που μπορεί να είναι εύκολη για αυτόν. Γιατί και η μη δήλωση ακινήτου ακόμα και αν είναι καθαρισμένο ενέχει τον κίνδυνο προστίμου. Οπότε θα πρέπει στα πλαίσια που μπορεί ο καθένας να κάνει αυτό που είναι δυνατό για την περιουσία του, την περιουσία του γείτονά του και των δημόσιων υποδομών».
Επισημάνσεις Γ. Σκορδίλη στη σύσκεψη για τη νέα αντιπυρική περίοδο στο Ηράκλειο
Τα ζητήματα της υποστελέχωσης των αυτοτελών τμημάτων πολιτικής προστασίας αλλά και θεμάτων που έχουν να κάνουν με την πρόληψη πυρκαγιών και τους καθαρισμούς των οικοπέδων έθεσε μεταξύ άλλων στη σύσκεψη που πραγματοποιήθηκε την περασμένη Παρασκευή στο Ηράκλειο υπό τον υπουργό Πολιτικής Προστασίας και Κλιματικής Αλλαγής, Ε. Τουρνά, ο αντιδήμαρχος Πολιτικής Προστασίας του δήμου Ρεθύμνης, Γιώργος Σκορδίλης.
Ο ίδιος στη σύντομη παρέμβασή του έκανε ιδιαίτερη αναφορά στα έργα πυροπροστασίας που χρηματοδοτούνται από το Πράσινο Ταμείο, επισημαίνοντας ότι για να έχουν αποτελεσματικότητα θα πρέπει οι δράσεις να είναι πιο ευέλικτες λαμβάνοντας υπόψη τις μορφολογικές συνθήκες και το ανάγλυφο του εδάφους των περιοχών.
Παράλληλα ο ίδιος επεσήμανε το ζήτημα της διαχείρισης κλαδεμάτων και υπολειμμάτων βλάστησης τοκίζοντας ότι ειδικά στις περιπτώσεις που δεν υπάρχουν «Πράσινα Σημεία» είναι επιτακτική ανάγκη να προβλεφθεί σχετική διαδικασία με νομοθετική ρύθμιση για χώρους εναπόθεσης από τους υπόχρεους και ταυτόχρονα διαχείρισης των χώρων αυτών από τους δήμους.
Επίσης, ο κ. Σκορδίλης έθεσε το διαχρονικό ζήτημα της υποστελέχωσης των αυτοτελών τμημάτων πολιτικής προστασίας των δήμων.
Ιδιαίτερη ήταν η αναφορά του στο φαινόμενο συγκέντρωσης αφρικανικής σκόνης που επιβαρύνει σημαντικά την ποιότητα του αέρα και αποτελεί πλέον ένα ορατό δείκτη της κλιματικής κρίσης, όπως ανέφερε χαρακτηριστικά, τονίζοντας την επιτακτική ανάγκη ενεργοποίησης του 112 για σχετική ενημέρωση των πολιτών όταν τα επίπεδα συγκέντρωσης σκόνης είναι μη ανεκτά για την υγεία των ανθρώπων.
